کتاب رنج نومه دختیران

کتاب رنج نومه دختیران نمایش‌نامه‌ای از هنگامه ناهید است که بر اساس زندگی خدیجه مصدق، کوچک‌ترین فرزند محمد مصدق، شکل گرفته و روایتی نمایشی از رنج‌ها، خاطرات و زخم‌های به‌جا‌مانده از تاریخ معاصر ایران در ذهن و جان یک زن است. متن در رفت‌وآمد میان گذشته و حال، از آسایشگاه سوئیسی تا خانه‌ی خیابان کاخ و باغ شمرون، است و شخصیت‌هایی از خانواده‌ی مصدق، خدمه‌ی خانه، مأموران حکومتی و اطرافیان را در کنار هم قرار می‌دهد. نشر شورآفرین این متن نمایشی را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب رنج نومه دختیران

نمایش‌نامه‌ی رنج نومه دختیران اثری از هنگامه ناهید، روایتی تلخ، مستند و دراماتیک از زندگی خدیجه مصدق، دختر کوچک دکتر محمد مصدق، در روزهای پایانی عمرش در آسایشگاهی در شهر نوشاتل سوئیس است. این اثر با تمرکز بر گفت‌وگو و واگویه‌های خدیجه در کنار خواهرزاده‌اش عبدالمجید بیات، تنهایی مفرط و رنج‌های روحی عمیق خدیجه و انزوای خانواده‌ی مصدق پس از وقایع کودتا را به تصویر می‌کشد. 

داستان در رفت‌وآمد بین گذشته و حال جریان دارد؛ جایی که خدیجه، جوانیِ به یغما رفته‌ی خود و آرزوی دیرینه‌اش برای درس خواندن در رشته‌ی حقوق و وکیل شدن را در قالب همنشینی با گذشته‌ها و خاطرات پدرش مرور می‌کند. 

هنگامه ناهید در رنج نومه دختیران نشان می‌دهد که چگونه یک رخداد سیاسی می‌تواند تا دهه‌ها روح و روان نسل‌های بعدی یک خانواده را بجود و نابود کند. امیدهای ناامید شده‌ی یک ملت، غل و زنجیرهای نامرئی غربت، حسرت داشتن یک زندگی معمولی و آرام و تقابل چماق با گفتمان و سکوت، لایه‌های عمیق‌تر این متن را شکل می‌دهند.  

خلاصه نمایشنامه رنج نومه دختیران

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند! 

کتاب رنج نومه دختیران سرگذشت خدیجه مصدق را در دو برش زمانی روایت می‌کند: خدیجه‌ی سالخورده در آسایشگاهی در سوئیس که در سکوتی ظاهری فرو رفته و خَدوج نوجوان در دل خانه و خانواده‌ی مصدق، در سال‌های پرآشوب سیاسی. محور کتاب، رنجِ انباشته‌ی زنی‌ست که خود را مبتلا به جذام روح می‌داند؛ زخمی که از کودتای ۲۸ مرداد، دستگیری پدر، خشونت خیابان‌ها و فروپاشی رؤیاهای دموکراسی بر جانش مانده است. 

در کتاب، صداهای مختلفی در هم تنیده شده است: صدای قمرالملوک وزیری و تصنیف مرغ سحر، شعارهای «درود بر مصدق» و «یا مرگ، یا مصدق»، گفت‌وگوهای مصدق و محسن‌خان درباره‌ی مشروطه، جمهوریت و ملی‌شدن نفت و نجواهای خدیجه درباره‌ی مرگ، خاطره، زن‌بودن و فرسایش روح. 

متن بیش از آن‌که بازگویی تاریخ رسمی باشد، بر تجربه‌ی زیسته‌ی یک دختر و زن در میانه‌ی این تاریخ تمرکز کرده است.

چرا باید کتاب رنج نومه دختیران را بخوانیم؟

رنج نومه دختیران تصویری نزدیک و احساسی از تاریخ سیاسی ایران از زاویه‌ی نگاه یک دختر و زن ارائه کرده؛ نگاهی که عموماً در حاشیه مانده است. این کتاب میان خاطره‌ی شخصی، زخم‌های خانوادگی و بحث‌های جدی درباره‌ی مشروطه، جمهوریت، استقلال و نفت پل زده و نشان داده چگونه تصمیم‌های سیاسی، سرنوشت فردی و روانی یک انسان را دگرگون می‌کند.

خواندن کتاب رنج نومه دختیران را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن رنج نومه دختیران به علاقه‌مندان به تاریخ و سیاست ایران، دوستداران نمایش‌نامه و کسانی که به روایت‌های زنانه از رویدادهای بزرگ اجتماعی توجه دارند، پیشنهاد می‌شود.

بخشی از کتاب رنج نومه دختیران

«خدیجه: داری می‌بینی؛ اما باورت نیست. دوست داری کور باشی، کر باشی و بقیه هم لال که نه با زبون‌شون و نه با نگاه‌شون بِهت نگن دوره‌ات دیگه سر اومده و ملک‌الموت اومده تو اِیوون خونه‌ات و نشسته رو تختِ وسط حیاط، زیر سَموَر رو آتیش کرده و معطله که چایی دم بکشه.. یه چایی تلخِ تلخِ تلخ، نه با این قاقالی‌لی‌ها [اشاره به بستهٔ گز و سوهان و...] که آوردی، نه.. یه چایی واسه خودش و یکی هم واسه تو بریزه تو استکان، یه چایی لب‌سوز و لب‌دوزِ لب‌دوز. بعدشم دستت رو بگیره و بَرت داره ببره با خودش، راحتت کنه از این زنده‌گی نکبت و پوسیده، از این همه خفت و خواری؛ اما روح داستانش سَواس.. این روح منه که جذام داره.. مدام داره ازش کنده می‌شه، تحلیل می‌ره و غم و غصه می‌خورنش، خاطرات ذره‌ذره زیرِ دندونای تیزشون تیکه و پاره‌اش می‌کنن؛ اما مصیبت این‌جاس که روح انگاری رشد می‌کنه، جاش در می‌آد. روزی صدبار هم این خاطره‌ها، این کابوس‌ها یادت بیآد و تا دمِ خفه‌گی ببرتت، باز هم روحت تموم نمی‌شه که نمی‌شه؛ روح مثلِ تن آدمی‌زاد از بین نمی‌ره، می‌مونه سر جاش.. زخمی می‌شه، تیکه‌تیکه می‌شه، پاره‌پاره می‌شه؛ ولی باز بند می‌خوره به هم.. اگه تو این روحِ منو نگاه کنی عبدالمجید، اوووه، یه لحاف چهل تیکه‌اس؛ چهل تیکه که هیچ، لحافِ هزارهزار تیکه‌اس، کرورکرور تیکه خورده سر هم و اسمش هم اینه که خدیجهٔ مصدق هنوز زنده‌س و داره نفس می‌کشه. آخه کی گفته مرگ بده؟ مرگ نعمته یک وقت‌ها، نعمت..»