کتاب صوتی پادکست شنیدستان؛ پول؛ چاو ایرانی

کتاب صوتی پادکست شنیدستان؛ پول؛ چاو ایرانی نوشته‌ی غیاث‌الدین بن همام‌الدین خواندمیر با گویندگی فرزان اسدیان منتشر شده است. نشر مجله ناداستان آن را منتشر کرده است. این کتاب صوتی روایتی تاریخی از ماجرای نخستین پول کاغذی در ایران در عهد مغول ارائه می‌دهد و شنونده را به دل کشمکش‌های سیاسی، اقتصادی و اجتماعی آن دوره می‌برد. تمرکز اصلی این کتاب صوتی بر تجربه‌ی نافرجام رواج چاو در قلمرو ایلخانان است و نشان می‌دهد که چگونه تصمیم‌های مالی در سطح دربار، زندگی مردم و بازارها را دگرگون کرده است.

درباره کتاب پادکست شنیدستان؛ پول؛ چاو ایرانی

کتاب صوتی پادکست شنیدستان؛ پول؛ چاو ایرانی با تکیه‌بر متن غیاث‌الدین بن همام‌الدین خواندمیر، ماجرای شکل‌گیری و شکست نخستین تجربه‌ی پول کاغذی در ایران را روایت کرده است. در این کتاب صوتی شنونده با فضای سیاسی و درباری عهد مغول روبه‌رو می‌شود؛ جایی که کیخاتو خان و کی خاتون در مرکز تصمیم‌ها قرار دارند و در پسِ ظاهر عیش و عشرت، بحران مالی خزانه در حال اوج‌گرفتن است. کتاب صوتی پادکست شنیدستان؛ پول؛ چاو ایرانی از لحظه‌ای آغاز می‌شود که کی خاتون بر تخت می‌نشیند، امرا و شاهزادگان میان رغبت و کراهت به پیروی از او تن می‌دهند و دربار با بخشش‌های گسترده، خزاین را تهی می‌کند. در ادامه شنونده با پیشنهاد عزالدین مظفر برای جایگزین‌کردن چاو به‌جای زر آشنا می‌شود؛ پیشنهادی که قرار است خزانه را نجات دهد اما به‌تدریج به بحرانی فراگیر در بازار و زندگی روزمره مردم تبدیل می‌شود. کتاب صوتی پادکست شنیدستان؛ پول؛ چاو ایرانی جزئیات فنی و اجرایی چاو را نیز شرح داده است؛ از دستور بستن راه دادوستد با نقره و تعطیلی کار زرگران و زردوزان تا تأسیس چاپخانه‌ها در شهرهای آذربایجان، عراق عرب و عجم، فارس، خوزستان و خراسان. شنونده در این کتاب صوتی با شکل و شمایل چاو، نوشته‌های روی آن، ارزش‌های مختلف از نیم درم تا ۱۰ درم و تهدیدهای سختی که برای تغییر و تبدیل آن در نظر گرفته شده بود آشنا می‌شود. کتاب صوتی پادکست شنیدستان؛ پول؛ چاو ایرانی در ادامه پیامدهای اجتماعی این تصمیم را دنبال کرده است؛ از حیرت و تردید مردم و شعرهایی که برای دل‌خوشی پادشاه و وزیر سروده شد تا خشم بازاریان تبریز، پنهان‌کردن کالاها، تعطیلی پنهانی دکان‌ها و قطع‌شدن آمدوشد کاروان‌ها و سوداگران. در پایان روایت، شنونده می‌بیند که چگونه اعتراض عمومی و هشدار امرا و حکام درباره خرابی رؤیا و ملک، کی خاتون را به ابطال چاو و بازگرداندن رونق تبریز وادار کرده است.

خلاصه کتاب پادکست شنیدستان؛ پول؛ چاو ایرانی

این کتاب صوتی روند شکل‌گیری، اجرای سراسری و شکست طرح چاو را در دوره‌ی ایلخانان دنبال کرده است. در آغاز، کی خاتون با بخشش‌های گسترده و آزادکردن محبوسان تصویری از سخاوت و نرم‌خویی به‌جا می‌گذارد اما همین بخشندگی خزانه را تهی می‌کند. در چنین وضعی، عزالدین مظفر برای جبران کمبود سیم و زر، پیشنهاد رواج چاو را به وزیر و سپس به کیخاتو خان می‌رساند. در ادامه، فرمان منع دادوستد با نقره صادر می‌شود، چاپخانه‌ها در شهرهای مختلف برپا می‌شود و چاو با شکل و نوشته‌ای مشخص در معاملات به‌جای زر به‌کار می‌رود. چند روز نخست، بازارها به‌اجبار با این وضع کنار می‌آیند اما به‌تدریج ترس از زیان، پنهان‌کردن کالاها، مهاجرت برخی تبریزیان و قطع‌شدن دادوستد را در پی دارد. فشار مردم و هشدار امرا سرانجام کی خاتون را به لغو چاو و بازگرداندن وضعیت پیشین وامی‌دارد.

چرا باید کتاب پادکست شنیدستان؛ پول؛ چاو ایرانی را بشنویم؟

این کتاب صوتی تصویری نزدیک از نخستین تجربه‌ی پول کاغذی در ایران ارائه می‌دهد و نشان می‌دهد که چگونه یک تصمیم مالی در سطح دربار می‌تواند اقتصاد، بازار و زندگی روزمره مردم را زیرورو کند. شنیدن آن برای درک پیوند سیاست، خزانه، اعتماد عمومی و پول در تاریخ ایران مفید است.

شنیدن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

شنیدن این کتاب صوتی به علاقه‌مندان تاریخ ایران، پژوهشگران و دانشجویان حوزه‌های تاریخ، اقتصاد و علوم اجتماعی و کسانی که کنجکاو منشأ و سرگذشت پول کاغذی در ایران هستند پیشنهاد می‌شود.