کتاب مثنوی معنوی مولوی؛ جلد اول

کتاب مثنوی معنوی مولوی؛ جلد اول اثری با تصحیح و توضیح ناهید عبقری است که در انتشارات بانگ نی منتشر شده است. در این جلد دفترهای اول، دوم و سوم مثنوی را می‌خوانیم و با شرح ابیات و اشعار آشنا می‌شویم.

درباره کتاب مثنوی معنوی مولوی؛ جلد اول

مثنوی معنوی مولوی اثری از مولانا جلال الدین محمد بلخی است. کتابی ارزشمند که دارای عمیق‌ترین اشعار عرفانی است. عرفانی که با سنایی به شعر وارد شده بود و با عطال پرورش یافته بود، در اشعار مولانا و به خصوص در این کتاب به اوج خود می‌رسد. 

مثنوی معنوی مولوی یکی از عمیق‌ترین کتاب‌های ادبیات فارسی و ادبیات عرفانی در سراسر جهان است. در نی‌نامه که ابیات ابتدایی مثنوی است، جان کلام مولانا در آثارش وجود دارد. این کتاب شش دفتر و بیست و هفت هزار بیت دارد.

مولوی بعد از رفتن شمس، شروع به سرودن این اشعار کرد. در همان سال‌ی که سلاح‌الدین زرکوب، از یاران مولانا هم وفات پیدا کرده بود. عامل دیگری هم سبب تاخیر در نظم مثنوی شد و آن وفات همسر حسام الدین چلپی بود. مولانا برای رساندن پیامش، تمثیل‌هایی دلنشین و حکایات و قصه‌های بسیاری را استفاده کرده است و به این ترتیب یکی از مهم‌ترین کتاب‌های ادبیات جهان را آفریده است.

کتاب مثنوی معنوی مولوی؛ جلد اول را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم 

خواندن کتاب مثنوی معنوی مولوی؛ جلد اول را به تمام علاقه‌مندان به مولانا، شعر عرفانی و دوست‌داران شعر کهن فارسی پیشنهاد می‌کنیم.

درباره مولانا 

مولانا جلال الدین محمد بلخی در سال ۶۰۴ ه.ق در بلخ متولد شد. بعد از گذشت چند سال، کمی پیش از حمله مغولان همراه با خانواده به قونیه مهاجرت کرد. مولانا در قونیه بزرگ شد، شیخ شهر شده بود. مجالس وعظ ترتیب می‌داد و دستگاهی داشت. همین موضوع سبب شد تا از سفر رفتن به شیوه عارفان معاف شود. در عوض پیر بود که به سراغ او آمد و زندگی‌اش را از این رو به آن رو کرد.

شمس و مولانا چند وقتی را با هم روزگار گذراندند. همین دوران است که عمیق‌ترین تحولات روحی مولانا در آن رخ می‌دهد. شاید بتوان اینطور گفت که شمس الماس وجود او را تراش داد تا به چیزی که امروزه از او می‌شناسیم، بدل شد. شور و عشق میان این دو را نیز می‌توان از دفتر غزلیات مولانا دریافت.

از میان آثار مولانا می‌توان به این کتاب‌ها اشاره کرد:

فیه ما فیه: مجموعه‌ای از تقریرات او؛ پاسخ‌های او به پرسش‌های گوناگون اخلاقی، عرفانی، شرح و تفسیر آیات و احادیث و ... . مکتوبات مولانا: نامه‌های او برای امور جاری زندگی مریدان و آشنایان. مجالس سبعه که خطابه‌ها و موعظه‌های او را دربر دارد و دیوان اشعار یا دیوان کبیر که شامل شورانگیز ترین غزلیات مولانا است.

مولانا در سال ۶۷۲ ه.ق در قونیه درگذشته است

بخشی از کتاب مثنوی معنوی مولوی؛ جلد اول

شه چو عجز آن حکیمان را بدید

پا برهنه جانب مسجد دوید

رفت در مسجد سوی محراب شد

سجده‌گاه از اشک شه پر آب شد

چون به خویش آمد ز غرقاب فنا

خوش زبان بگشاد در مدح و دعا

کای کمینه بخششت ملک جهان

من چه گویم چون تو می‌دانی نهان

ای همیشه حاجت ما را پناه

بار دیگر ما غلط کردیم راه

لیک گفتی گرچه می‌دانم سرت

زود هم پیدا کنش بر ظاهرت

چون برآورد از میان جان خروش

اندر آمد بحر بخشایش به جوش

درمیان گریه خوابش در ربود

دید در خواب او که پیری رو نمود

گفت ای شه مژده حاجاتت رواست

گر غریبی آیدت فردا ز ماست

چونک آید او حکیمی حاذقست

صادقش دان کو امین و صادقست

در علاجش سحر مطلق را ببین

در مزاجش قدرت حق را ببین

چون رسید آن وعده‌گاه و روز شد

آفتاب از شرق اخترسوز شد

بود اندر منظره شه منتظر

تا ببیند آنچ بنمودند سر

دید شخصی فاضلی پر مایه‌ای

آفتابی درمیان سایه‌ای

می‌رسید از دور مانند هلال

نیست بود و هست بر شکل خیال

نیست‌وش باشد خیال اندر روان

تو جهانی بر خیالی بین روان

بر خیالی صلحشان و جنگشان

وز خیالی فخرشان و ننگشان

آن خیالاتی که دام اولیاست

عکس مه‌رویان بستان خداست

آن خیالی که شه اندر خواب دید

در رخ مهمان همی آمد پدید

شه به جای حاجبان فا پیش رفت

پیش آن مهمان غیب خویش رفت

هر دو بحری آشنا آموخته

هر دو جان بی دوختن بر دوخته

گفت معشوقم تو بودستی نه آن

لیک کار از کار خیزد در جهان

ای مرا تو مصطفی من چو عمر

از برای خدمتت بندم کمر