کتاب انسان و رسانه

کتاب انسان و رسانه (تأملی در ماهیت تکنولوژی‌های ارتباطی)، نوشته وحید یامین‌ پور، به نسبت پیچیده‌ی انسان امروز با رسانه‌های نوین می‌پردازد و انتشارات سوره مهر در سال ۱۴۰۴ آن را منتشر کرده است. نویسنده باتکیه‌بر تجربه‌ی سال‌ها حضور در تلویزیون و شبکه‌های اجتماعی، از جذابیت، قدرت و درعین‌حال خشونت پنهان رسانه سخن گفته است. در ادامه‌ی کتاب، مباحث نظری ارتباطات، حقوق جهانی ارتباطات، نظریه‌های قدرت و تأملات فلسفی درباره‌ی تکنولوژی در چهار فصل سامان یافته است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب انسان و رسانه اثر وحید یامین‌ پور

کتاب انسان و رسانه از تجربه‌ی شخصی وحید یامین‌ پور در تلویزیون و شبکه‌های اجتماعی آغاز می‌شود و به‌تدریج به یک تأمل نظری گسترده درباره‌ی رسانه و تکنولوژی می‌رسد. نویسنده ابتدا از سرمستی شهرت، جذابیت اغواگرانه‌ی رسانه و پیوند آن با قدرت، سیاست و سرمایه سخن گفته است و سپس چهره‌ی پنهان رسانه را به‌عنوان موجودی با «اراده‌ی نهان» نشان داده که نظم زندگی انسان را دگرگون می‌کند و سکوت، تفکر و گشودگی در برابر هستی را به حاشیه می‌راند.

کتاب انسان و رسانه در چهار فصل اصلی و چندین گفتار شکل گرفته است. فصل نخست به نزاع چپ و راست در نظریه‌های اجتماعی‌ـ‌سیاسی رسانه می‌پردازد؛ از لیبرالیسم و دکترین جریان آزاد اطلاعات تا کمونیسم، مارکسیسم، نئومارکسیسم، مکتب فرانکفورت و مطالعات پسااستعماری و در پایان نقدهای نوآم چامسکی به رسانه‌های جریان اصلی. فصل دوم به حقوق جهانی ارتباطات اختصاص دارد و دکترین جریان آزاد اطلاعات، نظم نوین جهانی اطلاعات و ارتباطات، پلورالیسم رسانه‌ای و تلاش کشورهای جنوب برای اشاعه‌ی متوازن اطلاعات را بررسی کرده است.

در فصل سوم، بحث به «قدرت ارتباطات» و نقش رسانه در تولید حقیقت و شکل‌دادن به گفتمان‌ها می‌رسد و از کسانی چون رولان بارت، فوکو، کاستلز و هابرماس سخن به میان می‌آید. فصل چهارم لحنی فلسفی‌تر دارد و وحید یامین‌ پور باتکیه‌بر اندیشه‌های هایدگر، بودریار، فوکو و بیونگ‌چول هان، رسانه و تکنولوژی‌های ارتباطی را به‌مثابه شیوه‌ای از انکشاف هستی و سرچشمه‌ی نوعی بی‌خانمانی انسان معاصر تحلیل می‌کند. پیوند این مباحث با سنت فکری اسلامی و ارجاع به غزالی و مولوی در پایان، افق معنوی تازه‌ای به فهم نسبت انسان و رسانه می‌گشاید.

خلاصه کتاب انسان و رسانه

کتاب انسان و رسانه نسبت انسان معاصر با تکنولوژی‌های ارتباطی را از سطح مهارت‌های سواد رسانه‌ای فراتر می‌برد و آن را به مسئله‌ای وجودی تبدیل می‌کند. وحید یامین‌ پور نشان می‌دهد که رسانه فقط ابزار انتقال پیام نیست، بلکه محیطی است که در آن ادراک، ارزش‌ها، سیاست و حتی معنویت شکل می‌گیرد.

