کتاب مشارکت اجتماعی در آیینه قوانین و مقررات

کتاب مشارکت اجتماعی در آیینه قوانین و مقررات نوشته مژگان فراهانی و سید مهدی سجادی توسط نشر یافته منتشر شده است. این اثر به بررسی جایگاه مشارکت اجتماعی و سازمان‌های مردم‌نهاد در نظام حقوقی و مقرراتی ایران پرداخته و مخاطبان را با قوانین، آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های مرتبط با فعالیت‌های اجتماعی و مدنی آشنا کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب مشارکت اجتماعی در آیینه قوانین و مقررات

کتاب مشارکت اجتماعی در آیینه‌ی قوانین و مقررات نوشته‌ی مژگان فراهانی و سید مهدی سجادی، اثری پژوهشی و مرجع در حوزه‌ی مطالعات اجتماعی-حقوقی است که به بررسی ساختارها، قوانین و مقررات مرتبط با مشارکت اجتماعی و سازمان‌های مردم‌نهاد در ایران می‌پردازد. این کتاب با رویکردی تحلیلی، جایگاه مشارکت اجتماعی را در قانون اساسی، سیاست‌های کلی نظام، برنامه‌های توسعه و سایر قوانین موضوعه را بررسی کرده و نقش سازمان‌های مردم‌نهاد را در توسعه‌ی اجتماعی و سیاست‌گذاری‌های کلان کشور تبیین می‌کند. 

ساختار کتاب حاضر به‌گونه‌ای است که ابتدا مفاهیم و اهمیت مشارکت اجتماعی را شرح می‌دهد و سپس به‌تفصیل، قوانین و مقررات مرتبط با فعالیت تشکل‌های مردم‌نهاد، فرایند تأسیس، حقوق و تکالیف آن‌ها و نقش دستگاه‌های اجرایی و نظارتی را بیان می‌کند. این اثر با گردآوری مواد قانونی، آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های اجرایی، تصویری جامع از بستر حقوقی مشارکت اجتماعی در ایران ارائه داده و به‌عنوان راهنمایی برای فعالان اجتماعی، پژوهشگران و علاقه‌مندان به حوزه‌ی جامعه‌ی مدنی قابل‌استفاده است.

خلاصه کتاب مشارکت اجتماعی در آیینه قوانین و مقررات

کتاب مشارکت اجتماعی در آیینه‌ی قوانین و مقررات با تمرکز بر مشارکت اجتماعی، ابتدا به تبیین جایگاه این مفهوم در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران می‌پردازد و اصولی را که بر مشارکت مردم در تعیین سرنوشت سیاسی، اقتصادی و اجتماعی تأکید دارند، مرور می‌کند؛ سپس سیاست‌های کلی نظام و برنامه‌های توسعه‌ای کشور را از منظر مشارکت اجتماعی بررسی کرده و نقش سازمان‌های مردم‌نهاد را در تحقق توسعه‌ی اجتماعی و افزایش سرمایه‌ی اجتماعی برجسته می‌سازد. در ادامه، کتاب به معرفی دستگاه‌ها و نهادهای مسئول صدور مجوز و نظارت بر فعالیت تشکل‌های مردم‌نهاد می‌پردازد و فرایندهای قانونی تأسیس، ثبت و فعالیت این سازمان‌ها را شرح می‌دهد.

آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های اجرایی مرتبط با تشکل‌های مردم‌نهاد، شرایط و ضوابط تأسیس، ساختار داخلی، نحوه‌ی انتخاب اعضا و مدیران، منابع مالی و نحوه‌ی نظارت بر عملکرد آن‌ها به‌تفصیل بیان شده است. اثر حاضر همچنین به حقوق و تکالیف تشکل‌های مردم‌نهاد، امکان مشارکت آن‌ها در سیاست‌گذاری و اجرای برنامه‌های اجتماعی، نحوه‌‌ی تعامل با دستگاه‌های اجرایی و شرایط انحلال یا تعلیق فعالیت این سازمان‌ها می‌پردازد. در بخش‌هایی از کتاب، به نقش آموزش، توان‌افزایی و تبادل تجربه میان فعالان اجتماعی و اهمیت مستندسازی و انباشت دانش در این حوزه اشاره شده است. در مجموع، کتاب تصویری روشن از بستر حقوقی و اجرایی مشارکت اجتماعی در ایران ارائه می‌دهد و به دغدغه‌های فعالان مدنی و علاقه‌مندان به حوزه‌ی جامعه‌ی مدنی پاسخ می‌دهد.

