کتاب در هم تنیدگی جنگ و تجارت

کتاب در هم‌ تنیدگی جنگ و تجارت (کشتیرانی و سرمایه‌داری در شبه‌جزیره عرب)، با عنوان انگلیسی Sinews of War and Trade، نوشته لاله خلیلی و با ترجمه‌ مهرداد (خلیل) شهابی و میرمحمود نبوی، اثری پژوهشی و تحلیلی درباره‌ی پیوندهای عمیق میان تجارت دریایی، سرمایه‌داری و منافع نظامی در منطقه‌ی شبه‌جزیره‌ی عرب است. این کتاب که انتشارات اختران در سال ۱۴۰۲ آن را منتشر کرده، با رویکردی چندوجهی به بررسی تاریخچه، ساختار و پیامدهای زیرساخت‌های دریایی و بندری در این منطقه می‌پردازد. نویسنده با تکیه‌ بر اسناد تاریخی، روایت‌های میدانی و تحلیل‌های اقتصادی و سیاسی، نقش بنادر، مسیرهای دریایی و تحولات فناوری را در شکل‌دهی به مناسبات قدرت و سرمایه‌داری جهانی واکاوی کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب در هم تنیدگی جنگ و تجارت اثر لاله خلیلی

کتاب در هم‌ تنیدگی جنگ و تجارت، نوشته‌ی لاله خلیلی، اثری است که به بررسی رابطه‌ی پیچیده و چندلایه‌ی تجارت دریایی، سرمایه‌داری و منافع نظامی در شبه‌جزیره‌ی عرب می‌پردازد. این کتاب با نگاهی تاریخی و تحلیلی، روند شکل‌گیری بنادر، مسیرهای دریایی و زیرساخت‌های حمل‌ونقل را در بستر تحولات سیاسی، اقتصادی و فناوری دنبال کرده است. نویسنده با استفاده از منابع آرشیوی، مصاحبه‌ها و مشاهدات میدانی، تصویری از تأثیر امپریالیسم، استعمار و جهانی‌سازی بر ساختارهای اقتصادی و اجتماعی منطقه ارائه داده است.

کتاب شامل فصل‌هایی درباره‌ی مسیرهای دریایی، بنادر، زیرساخت‌های حقوقی و مناطق آزاد، حمل‌ونقل زمینی، نقش سرمایه‌داران و کارگران و در نهایت تأثیر جنگ بر کشتیرانی و تجارت است. در این میان، روایت‌هایی از زندگی کارگران، مهاجران و نقش‌آفرینان محلی و جهانی، کتاب را از یک تحلیل صرفاً ساختاری فراتر برده و به آن جنبه‌ای انسانی و اجتماعی بخشیده است. لاله خلیلی در کتاب در هم‌ تنیدگی جنگ و تجارت با تمرکز بر شبه‌جزیره‌ی عرب اما با نگاهی جهانی، نشان داده که چگونه منافع نظامی و اقتصادی در هم آمیخته‌اند و زیرساخت‌های نامرئی قدرت و سرمایه‌داری را شکل داده‌اند.

خلاصه کتاب در هم تنیدگی جنگ و تجارت

کتاب در هم‌ تنیدگی جنگ و تجارت با محوریت بررسی پیوندهای تاریخی و معاصر میان تجارت دریایی، سرمایه‌داری و منافع نظامی در شبه‌جزیره‌ی عرب، به تحلیل نقش بنادر و زیرساخت‌های حمل‌ونقل در شکل‌دهی به مناسبات قدرت جهانی پرداخته است. لاله خلیلی نشان داده که چگونه مسیرهای دریایی، بنادر و مناطق آزاد نه‌تنها محل عبور کالا و سرمایه، بلکه عرصه‌هایی برای اعمال قدرت سیاسی، نظامی و اقتصادی بوده‌اند. کتاب با مرور تاریخچه‌ی بنادر و مسیرهای دریایی، از دوران پیش از استعمار تا عصر سرمایه‌داری جهانی، به نقش فناوری، تحولات حقوقی و سیاست‌های امپریالیستی در تغییر چهره‌ی منطقه پرداخته است.

در این میان، روایت‌هایی از کارگران بندری و دریانوردان، مبارزات جمعی، مهاجرت‌ها و تبعیض‌های نژادی لایه‌های انسانی و اجتماعی این تحولات را برجسته کرده است. همچنین کتاب تأکید کرده که جنگ و منافع نظامی همواره در کنار تجارت و سرمایه‌گذاری، زیرساخت‌های منطقه را شکل داده‌اند و مسیرهای جدیدی برای گردش سرمایه و قدرت ایجاد کرده‌اند. در نهایت، لاله خلیلی با بررسی نمونه‌های معاصر، نشان داده که زیرساخت‌های نامرئی و روابط پنهان قدرت همچنان بر تجارت دریایی و مناسبات اقتصادی منطقه سایه افکنده‌اند.

