کتاب صوتی کاخ تنهایی

ثریا اسفندیاری بختیاری، که در فاصلهٔ سال‌های ۱۳۲۹ تا ۱۳۳۶ ملکهٔ ایران بود، در اول تیرماه ۱۳۱۱ در اصفهان و در خانواده‌ای سرشناس بختیاری به دنیا آمد. او دومین همسر محمدرضاشاه به شمار می‌آمد و از همان کودکی، به دلیل زیبایی چشمگیرش که به «شاهدخت چشمان زمردین» معروف شد، مورد توجه قرار گرفت. ثریا تحصیلات خود را در آلمان، ایران، سوئیس و لندن گذراند و به چهار زبان فارسی، آلمانی، انگلیسی و فرانسوی تسلط کامل داشت. انتخاب ثریا برای همسری شاه، توسط «شمس»، خواهر بزرگتر شاه انجام شد. شمس در دیداری در سفارت ایران در لندن، شیفتهٔ ثریا شد و این موضوع را با پدر ثریا، «خلیل اسفندیاری»، در میان گذاشت. ثریا نیز با آگاهی از این پیشنهاد به تهران آمد و پس از اولین دیدار با شاه، که به گفتهٔ خود او، بزرگترین آرزویش پیش از ملکه شدن، هنرپیشگی سینما بود، به این ازدواج رضایت داد. مراسم نامزدی آنها در دی‌ماه ۱۳۲۹ برگزار شد، اما به دلیل بیماری حصبهٔ ثریا، ازدواج به تعویق افتاد و سرانجام در ۲۳ بهمن همان سال با سادگی برگزار شد. پس از گذشت چند سال و عدم فرزندآوری، موضوع وارث برای دربار و ملکهٔ مادر به امری جدی تبدیل شد. با وجود آزمایش‌های پزشکی در آمریکا و تأیید سلامت کامل ثریا و شاه، بارداری اتفاق نیفتاد. این مسئله درنهایت منجر به جدایی محمدرضا و ثریا شد. ثریا در ۲۴ بهمن ۱۳۳۶ با تشریفات رسمی از تهران خارج شد و دیگر هرگز به ایران بازنگشت. طلاق رسمی آنها در ۲۴ اسفند همان سال از طریق مجلس شورای ملی اعلام شد و شاه نیز با ابراز تأسف و تألم، شایستگی و خیرخواهی ثریا را تصدیق کرد. پس از جدایی از شاه، ثریا مدتی به ایتالیا رفت و به دلیل علاقهٔ وافرش به سینما و بازیگری، به محافل هنری پیوست. او با کارگردان ایتالیایی، «فرانکو ایندووینا» آشنا شد و در فیلم «سه چهرهٔ یک زن» ایفای نقش کرد. زندگی مشترک آنها آغاز شد، اما فرانکو در سانحهٔ هوایی در ۳۹سالگی درگذشت. مرگ پدر و سپس مادر نیز ضربات روحی دیگری برای ثریا بود. او در ۴ آبان ۱۳۸۰ در ۶۹سالگی بر اثر سکتهٔ مغزی در پاریس درگذشت و در آرامگاه مونیخ آلمان به خاک سپرده شد. ثریا در وصیت‌نامهٔ خود خواسته بود تمامی اموالش، از جمله آلبوم موسیقی، در مزایده‌های معتبر اروپا به فروش برسد و پول آن به کمیته بین‌المللی صلیب سرخ، انجمن ملی حمایت کودکان استثنایی ایران و یونیسف اهدا شود. بخشی از جواهرات و لباس عروسی او در مزایده‌ها به مبالغ قابل توجهی به فروش رسید. تنها یک هفته پس از درگذشت ثریا، برادر کوچکترش، بیژن نیز درگذشت و پروندهٔ میراث او که شامل میلیون‌ها یورو ثروت بود، وارد کشمکش‌های حقوقی شد. درنهایت، دادگاهی در آلمان در سال ۲۰۱۴ حکم داد که شش میلیون دلار از اموال باقی‌مانده از ثریا به سه سازمان خیریهٔ فرانسوی تعلق گیرد، مشروط بر آنکه بیژن فرزندی از ازدواج نداشته باشد.