کتاب در دام کمال طلبی

کتاب در دام کمال‌طلبی نوشته‌ی ماریون وودمن و با ترجمه‌ی آزاده کامیار، اثری است که نشر هیرمند آن را منتشر کرده است. نویسنده که تحلیل‌گر یونگی و درمانگر اختلالات تغذیه است، از دل تجربه‌های بالینی و سخنرانی‌هایش به سراغ ریشه‌های روانی کمال‌طلبی، اعتیاد، وسواس و اختلالات خوردن می‌رود. در این کتاب، اسطوره‌ها، نمایش‌نامه‌ها و شعرها کنار روایت‌های درمانی قرار گرفته‌اند تا چهره‌های مختلف «ساحره»، «مادر شوم»، «مدوزا» و «لیدی مکبث» را در روان معاصر نشان دهند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب در دام کمال طلبی

کتاب در دام کمال‌طلبی با تکیه‌بر روان‌شناسی تحلیلی یونگ، به درون جهان اعتیاد به کمال، اختلالات تغذیه و وسواس‌های پنهان در زندگی روزمره قدم می‌گذارد. ماریون وودمن در همان صفحات آغازین، از «قطع سر ساحره» سخن می‌گوید و لیدی مکبث را به‌عنوان نماد کهن‌الگوی مادینه‌ای معرفی می‌کند که عشق را فدای قدرت کرده است. او نشان می‌دهد چگونه اصل مردانه‌ی هدف‌محور و عقل‌گرا، وقتی از اصل زنانه‌ی عشق و بدن جدا شود، به نیرویی ویرانگر تبدیل می‌شود که هم فرد و هم فرهنگ را به سمت خشکی، اعتیاد و انکار زندگی می‌برد. در این میان، کتاب در دام کمال‌طلبی از اسطوره‌ی مدوزا، آتنا، پرسئوس و آندرومدا استفاده می‌کند تا کشمکش بین زنانگی سرکوب‌شده و مردانگی افراطی را تصویر کند. کتاب در دام کمال‌طلبی در فصل‌های مختلف، از پیش‌گفتار شاعرانه و اسطوره‌ای تا فصل‌هایی مانند «آشنایی» و «آیین: مقدس و شیطانی»، به‌تدریج خواننده را از سطح نشانه‌ها به لایه‌های عمیق‌تر روان می‌برد. وودمن با روایت تجربه‌ی مراجعان مبتلا به چاقی مفرط، بی‌اشتهایی عصبی، بولیمیا و اعتیاد به کار، نشان می‌دهد چگونه «کلاغ کمال‌طلب» بر شانه‌ی فرد می‌نشیند و مدام زمزمه می‌کند که هیچ‌چیز «به‌اندازه‌ی کافی خوب نیست». در کتاب در دام کمال‌طلبی، مفاهیمی مانند آنیما و آنیموس، یین و یانگ، و حرکت آونگی بین دو قطب افراطی، در قالب مثال‌های عینی، خواب‌ها، خاطرات و تصاویر بدنی توضیح داده شده‌اند تا پیوند گسسته‌ی روح و جسم دوباره دیده شود. کتاب در دام کمال‌طلبی علاوه‌بر تحلیل فردی، به زمینه‌ی فرهنگی نیز می‌پردازد؛ از فرهنگ پدرسالار و فشار برای «بهترین بودن» در مدرسه و کار، تا رسانه‌هایی که بدن زن را به شیء هنری و «ماده‌ی خام» تبدیل می‌کنند. وودمن نشان می‌دهد چگونه آیین‌های پنهان خوردن، استفراغ، رژیم‌های افراطی و وسواس تمیزی، جای آیین‌های مقدس و جمعی را گرفته‌اند و نیاز معنوی انسان را به مسیرهای مخرب منحرف کرده‌اند. در این میان، کتاب در دام کمال‌طلبی بر نقش «مادر شوم»، زهدان ناکام، تجربه‌ی تولد، و رابطه‌ی دختر با مادر تأکید کرده است و از خلال روایت‌های شخصی، راه را برای نام‌گذاری دشمن درونی و آغاز فرایند آگاهی و جدایی خلاق از او باز می‌کند.

