کتاب زرتشت چه گفت؟

کتاب «زرتشت چه گفت؟» نوشتۀ مهدی فریور توسط انتشارات مروارید منتشر شده است.

درباره کتاب زرتشت چه گفت؟

 این کتاب پژوهشی دربارۀ فرهنگ ایران است که در ۶ بخش تنظیم شده است:

روزگاران پیش از زرتشت

آیین زرتشت

کیش‌های کهن و ماندگار

مانی و مانویت

مزدک و آیین مزدکی

عصر مسلمانی

نویسنده در این اثر تلاش کرده است تا درکی نزدیک به واقعیت از دستاوردهای زرتشت و اهمیت او در ذهن خواننده ایجاد کند. او زرتشت را هم به‌عنوان پیامبر و هم به‌عنوان هنرمند-فیلسوف مورد بررسی قرار داده است. این کتاب حاصل بیش از سی سال مطالعه و سفر در سراسر ایران و در میان اقوام مختلف است. نویسنده با شنیدن و خواندن باورهای گوناگون مردم، سعی کرده است تصویری جامع از فرهنگ و تاریخ ایران ارائه دهد. او در پیش‌گفتار کتاب اشاره می‌کند که این اثر نتیجه عشق به ایران و فرهنگ ایرانی است.

مهدی فریور در این کتاب به بررسی تغییرات در باورهای دینی و اجتماعی از دوران پیش از زرتشت تا عصر اسلامی می‌پردازد. او نشان می‌دهد که چگونه زرتشت با پشت کردن به باورهای رایج زمان خود، تحولی بزرگ و عمیق در اندیشه و فرهنگ ایرانی ایجاد کرد. این دگرگونی به‌قدری مهم بود که مردم تصور می‌کردند خداوند او را مأمور این تحول کرده است. نویسنده در بخش‌های مختلف کتاب به موضوعاتی مانند اسطوره‌ها و آیین‌های کهن، ظهور مانی و مزدک و تأثیر آن‌ها بر فرهنگ ایران، و همچنین ورود اسلام به ایران و تغییرات ناشی از آن می‌پردازد. او با استفاده از منابع متعدد و پژوهش‌های گسترده، سعی در بازسازی گذشته‌های بی‌نشان و ارائه تصویری واقعی از تاریخ و فرهنگ ایران دارد.

کتاب زرتشت چه گفت؟ را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب برای علاقه‌مندان به تاریخ، فرهنگ و ادیان ایران باستان مناسب است. همچنین پژوهشگران و دانشجویانی که در زمینه‌های مرتبط فعالیت می‌کنند، می‌توانند از مطالب این کتاب بهره‌مند شوند.

بخشی از کتاب زرتشت چه گفت؟

«چرا هر روزِ ما شبانه‌روز است؟ چرا این‌قدر دوبیتی و مثنوی دوست داریم؟ چرا این‌قدر ذهن ما به مفاهیم دوگانه علاقه‌مند است؟ آیا ذهن‌های ما دوپاره است؟ آیا زرتشت، با طرح نظریهٔ دوگانه‌های ازلیِ راستی و دروغ، نیکی و بدی و هستی و نیستی، ذهن و زبان ما را چنین دگرگون کرده است؟ آیا شرایط اقلیمی شبه‌قارهٔ ایران است که فرهنگ و تمدن ما را به قاب و قالب کشاکش کشانده است؟

داستان مردم در این سرزمین پهناور که از سند و سیحون تا فرات و بُسفُر گسترده است، از جداشدن تکه‌ای خشکی از اَبَرقارهٔ آفریقا در چند ده میلیون سال پیش آغاز می‌شود. این تکه خشکی، چند میلیون سال در کشاکش میان دو اَبَرقارهٔ آن روزگار، شناور بود تا سرانجام به ابرقارهٔ اوراسیا رسید و نقطهٔ پایانی بر کشاکش نخستین نهاد. اما کوه‌زایی آغاز شد و شبه‌قارهٔ ایران میان دو صفحهٔ بزرگ که از شمال و غرب به آن فشار می‌آورد، شکل گرفت. کشاکشی که همچنان ادامه دارد و گهگاهی به‌صورت زلزله و آتشفشان نمودار می‌شود. میراث گیاهی و جانوری ابرقارهٔ آفریقا با رهاورد گیاهی و جانوری ابرقارهٔ اوراسیا، در این پهنهٔ پرارتفاع درهم شد. کوه‌ها برآمدند، آتشفشان‌ها در امتداد دو زنجیرهٔ کوهستانی البرز و زاگرس فوران کردند، کمربند آذرین سنندج تا سیرجان بیرون زد، آب‌های محصور در خشکی پراکنده شدند و رو به خشکی نهادند. میلیون‌ها سال طول کشید تا زنجیره‌ای از کشاکش‌های طبیعی، سرزمینی را به‌جا گذاشت، پرتنوع و گونه‌گون و آمادهٔ پذیرش و پرورش انسانِ گریخته از خاستگاهش.»