کتاب به سوی روشنایی

کتاب به‌ سوی روشنایی (خاطرات سیداحمد زرهانی) اثری است که به کوشش رضا کایدخورده و به همت مرکز اسناد انقلاب اسلامی منتشر شده است. این کتاب حاصل مصاحبه و گفت‌وگو با سیداحمد زرهانی است که از فعالان فرهنگی، سیاسی و اجرایی پس از انقلاب اسلامی ایران به‌ شمار می‌آید. خاطرات زرهانی از دوران کودکی تا مسئولیت‌هایش در مجلس و وزارت آموزش‌وپرورش تصویری از تحولات اجتماعی و سیاسی ایران در دهه‌های اخیر ارائه می‌دهد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب به سوی روشنایی

این کتاب در قالب خاطره‌نگاری تدوین شده است و زندگی سیداحمد زرهانی را از کودکی در دزفول تا سال‌ها پس از پیروزی انقلاب اسلامی دنبال می‌کند. کتاب به‌ سوی روشنایی با نگاهی به بستر اجتماعی و فرهنگی جنوب ایران آغاز می‌شود و سپس به فضای مبارزاتی دانشجویی، فعالیت‌های سیاسی پیش از انقلاب، حضور در مجلس شورای اسلامی و نقش‌آفرینی در نهادهای فرهنگی و آموزشی کشور می‌پردازد. 

کتاب بر پایه‌ی مصاحبه‌های مفصل با راوی و تدوین مطالب تکمیلی توسط خود او شکل گرفته است. این اثر بخشی از پروژه‌ی ثبت تاریخ شفاهی انقلاب اسلامی است و تلاش می‌کند با بازخوانی خاطرات شخصی تصویری از فرازونشیب‌های سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران معاصر ارائه دهد. روایت‌ها با جزئیات زندگی روزمره، دغدغه‌های فکری و تجربه‌های زیسته‌ی زرهانی در عرصه‌های مختلف همراه است و خواننده را با فضای بومی دزفول، تحولات دانشگاهی دهه‌ی ۱۳۵۰، مبارزات انقلابی و چالش‌های مدیریت فرهنگی پس از انقلاب آشنا می‌کند.

خلاصه کتاب به سوی روشنایی

کتاب به‌ سوی روشنایی با روایت کودکی و نوجوانی سیداحمد زرهانی در دزفول آغاز می‌شود؛ شهری که در دهه‌های پیش از انقلاب با فقر، ناامنی و تحولات اجتماعی دست‌وپنجه نرم می‌کرد. زرهانی از خانواده‌ای مذهبی و سنتی برخاسته و خاطراتش از فضای خانه، مدرسه، کارهای تابستانی و تجربه‌های اولیه‌ی اجتماعی تصویری از زندگی در جنوب ایران آن زمان ارائه می‌دهد. او از همان سال‌های نوجوانی با دغدغه‌های دینی و اجتماعی درگیر است و به‌تدریج با جریان‌های فکری و سیاسی آشنا می‌شود. ورود به دبیرستان و سپس دانشسرای تربیت معلم در اهواز نقطه‌ی عطفی در زندگی اوست؛ جایی که با فضای مبارزاتی دانشجویی، کتاب‌خوانی، بحث‌های سیاسی و مذهبی و فعالیت‌های تشکیلاتی روبه‌رو می‌شود. زرهانی در این دوران با آثار روشنفکران دینی و نویسندگان معاصر آشنا شد و به‌تدریج به جمع فعالان مذهبی و سیاسی پیوست. 

خاطرات او از اردوهای عمرانی ملی، فعالیت‌های فرهنگی و مذهبی و تجربه‌ی کار تشکیلاتی بخشی از فضای پرتنش پیش از انقلاب را بازتاب می‌دهد. پس از پیروزی انقلاب زرهانی وارد عرصه‌های اجرایی می‌شود؛ ابتدا به‌عنوان معلم و سپس با حضور در اولین دوره‌ی مجلس شورای اسلامی و بعدتر در وزارت آموزش‌وپرورش. او در این مسیر با چالش‌های مدیریت فرهنگی، تغییر نظام آموزشی و راه‌اندازی نهادهای تربیتی روبه‌رو می‌شود. روایت زرهانی از جلسات مجلس، جنگ تحمیلی، بمباران دزفول و تلاش برای سامان‌دهی اوضاع شهر بخشی از تجربه‌های زیسته‌ی او در سال‌های پرحادثه‌ی انقلاب و جنگ را به تصویر می‌کشد. کتاب با نگاهی به عملکرد او در امور تربیتی و دغدغه‌های فرهنگی در دهه‌های پس از انقلاب ادامه می‌یابد و در نهایت خاطراتی از فعالیت‌های اجرایی و فرهنگی او در سال‌های پایانی خدمتش را بازگو می‌کند.

چرا باید کتاب به سوی روشنایی را بخوانیم؟

این کتاب با تکیه‌ بر روایت‌های دست‌اول و جزئیات زندگی شخصی و اجتماعی فرصتی فراهم می‌کند تا خواننده با فضای بومی جنوب ایران، تحولات اجتماعی و سیاسی پیش از انقلاب و چالش‌های مدیریت فرهنگی پس از انقلاب آشنا شود. کتاب به‌ سوی روشنایی نه‌تنها تجربه‌های فردی یک فعال فرهنگی و سیاسی را بازگو می‌کند، بلکه بخشی از تاریخ شفاهی انقلاب اسلامی و تحولات دهه‌های اخیر ایران را از زاویه‌ای کمتر دیده‌شده روایت می‌کند. خاطرات زرهانی به‌ویژه درباره‌ی فضای دانشجویی، مبارزات محلی و شکل‌گیری نهادهای فرهنگی برای علاقه‌مندان به تاریخ معاصر ایران و مطالعات اجتماعی ارزشمند است.

خواندن کتاب به سوی روشنایی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

مطالعه‌ی این کتاب به علاقه‌مندان به تاریخ معاصر ایران، پژوهشگران حوزه‌ی انقلاب اسلامی، فعالان فرهنگی و دانشجویان رشته‌های علوم اجتماعی و تاریخ توصیه می‌شود. کسانی که دغدغه‌ی شناخت تحولات اجتماعی و سیاسی جنوب ایران یا تجربه‌های مدیریتی در حوزه‌ی آموزش‌وپرورش را دارند نیز می‌توانند از این اثر بهره‌مند شوند.