چرا باید کتاب در هم تنیدگی جنگ و تجارت را بخوانیم؟

کتاب در هم‌ تنیدگی جنگ و تجارت اثری است که با رویکردی تحلیلی و مستند، لایه‌های پنهان و آشکار پیوند میان تجارت دریایی، سرمایه‌داری و منافع نظامی را در یکی از مهم‌ترین مناطق ژئوپلیتیک جهان بررسی کرده است. این کتاب با ترکیب روایت‌های تاریخی، داده‌های آماری و مشاهدات میدانی، تصویری چندبعدی از تأثیر زیرساخت‌های بندری و دریایی بر تحولات اقتصادی، اجتماعی و سیاسی ارائه داده است. خواننده با مطالعه‌ی این اثر، هم با تاریخچه و ساختار بنادر و مسیرهای دریایی آشنا می‌شود، هم به درک عمیق‌تری از نقش امپریالیسم، استعمار و جهانی‌سازی در شکل‌دهی به مناسبات قدرت و سرمایه‌داری جهانی می‌رسد. کتاب با پرداختن به زندگی و مبارزات کارگران، مهاجران و نقش‌آفرینان محلی، ابعاد انسانی و اجتماعی این تحولات را نیز روشن کرده است.

خواندن کتاب در هم تنیدگی جنگ و تجارت را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به پژوهشگران و علاقه‌مندان به حوزه‌های تاریخ، اقتصاد سیاسی، مطالعات خاورمیانه، روابط بین‌الملل و مطالعات شهری پیشنهاد می‌شود. همچنین برای کسانی که دغدغه‌ی فهم پیوندهای میان تجارت، سرمایه‌داری و قدرت نظامی در جهان معاصر را دارند، مناسب است.

درباره لاله خلیلی

لاله خلیلی، پژوهشگر و نویسنده، مسیر دانشگاهی خود را در رشته‌ی مهندسی آغاز کرد و پس از چند سال فعالیت به‌عنوان مشاور مدیریت در ایالات متحده، به حوزه‌ی علوم سیاسی روی آورد و دکترای خود را در این رشته دریافت کرد. از آغاز فعالیت علمی، تمرکز اصلی او بر جنبش‌های فراملی و سازوکارهای حرکت قدرت، خشونت، مقاومت، ایده‌ها، کنش‌ها، انسان‌ها و در سال‌های اخیر، سرمایه و کالا بوده است. در سراسر کارهای پژوهشی‌اش، تحلیل‌هایی درهم‌تنیده از جنسیت، نژاد‌سازی، خشونت سیاسی و اقتصاد سیاسی حضور پررنگ داشته‌اند.

نخستین کتاب‌های خلیلی به بازنمایی‌ها و کاربست‌های خشونت سیاسی می‌پردازند: قهرمانان و شهیدان فلسطین: سیاست‌های یادمان‌سازی ملی (انتشارات کمبریج، ۲۰۰۷) و زمان در سایه‌ها: حبس در ضدشورش‌ها (انتشارات دانشگاه استنفورد، ۲۰۱۳). کتاب در هم تنیدگی جنگ و تجارت نقطه‌ی عطف کار اوست که نقش زیرساخت‌های دریایی را به‌عنوان مجراهای انتقال فناوری، سرمایه، انسان و کالا بررسی می‌کند. در ادامه‌ی این مسیر، جستار/ کتاب کوتاه زندگی جسمانی دریانوردی (Mack Books ،۲۰۲۴) با تمرکز دقیق‌تر بر تجربه‌های روزمره‌ی دریانوردان در کشتی‌های باری عظیم نوشته شده است.

او مقالات متعددی نیز در نشریات علمی و مجلات عمومی منتشر کرده که طیفی گسترده از موضوعات را در بر می‌گیرند؛ از سیاست لذت و سوژه‌مندی‌های جنسیتی تا تجارت، حافظه‌ی جمعی و... تازه‌ترین اثر او، سرمایه‌داری استخراجی: چگونه کالاها و رانت‌خواری اقتصاد جهانی را می‌رانند (Profile Books ،۲۰۲۵)، مجموعه‌ای از جستارهاست که به پیوند میان کالاها، سرمایه و قدرت می‌پردازد.

بخشی از کتاب در هم تنیدگی جنگ و تجارت

«اما، عدن و سیراف طی قرون شانزدهم تا نوزدهم رونق خود را از دست دادند، و در حالی که عدن پس از مستعمرگی بندری عمده شد، سیراف هیچ‌گاه اهمیت نخستش را بازنیافت. سیاست و روابط اجتماعی اغلب مهم‌تر از خوش‌اقبالی جغرافیایی بود. بسیاری از بنادر [فعلی] دریای سرخ و خلیج فارس به‌رغم موقعیت نامناسب مکانی‌شان تبدیل به بندر شدند. سواحل گِلی، صخره‌های خطرناک مرجانی، و دسترسی فقط به آب شور و انبارک‌هایی کوچک برای کشتی‌ها مانع از پیدایش بندرها در مکان‌های نامساعد نشد. دسترسی به اراضی پشت ساحل، اعتبارات مالی، شبکه‌های تجارت و مهارت‌های دریانوردی همگی نقش داشتند.»