کتاب راهنمای عملی روان شناسی تجربی

درباره کتاب راهنمای عملی روان شناسی تجربی

بررسی تاریخچه کتاب‌های روان‌شناسی تجربی در ایران نشان می‌دهد که برخی از کتاب‌های روان‌شناسی تجربی (آزمایشی)، بر روش‌شناسی علمی و مباحث آماری تأکید دارند و برخی دیگر بر محتوای روان‌شناسی تجربی و برخی نیز بر عرضه روش‌شناسی در قالب ارایه پژوهش‌های علمی به خوانندگان تأکید دارند، اما شاید یکی از وجوه مشترک این کتاب‌ها، عدم هم‌خوانی و تطابق تصاویر و قسمت‌های مختلف دستگاه‌ها با وسایل و دستگاه‌های جدید در آزمایشگاه‌های فعلی روان‌شناسی باشد. در این کتاب علاوه بر به‌روز کردن توضیحات ابزار و وسایل، تلاش شده است تا ابزارهای اصلی و جدید در این حوزه و به‌ویژه در حوزه‌های کاربردی روان‌شناسی تجربی شناختی، پسیکوفیزیولوژی و نوروپسیکولوژی شناختی مانند آزمون برج لندن، آزمون ویگوتسکی، آزمون استروپ، آزمون ویسکانسین و شیوه‌های درمانی جدید مبتنی بر ابزار تجربی مانند نوروفیدبک و rTMS و EMDR معرفی شوند. از ویژگی‌های دیگر این کتاب تلفیق روش‌شناسی علمی با پژوهش‌های جدید در ارتباط با اکثر آزمون‌های معرفی شده در این کتاب است. 

خواندن کتاب راهنمای عملی روان شناسی تجربی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم 

این کتاب می تواند پاسخگوی نیاز دانشجویان مقطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری در آزمایشگاه‌های امروز روان‌شناسی باشد.

شناسنامه کتاب راهنمای عملی روان شناسی تجربی

تألیف: دکتر سوران رجبی -دانشیار روان‌شناسی دانشگاه خلیج فارس

نوبت چاپ ۱

سال انتشار ۱۳۹۷

بخشی از کتاب راهنمای عملی روان شناسی تجربی

روان‌شناسی آزمایشی یا تجربی ازنظر موضوعی قابل‌تعریف نیست چون همه شاخه‌های روان‌شناسی را دربر می‌گیرد و به نظر می‌رسد تنها شاخه روان‌شناسی است که قابل‌تعریف نیست و باید از نظر روش‌شناسی آن را تعریف کرد (ایروانی، ۱۳۸۶). از روان‌شناسی تجربی تعاریف زیادی ارائه شده است. تعدادی از این تعاریف در ذیل آورده می‌شود:

- روان‌شناسی آزمایشی یا تجربی شاخه‌ای از روان‌شناسی است که در مطالعه پدیده‌ها از روش آزمایشی استفاده می‌کند.

- در روان‌شناسی تجربی استفاده از وسیله و ابزار، هدف نیست یعنی روان‌شناسی تجربی کاربرد ابزارهای مختلف نیست پس با نبودن آزمایشگاه روان‌شناسی نیز می‌توان دست به آزمایش در حیطه مسائل روان‌شناسی زد. ابزارهای آزمایشگاهی تنها به ما کمک می‌کنند تا اندازه‌های به‌دست‌آمده دقیق باشند و شرایط آزمایش برای همه یکسان باشد.

- روان‌شناسی تجربی همان روان‌شناسی آزمایشگاهی است پس باید آن را از روان‌شناسی حیوانی، بالینی و اجتماعی متمایز دانست.

- روان‌شناسی تجربی را نوعی از روان‌شناسی می‌دانند که در آن از روش آزمایشی استفاده می‌شود، هرچند که در بیان روش آزمایشی اختلاف‌نظرهایی وجود دارد (داعی، ۱۳۶۵).

- عده‌ای دیگر، روان‌شناسی تجربی را نوعی از روان‌شناسی می‌دانند که فقط از وسایل دقیق آزمایشگاهی استفاده می‌کنند پس طبق این نظر، آزمون‌ها را نباید ازجمله ابزار روان‌شناسی آزمایشی به‌حساب آورد.

برای تکمیل روش آزمایشی لازم است از سایر روش‌های روان‌شناسی به‌ویژه مشاهده دقیق نیز استفاده کرد. با مشاهدات دقیق، اطلاعات درستی از رفتارهای افراد به دست می‌آید که بعدها صحت آنها به‌وسیله آزمایش به اثبات می‌رسد و با قوانین روان‌شناسی مطابقت داده می‌شود. در روان‌شناسی آزمایشی برای تطبیق قوانین روان‌شناسی یا اصول آزمایشی و سنجش احساسات و استعدادها، آلات و ادوات بسیار دقیقی اختراع نموده‌اند (داعی، ۱۳۶۵)‌.