چرا باید کتاب مشارکت اجتماعی در آیینه قوانین و مقررات را بخوانیم؟

مطالعه‌ی کتاب مشارکت اجتماعی در آیینه‌ی قوانین و مقررات برای کسانی که به‌دنبال شناخت دقیق قوانین و مقررات مرتبط با مشارکت اجتماعی و فعالیت سازمان‌های مردم‌نهاد هستند، بسیار مفید است. این اثر با گردآوری و تحلیل مواد قانونی و آیین‌نامه‌های اجرایی، راهنمایی جامع برای فعالان اجتماعی، پژوهشگران و علاقه‌مندان به حوزه‌ی جامعه‌ی مدنی فراهم می‌کند. آشنایی با فرایندهای قانونی تأسیس و اداره‌ی تشکل‌های مردم‌نهاد، حقوق و تکالیف آن‌ها و نقش دستگاه‌های اجرایی و نظارتی، از جمله دستاوردهای مهم خواندن این کتاب است؛ همچنین این اثر به روشن‌شدن جایگاه مشارکت اجتماعی در سیاست‌گذاری‌های کلان کشور و اهمیت نقش مردم در توسعه‌ی اجتماعی کمک می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

این کتاب برای فعالان اجتماعی، اعضا و مدیران سازمان‌های مردم‌نهاد، پژوهشگران حوزه‌ی علوم اجتماعی و حقوق، دانشجویان رشته‌های علوم اجتماعی، حقوق و مدیریت و همچنین علاقه‌مندان به فعالیت‌های مدنی و داوطلبانه مناسب است؛ همچنین برای کسانی که قصد تأسیس یا مدیریت تشکل‌های مردم‌نهاد را دارند، راهنمایی کاربردی به‌ شمار می‌آید.

بخشی از کتاب مشارکت اجتماعی در آیینه قوانین و مقررات

«مشارکت اجتماعی عرصه تبلور اراده داوطلبان و دغدغه‌مندانی است که با همت، دانش و داشته‌های مادی و معنوی خود سعی در بهبود زیست جمعی دارند. عرصه مشارکت، انواع مشارکت‌های ساختار یافته و نهادینه و یا بدون ساختار و تشکیلات  را دربرمی‌گیرد. مشارکت نهادمند عمدتاً در قالب انجمن‌ها، مؤسسات خیریه، احزاب، اصناف و ... شکل می‌گیرد و از قوانین، مقررات و قواعد موضوعی تبعیت می‌کند. مشارکت اجتماعی در قالب تشکل‌های اجتماعی، مدنی و یا سازمان‌های مردم‌نهاد از مهم‌ترین اشکال این نوع فعالیت‌های ساختارمند هستند که تأسیس و تشکیل آن مستلزم شناخت قوانین، مقررات و رویه‌های موجود می‌باشد. اگرچه همان طور که در این کتابچه بصورت مبسوط به آن پرداخته خواهد شد، متأسفانه تاکنون که این سطور به نگارش درمی‌آید، قانون جامع سازمان مردم‌نهاد در عرصه قانون‌گذاری و تقنین جایگاهی نداشته و البته در سنوات و برنامه‌های گوناگون به همت فعالان اجتماعی و مسئولان دغدغه‌مند ذی‌ربط پیش‌نویس‌ها و لوایحی تدوین شده است که تا امروز منجر به تصویب و ابلاغ نگردیده است. مشارکت اجتماعی عرصه گسترده‌ای از تعاملات و فعالیت‌های اشتراکی و جمعی با اهداف مشخص در ساختارهای متنوع و اشکال گوناگون می‌باشد.»