کتاب مشروطیت ایران و رمان فارسی (جلد چهارم)

جلد چهارم از مجموعه «مشروطیت ایران و رمان فارسی» اثر مسعود کوهستانی‌نژاد به چهار رمان ایرانی «نیرنگ سیاه» از ملک‌الشعرای بهار، «پهلوان زند» از علی شیرازپور، «ایام محبس» از علی دشتی و «سفیدپوشان» از علی شیرازپور پرداخته است. درباره رمان «پهلوان زند» از علی شیرازپور می‌خوانید: «نخستین رمان مورد بحث مجموعه «ادبیات عصر مشروطیت» رمان «پهلوان زند» است که برای نخستین‌بار در سال فروردین ۱۳۰۳ و در اوج نهضت جمهوری‌خواهی ایران و تظاهرات علیه سلسله قاجار در تهران و شهرستان‌ها، منتشر شد. در آن رمان نویسنده وقایع تاریخی آخرین روزهای عمر سلسله زندیه در ایران و فرجام کار لطفعلی خان زند، را دست‌مایه تدوین رمانی قرار داده که ضدیت علیه آقامحمدخان و سلسه قاجار، محور اصلی آن را تشکیل می‌دهد. همراه با آن و همچون دیگر رمان‌های آن سال‌ها، البته نویسنده با خلق یک تم عاشقانه و احساسی بین لطفعلی خان زند و دختر مورد علاقه‌اش، بر کشش رمان افزوده است.»