کتاب دست هایی که دیگر دست های من نبود

کتاب دست‌ هایی که دیگر دست‌ های من نبود (مجموعه داستان کوتاه) نوشته‌ نسرین صومعه توسط نشر ناران منتشر شده است. این کتاب چند جهان متفاوت را کنار هم می‌نشاند، جهان مادرانی که میان کار و فرزند گرفتار شده‌اند، دختران و زنانی که زیر سایه‌ی جنگ، مهاجرت، فقر یا سنت‌های سخت‌گیرانه بزرگ شده‌اند و جوانانی که میان رؤیاهای شخصی و واقعیت‌های خشن جامعه گیر کرده‌اند. داستان‌ها در فضاهایی آشنا می‌گذرند، از کوچه و مغازه‌ی محله تا مدرسه، بیمارستان، کلانتری، میدان شهر کابل و زیرزمین‌های نمور حاشیه‌ی تبریز. در هرکدام، حادثه‌ای ناگهانی یا زخمی قدیمی، زندگی شخصیت‌ها را زیرورو می‌کند و آن‌ها را در موقعیت انتخاب، سوگ یا مقاومت قرار می‌دهد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب دست هایی که دیگر دست های من نبود

کتاب دست‌ هایی که دیگر دست‌ های من نبود مجموعه‌ای از ۱۱ داستان کوتاه نوشته‌ی نسرین صومعه است که با نگاهی انسانی و واقع‌گرایانه به زندگی افرادی می‌پردازد که با تجربه‌هایی مثل مهاجرت، تبعیض، فقر، فقدان، خشونت، ترس و امید دست‌وپنجه نرم می‌کنند. داستان‌های این مجموعه با عنوان‌هایی چون کاسه شله‌زرد، تذکره شمیلا، سیب‌زمینی کبابی، غول چراغ جادو، بی‌بی خاطره، چه کردی بهرام‌خان؟، سود بانکی، کفش‌های پاشنه‌بلند، دست‌هایی که دیگر دست‌های من نبود، شفیقه و روز خوش تیموری گرد هم آمده‌اند. این عناوین در نگاه اول ساده‌اند، اما در متن، به نقطه‌ی شروع بحران‌ها و گره‌های عاطفی تبدیل شده‌اند.

یکی از ویژگی‌های برجسته‌ی این مجموعه، توجه به زندگی مهاجران افغانستانی و بازتاب دشواری‌های زیستن در میان مرزهای جغرافیایی، فرهنگی و اجتماعی است. نسرین صومعه از خلال موقعیت‌های به‌ظاهر ساده و روزمره، مسائل عمیق‌تری مانند هویت، تعلق، نابرابری، رؤیاهای ازدست‌رفته و تلاش برای حفظ کرامت انسانی را روایت می‌کند. بسیاری از داستان‌ها از دل اتفاقی کوچک آغاز می‌شوند، اما به‌تدریج لایه‌های پیچیده‌ای از تجربه‌های فردی و جمعی را آشکار می‌سازند.

نسرین صومعه در این کتاب باتکیه‌بر جزئیات حسی، گفت‌وگوهای طبیعی و زاویه‌دیدی نزدیک به شخصیت‌ها، خواننده را به جهان درونی آنان نزدیک می‌کند و حاصل آن مجموعه‌ای است که علاوه بر روایت رنج‌ها و آسیب‌ها، از امید، پایداری و تلاش انسان برای ادامه‌دادن نیز سخن می‌گوید و تصویری چندوجهی از زندگی در شرایط دشوار ارائه می‌دهد.

خلاصه کتاب دست هایی که دیگر دست های من نبود

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند! 

نسرین صومعه در هر کدام از داستان‌های کتاب دست‌ هایی که دیگر دست‌ های من نبود، یک موقعیت بحرانی را محور قرار داده است تا از خلال آن، ترس‌ها، آرزوها و کشمکش‌های شخصیت‌ها را نشان بدهد. برای مثال،‌ در داستان کاسه شله‌زرد، زهرا پس از اجازه‌دادن به دختر پنج‌ساله‌اش برای نخستین خرید تنهایی، ناگهان متوجه ناپدیدشدن او می‌شود و در جست‌وجویی اضطراب‌آلود، با ترس ازدست‌دادن فرزندش روبه‌رو می‌شود. عنوان کتاب نیز از همین داستان گرفته شده و به تجربه‌ی فلج‌کننده‌ی ترس و درماندگی اشاره دارد.

