کتاب خمس

کتاب خمس نوشتۀ علیرضا کریمی است. این کتاب را نشر شرکت چاپ و نشر بین الملل منتشر کرده است.

درباره کتاب خمس

کتاب خمس دربردارنده فتاوای امام خمینی، آیت‌الله خامنه‌ای و آیت‌الله سیستانی است. بدیهی است آنچه از آیت‌الله خامنه‌ای نقل می‌شود، بر اساس نظراتی است که تاکنون از جانب او منتشر شده است و اگر در برخی موارد به فتوای او اشاره نشده است، به این دلیل بوده که در آن مورد فتوایی از او منتشر نشده است.

در برخی مسائل عین فتوا از کتاب شریف العروة الوثقی، اثر مرحوم آیت‌الله سیدمحمدکاظم یزدی، به زبان عربی نقل و به حواشی فقها بر مسئله اشاره شده است؛ بنابراین اگر در جایی مسئله‌ای از کتاب «العروة الوثقی» نقل شده و به فتوای فقیه دیگری اشاره نشده، به این معناست که سایر فقها با این فتوا هم‌نظر بوده‌اند یا در این مورد نظری نداشته‌اند؛ همچنین توضیح‌المسائل امام خمینی با حواشی سایر مراجع توضیح‌المسائل محشّی، تحریرالوسیله، منهاج الصالحین آیت‌الله سیستانی، توضیح‌المسائل جامع او و الرافد از دیگر منابع مورداستفاده در این کتاب هستند.

خواندن کتاب خمس را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

نویسنده تلاش کرده تا آنچه نقل می‌شود از منابع کاملاً معتبر باشد و این کتاب هم برای اهل علم و هم برای عموم مردم قابل‌استفاده باشد.

بخشی از کتاب خمس

«مبنای دوم مطلق الفائدة

تمامی درآمدها، اعم از درآمدهای کسبی و غیر کسبی، بر اساس مبنای مطلق الفائدة که آیت‌الله سیستانی و اکثر مراجع فعلی قائل به آن هستند، مشمول خمس واقع می‌شوند؛ بنابراین، هرگونه مالی که به ملکیت شخص در می‌آید، اعم از آن‌که از راهکار و کسب و سرمایه‌گذاری باشد یا از طریق، هدیه، عیدی، پاداش، جایزه، وقف نفقه و.... به دست آید، خمس دارد.

تذکر مهم:

هدیه در صورتی به ملک هدیه گیرنده در می‌آید که او هدیه را قبض کند، بنابراین تا وقتی هدیه را قبض نکند، تکلیفی نسبت به پرداخت خمس آن ندارد.

آیت‌الله سیستانی انتقال اعتباری پول از طریق شبکۀ شتاب بانکی را مصداق قبض نمی‌دانند؛ اما اگر شخصی پولی را به بانک ببرد و به‌حساب فردی دیگر واریز کند، چون بانک وکیل صاحب حساب است، قبض محقق شده است. پس طبق نظر ایشان اگر هدیه کارت به کارت شود تا زمانی که شخص آن را از حساب خود دریافت نکرده یا مصرف نکرده خمس آن واجب نیست. اگر شخص با استفاده از کارت بانکی کالایی را خریداری کند به قیمت همان کالا قبض محقق شده است و این اعتبار، مصرف شده و آن کالا درآمد سال است که اگر مئونه نباشد یا صرف در مئونه نشود، مشمول خمس است.

طبق نظر ایشان اگر شخصی بدون آنکه مال را از حساب خود دریافت کند خمس آن را پرداخت کند و بعداً آن را دریافت نماید خمس مال موردنظر از او ساقط نشده است؛ اما چنانچه مزد کارش به‌حساب او واریز شود، چه دریافت کند و چه دریافت نکند، باید سر سال خمسی، خمس آن را پرداخت کند. البته اگر کارمند دولت باشد، چنانچه قرارداد شرعی بین او و کارفرما بسته شده باشد، این قرارداد مورد تأیید معظم‌له است و درهرصورت، حقوق دولت جزء درآمد سال استحقاق است که توضیح آن در بخش مطالبات خواهد آمد.»