کتاب انسان و رسانه ابتدا با روایت زیست رسانه‌ای نویسنده، از جذابیت شهرت و قدرت رسانه تا احساس بیگانگی با تصویر رسانه‌ای خود، آغاز می‌شود و سپس به نظریه‌های کلاسیک و انتقادی رسانه، حقوق جهانی ارتباطات، نزاع شمال و جنوب بر سر جریان اطلاعات و در نهایت پرسش فلسفی از تکنولوژی می‌رسد: رسانه چگونه ساختار اندیشه را شکل می‌دهد و چه نسبتی با آزادی، حقیقت و سرنوشت انسان در عصر هوش مصنوعی دارد؟

چرا باید کتاب انسان و رسانه را بخوانیم؟

این کتاب امکان دیدن «خودِ رسانه» را در پسِ هیاهوی محتوا فراهم می‌کند و نشان می‌دهد که چگونه تکنولوژی‌های ارتباطی بر ادراک، سیاست، فرهنگ و معنویت اثر می‌گذارند. خواننده در این کتاب، با طیف گسترده‌ای از نظریه‌ها آشنا می‌شود و می‌تواند تجربه‌ی زیست روزمره‌ در شبکه‌های اجتماعی را در افقی عمیق‌تر بازاندیشی کند.

خواندن کتاب انسان و رسانه را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به دانشجویان و علاقه‌مندان به علوم ارتباطات، مطالعات رسانه، جامعه‌شناسی و فلسفه‌ی تکنولوژی پیشنهاد می‌شود. همچنین به کسانی توصیه می‌شود که درگیر کار رسانه‌ای، تولید محتوا یا سیاست‌گذاری فرهنگی‌اند و می‌خواهند نسبت میان انسان، قدرت و رسانه را عمیق‌تر بفهمند.

درباره وحید یامین‌ پور

وحید یامین‌ پور، متولد ۱۳۵۹، مجری تلویزیون، نویسنده و فعال رسانه‌ای ایرانی است که فعالیت خود را از اوایل دهه‌ی ۱۳۸۰ در صداوسیمای جمهوری اسلامی آغاز کرده است. او دانش‌آموخته‌ی حقوق جزا و جرم‌شناسی است و اجرای برنامه‌هایی چون جهان‌آرا، ثریا و «دیروز، امروز، فردا» را بر عهده داشته است.

وحید یامین‌ پور در کنار فعالیت رسانه‌ای، در نهادهای دولتی نیز مسئولیت‌هایی داشته و مدتی معاون امور جوانان وزارت ورزش و جوانان و دبیر شورای‌ عالی نوجوانان و جوانان بوده است.

یامین‌ پور در حوزه‌ی ادبیات نیز فعال است و رمان نخل و نارنج و کتاب ارتداد از آثار شناخته‌شده‌ی او به‌ شمار می‌روند. برخی مواضع سیاسی و اجتماعی او نیز واکنش‌ها و انتقادهایی را در فضای عمومی ایران برانگیخته است.

بخشی از کتاب انسان و رسانه

«به‌تدریج دریافتم رسانه، آرام و بی‌صدا، مثل موجی که ابتدا نوازش می‌کند و بعد غرق، مسافرانش را در خود می‌پیچد و به اعماق فرومی‌برد. رسانه از من تصویری ساخت که خود از دیدنش احساس غربت می‌کردم؛ تصویری که گاهی هیچ نسبتی با واقعیت نداشت. گویی واقعیت‌ها خوراک اژدهای رسانه می‌شوند تا رسانه زنده بماند و گروهی چون من، چونان پیشکاران و گماشتگان این اژدها، به کار تدارک غذا برای این اژدها مشغولیم. در روزگار اوج‌گیریِ شبکه‌های اجتماعی، دومینوی داد و ستدِ کاربر و رسانه توقف‌کردنی نبود. آن‌گاه که براساسِ یک میل مزمن شخصی به خلوت و سکوت پناه می‌بردم، گویی دستِ رسانه از صفحهٔ تاریک تلفن همراه بیرون می‌آمد و مرا به درون می‌کشید. باطن باتلاقیِ خبر و تحلیل و گمانه و پیش‌گویی و ... مرا برای تولید حرف و سخن جدیدی اغوا می‌کرد و آن حرف همچون چنگکی بر زبان بود که حرف و سخن بعدی را بیرون بکشد و به همین ترتیب و توالی تا بی‌نهایت ...»