کتاب بنیان های روان شناختی و بیولوژیکی حافظه

کتاب بنیان های روان شناختی و بیولوژیکی حافظه نوشته و حاصل گردآوری امید ساعد (فوق‌ليسانس روان‌شناسی بالينی) است و انتشارات ارجمند آن را منتشر کرده است.

درباره کتاب بنیان های روان شناختی و بیولوژیکی حافظه

درک پدیدهٔ اعجاب‌انگیز حافظه مستلزم دیدی همه‌جانبه‌نگر نسبت به این توانایی شناختی بزرگ است. لازم است محقق و پژوهشگر علاقه‌مند به این حوزه از مبانی روان‌شناختی، عصب‌شناختی، آناتومیکی، نوروبیولوژیکی، بیوشیمایی و نوروسایکولوژیکی آن اطلاعات بسنده را داشته باشد.

کتاب بنیان های روان شناختی و بیولوژیکی حافظه مشتمل بر ۶ فصل است. در فصل اول سعی شده است مبانی روان‌شناختی حافظه، انواع، مبانی تمییز، و نوع شناسی آن در حد لزوم تشریح شود. فصل دوم به بیولوژی حافظه اختصاص داده شده است و در آن مباحثی از جمله مبانی سلولی و مولکولی، نقش نوروترانسمیترها در حافظه، مبانی بیوشیمیایی و بالاخره دو پارادایم عمده در حافظه یعنی دیدگاه موضع‌یابی در مقابل دیدگاه توزیعی تبیین شده است. فصل سوم شامل مباحثی عمده در نوروآناتومی و ساختارهای مغزی درگیر در کنش حافظه مانند ساختارهای میانی گیجگاهی (آمیگدال و هیپوکامپ)، ساختارهای غیر میانی گیجگاهی، قشر جدید، عقده‌های پایه، مخچه، تالاموس و ... است. به مبحث نوروسایکولوژی شناختی حافظه اخباری و غیراخباری در فصل چهارم به طور مفصل پرداخته شده است. فصل پنجم کتاب به بحث لب پیشانی و نقش آن در حافظه و به خصوص حافظه کوتاه‌مدت و فعال اختصاص یافته است. و بالاخره، در فصل پایانی تعامل و ارتباط متقابل دو ساختار عمده سیستم میانی گیجگاهی در حافظه و به خصوص حافظه هیجانی را مطالعه خواهید کرد. در پایان هر فصل برای آگاهی و اطلاع بیشتر خوانندگان و علاقه‌مندان، منابع به صورت مجزا ذکر شده است که این امکان را فراهم می‌آورد که هر فرد با توجه به علاقه خود در حوزه مورد مطالعه‌اش منابعی جامع در اختیار داشته باشد. در بخش پایانی کتاب به دلیل این که خوانندگان فرهنگ واژگان مشترکی در کل کتاب در اختیار داشته باشند، فرهنگ واژگان به کار برده شده در کتاب به صورت مجزا آمده است.

خواندن کتاب بنیان های روان شناختی و بیولوژیکی حافظه را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به متخصصان حوزه‌های روان‌شناختی، عصب‌شناختی، آناتومیکی، نوروبیولوژیکی، بیوشیمایی و نوروسایکولوژیکی پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب بنیان های روان شناختی و بیولوژیکی حافظه

«حافظه برای انسان‌ها و سایر ارگانیزم‌ها و موجودات زنده امری حیاتی است. عملاً تمام فعالیت‌های روزمره ما مانند صحبت کردن، ادراک یا فهم، خواندن و حتی جامعه‌پذیری به اطلاعات یادگرفته شده و ذخیره شده ما درباره محیط اطرافمان وابسته است. حافظه به ما امکان به خاطر آوردن رویدادهای مربوط به گذشته‌های دور و اتفاقات چند لحظه پیش را می‌دهد. بدون توانایی به خاطر آوردن موفقیت آمیز تجربیات و اطلاعات گذشته، برای ما، امکان گسترش و جامعیت بخشیدن به زبان، بازشناسی دوستان و اعضای خانواده، حتی پیداکردن راه خانه و بستن بند کفش ممکن نبود. بدون حافظه، زندگی یک سری حوادث و تجربیات بی‌ارتباط و گسیخته بود و هر رویداد، داده و تجربه‌ای برای ما جدید و مبهم تلقی می‌شد.

در واقع بدون در اختیار داشتن حافظه و مهارت‌های مرتبط با آن زندگی با سرعت فزاینده‌ای از هم می‌پاشید. فیلسوفان، روان‌شناسان، عصب شناسان و متفکران زیادی در طول تاریخ بشر مجذوب این توانایی شگفت انگیز بشری شده‌اند. برای انسان همواره پاسخ گویی به سئوالاتی این چنین؛ «مغز انسان چگونه اطلاعات را ذخیره می‌کند؟ چرا افراد در به خاطر آوردن بخش‌های خاصی از اطلاعات بهتر عمل می‌کنند؟ آیا انسان‌ها می‌توانند حافظه را به شیوه‌های خاصی بهبود بخشند؟ یا توانایی و ظرفیت حافظه انسان تا چه اندازه است؟، چه ساختارهای مغزی در این کنش اساسی مشارکت دارند؟ به هنگام یادگیری و به خاطر سپردن اطلاعات چه اتفاقاتی در مغز انسان روی می‌دهد؟ یادگیری اطلاعات جدید چه تأثیری بر تشکیلات و شبکه‌های مغزی دارد؟ بیماران مبتلا به آسیب‌های مغزی چرا مشکلات عمده‌ای در حافظه دارند؟ آیا مشکلاتی که به واسطه بیماری‌هایی مانند فشار خون بالا، سکته مغزی، تصادفات و... روی می‌دهد بر مغز و به خصوص ساختارهای مغزی دخیل در حافظه تأثیری دارند؟‌» هماره حائز اهمیت بوده است.»