کتاب نهج البلاغه موضوعی (کتاب اول؛ خداشناسی)

«خداشناسی» جلد اول از مجموعه «نهج البلاغه موضوعی» نوشته سید جمال‌الدین دین پرور (-۱۳۱۷) است. کتاب شریف نهج‌البلاغه که توسط سید بزرگوار شریف رضی در سال ۴۰۰ هجری قمری گردآوری شد،‌ افزون بر محتوای والای آن دارای ابعاد و گسترهٔ وسیع موضوعی است که از این دیدگاه هم می‌توان به آن رجوع کرد و مفاهیم آن‌ را در ابعاد موضوعی آن به نظاره نشست. این مجموعه امکان مطالعه کتاب شریف نهج‌البلاغه را هم از لحاظ کاربرد و هم از لحاظ محتوا سهولت بخشیده‌است. مخاطبان محترم می‌توانند با معارف والای علوی آشناتر شده، و سطح زندگی خود را ارتقا بخشند. اعتقاد یا بی‌اعتقادی نسبت به خداوند، مهمترین اصلی است که اندیشه آدمی و به‌دنبال آن نوع و روش زندگی انسان را مشخص می‌کند. این تصور توحیدیِ مبتنی بر معرفت و شناخت حقیقی، عنصری مؤثر در زندگی آدمی است و همهٔ حرکات و افکار انسان را تحت سیطرهٔ خویش قرار داده و زندگی آدمی را در همهٔ ابعاد تحت‌تأثیر قرار می‌دهد. می‌توان این‌گونه تصور کرد که خداشناسی سرمنشاء همهٔ فضائل و کمالات در زندگی انسان است. توحید، به این معنا که خداوند یکتا و عاری از هر عیب و نقص و دارای صفات کمال است. او آفرینندهٔ یگانه و بی‌شریک جهان هستی است. نگرش توحیدی امام علی (ع) به‌عنوان کسی‌که با پوست و گوشت و استخوانش به عمیق‌ترین لایه‌های درک وجود خداوند دست یافته است، به‌عنوان کسی‌که جانش را در مسیر بزرگترین تجربه‌های بشری قرار داده‌است و در کنار رسول مصطفی وحی را تجربه کرده‌است، دارای اهمیت است. امام علی (ع) به مسئله توحید و خداشناسی نه‌تنها به‌عنوان یک اعتقاد فردی که به‌عنوان زیربنای جامعهٔ انسانی می‌نگرد و بر این اساس عالی‌ترین قالب را برای بیان این مسائل انتخاب کرده و به نمایش می‌گذارد. امام در آغاز همهٔ خطبه‌ها و نامه‌هایش خداوند را یاد کرده و به روش‌های مختلف نسبت به خداوند ابراز عقیده کرده‌است. امام (ع) در نهج‌البلاغه راه‌های گوناگونی برای رسیدن به این شناخت بزرگ فراروی می‌نهد و مباحث و زمینه‌های گوناگون توحیدی را مطرح می‌کند.