خلاصه کتاب در دام کمال طلبی

کتاب در دام کمال‌طلبی از تجربه‌ی زیسته‌ی نویسنده به‌عنوان تحلیل‌گر یونگی و کار با مراجعان مبتلا به اختلالات تغذیه آغاز می‌شود و به‌تدریج تصویری از کمال‌طلبی به‌عنوان نوعی اعتیاد می‌سازد. وودمن نشان می‌دهد چگونه فرهنگ پدرسالار، بدن، غرایز و زنانگی را سرکوب کرده و در عوض، هدف‌گرایی خشک، موفقیت بیرونی و «خاص بودن» را به ارزش برتر تبدیل کرده است. در کتاب در دام کمال‌طلبی، چاقی، بی‌اشتهایی عصبی، بولیمیا، اعتیاد به کار و وسواس تمیزی نه‌تنها به‌عنوان مشکل رفتاری، بلکه به‌عنوان نشانه‌های یک «مادر شوم» درونی و گسست از زهدان تغذیه‌کننده‌ی درون تفسیر می‌شوند. کتاب در دام کمال‌طلبی با بهره‌گیری از اسطوره‌ها، ادبیات (از مکبث تا سرزمین ویران) و مفاهیم یونگی، نشان می‌دهد چگونه می‌توان به‌جای جنگ مستقیم با «مدوزا»ی درون، پرسئوس درونی را یافت، آینه را بالا گرفت و سرِ اعتیاد به کمال را برید تا «اسب پرنده‌ی خلاقیت» آزاد شود. پیام محوری کتاب در دام کمال‌طلبی حرکت از خودویرانگری به‌سوی آشتی با بدن، پذیرش محدودیت انسانی، و ساختن رابطه‌ای تازه بین اصل مردانه و زنانه در روان است.

چرا باید کتاب در دام کمال طلبی را بخوانیم؟

کتاب در دام کمال‌طلبی تصویری عمیق از پشت‌صحنه‌ی کمال‌گرایی، رژیم‌های افراطی، وسواس و اعتیاد به کار ارائه می‌دهد و آن‌ها را به ریشه‌های اسطوره‌ای و خانوادگی پیوند می‌زند. خواننده با مفاهیم یونگی، نقش «مادر شوم» و «دوشیزه‌ی درون» آشنا می‌شود و می‌بیند چگونه می‌توان از دل نشانه‌های بدنی و رفتاری، راهی به‌سوی آشتی با بدن و زنانگی زنده گشود.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب در دام کمال‌طلبی به کسانی پیشنهاد می‌شود که با کمال‌طلبی، اختلالات خوردن، اعتیاد به کار یا وسواس تمیزی درگیر هستند، به روان‌شناسی تحلیلی و اسطوره علاقه دارند، یا می‌خواهند ریشه‌های فرهنگی و درونی فشار برای «بی‌نقص بودن» را بهتر بفهمند.

بخشی از کتاب در دام کمال طلبی

«این کتاب دربارهٔ قطع سر است. دربارهٔ کنارزدن سنگ بزرگ اعتیاد به کمال که بر سر راه ما قرار دارد. بارها و بارها با کلاغ سیاهی که بر شانهٔ چپم نشسته و به قارقار می‌گوید: «این به اندازهٔ کافی خوب نیست. تو حرف تازه‌ای برای گفتن نداری. آن‌قدر که باید خوب نگفتی» جنگیده‌ام. بارها و بارها ناچار شده‌ام از تلاش برای بهترگفتن یک جمله، یا یک بند از این متن دست بکشم، زیرا بخش زیادی از کتاب نانوشته مانده بود و من همچنان اندر خم بهتر گفتن نوشته‌های قبلی بودم. خدا را شکر برای انجام کار مهلتی داشتم که باید به آن پایبند می‌ماندم وگرنه هرگز نمی‌توانستم این کتاب را از دل صخره‌ای که در آن دفن شده بود، بیرون بکشم؛ و کلاغ قارقار می‌کند که «حالا خیال می‌کنی خیلی خوب شد؟» علاقهٔ کسانی را به‌جای جواب، علاقهٔ کسانی را به کلاغ نشان می‌دهم که اولین‌بار پیش از انتشار کتاب، این نوشته‌ها را خواندند و نیز تشویق‌های دوستانم و مراجعینم که با سخاوت تمام روحشان را بر من گشودند تا نوشتن این کتاب ممکن شود. به‌این‌ترتیب راه خود را از میان هیولاهای روش‌های علمی و گردابِ حائلِ نگارش کتاب در حد کمال، که بر دو سوی راهم دهان گشوده بودند، باز کردم، و کتابم را از دل سنگ بیرون کشیدم و توانستم بی‌آن‌که در دهان اعتیاد خود سقوط کنم این کتاب را تا آن‌جا که می‌شد با ظرافت تمام به مرحلهٔ نشر برسانم. ذات من به‌گونه‌ای است که دوست دارم همهٔ کارها را چنان انجام دهم که گویی جواهری را به‌ظرافت تمام تراش می‌دهم، و زمانی با خستگی تمام دست از کار می‌کشم که جواهر به‌ کامل‌‌ترین شکل خود رسیده باشد، تا باز کی دوباره جواهری به‌دستم بدهند. نوشتن کتاب، تراش سنگی قیمتی نیست اما این کار هم برای کمال‌طلب‌ها به همان اندازه دشوار است.»