در داستان تذکره شمیلا، مراجعه‌ی دختری افغانستانی برای ثبت‌نام خواهرش، به روایت زندگی زنان و دختران افغانستانی، محدودیت‌های دوران طالبان و دشواری‌های مهاجرت می‌انجامد. سیب‌زمینی کبابی داستان مهمانی دانشجویی‌ای است که بر اثر یک تصمیم نسنجیده به حادثه‌ای تلخ و جبران‌ناپذیر تبدیل می‌شود. در داستان غول چراغ جادو، مدیر مدرسه با زن جوانی افغانستانی آشنا می‌شود که از تحصیل محروم مانده و آرزوی باسوادشدن دارد. او تلاش می‌کند راهی برای آموزش و توانمندسازی این زن پیدا کند. بی‌بی خاطره نیز سرگذشت خانواده‌ای افغانستانی را روایت می‌کند که برای نجات جان خود از سلطه‌ی طالبان می‌گریزند و در مسیر مهاجرت با فقدان، فقر و دل‌تنگی روبه‌رو می‌شوند.

در داستان‌هایی مانند چه کردی بهرام‌خان؟! و دست‌هایی که دیگر دست‌های من نبود، فضای واقع‌گرای مجموعه به قلمرو وهم، خاطره و احساس گناه نزدیک می‌شود و شخصیت‌ها ناچار می‌شوند با گذشته‌ای روبه‌رو شوند که همچنان بر زندگی امروز آن‌ها سایه انداخته است. کتاب به‌خوبی نشان داده است که چگونه چیزهای کوچک و روزمره، مثل یک کاسه شله‌زرد، یک تذکره، یک سیب‌زمینی کبابی، یک دفتر و مداد یا یک جعبه جواهرات، می‌توانند حامل معنایی بسیار بزرگ‌تر شوند، نشانه‌ای از گناه، امید، فرار، سوگ یا رؤیای باسوادشدن.

چرا باید کتاب دست هایی که دیگر دست های من نبود را بخوانیم؟

کتاب دست‌ هایی که دیگر دست‌ های من نبود از چند جهت قابل‌توجه است. نخست این‌که نسرین صومعه در این کتاب، تجربه‌های به‌ظاهر دور از هم را کنار هم قرار داده است. این تنوع، تصویری چندوجهی از وضعیت زنان و خانواده‌ها در جغرافیایی مشترک اما با شرایط اجتماعی متفاوت می‌سازد. نکته‌ی دیگر، تمرکز کتاب بر لحظه‌های بحرانی است، این لحظه‌ها، شخصیت‌ها را وادار می‌کند که واکنش نشان بدهند، تصمیم بگیرند، احساس گناه داشته باشند یا برای بقا راهی تازه پیدا کنند. خواندن این داستان‌ها، امکان هم‌حسی با موقعیت‌هایی را فراهم می‌کند که شاید در خبرها شنیده شده باشد، اما در اینجا با جزئیات حسی و عاطفی، از زاویه‌دید کسانی روایت شده که در مرکز حادثه قرار دارند. این کتاب می‌تواند برای کسانی که به روایت‌های معاصر از مهاجرت، جنگ، تبعیض جنسیتی و زندگی روزمره‌ی طبقه‌ی متوسط و فرودست علاقه‌مند هستند، فرصتی برای دیدن این موضوعات از زاویه‌ای نزدیک و انسانی باشد.

خواندن کتاب دست هایی که دیگر دست های من نبود را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب دست‌ هایی که دیگر دست‌ های من نبود به کسانی پیشنهاد می‌شود که به داستان‌های کوتاه با محوریت زندگی زنان، مادران و دختران در ایران و افغانستان علاقه‌مند هستند. این کتاب همچنین به خوانندگانی که دغدغه‌ی مهاجرت، جنگ، تبعیض آموزشی، ازدواج زودهنگام و تجربه‌های عاطفی نسل جوان را دنبال می‌کنند، توصیه می‌شود.