دانلود و خرید کتاب صوتی یک آیه یک نمایش؛ دفتر چهارم؛ کلیددار کعبه

کتاب صوتی یک آیه یک نمایش؛ دفتر چهارم؛ کلیددار کعبه نوشته‌ی سید حسین فدایی حسین اثری نمایشی برای نوجوانان است که نشر سماوا آن را منتشر کرده است و کتاب با گویندگی گروه گویندگان منتشر شده است. این کتاب صوتی بخشی از مجموعه‌ای نمایشی است که در هر دفتر بر اساس یک آیه از قرآن کریم، داستانی نمایشی و قابل اجرا برای نوجوانان شکل گرفته است. در این دفتر، آیه‌ی ۵۸ سوره‌ی نساء با مضمون امانت‌داری و عدالت، محور ماجرا قرار گرفته و از دل آن، قصه‌ای نمایشی درباره‌ی کلیددار کعبه و ماجرای فتح مکه ساخته شده است. در این کتاب صوتی، شنونده با دو فضای متفاوت روبه‌رو است؛ از یک‌سو گفت‌وگوهای پرهیجان و روزمره‌ی چند نوجوان بر سر یک گوشی موبایل امانتی که پس داده نمی‌شود و از سوی دیگر، بازآفرینی داستانی تاریخی از صدر اسلام درباره‌ی ابن‌طلحه، کلیددار کعبه، پیامبر و ماجرای بازگرداندن کلید خانه‌ی خدا. این دو خط روایی در کنار هم، مفهوم امانت‌داری را از یک موقعیت امروزی به یک رخداد مهم تاریخی پیوند می‌دهند. کتاب صوتی یک آیه یک نمایش؛ دفتر چهارم؛ کلیددار کعبه با تکیه‌بر دیالوگ‌های زنده، موقعیت‌های نمایشی و نقش‌پردازی‌های ساده و قابل اجرا، فضایی شبیه تمرین تئاتر مدرسه‌ای را پیش چشم شنونده می‌آورد و برای اجرا در گروه‌های نوجوان، کلاس‌های درس یا کانون‌های فرهنگی مناسب است. حضور گروه گویندگان، حال‌وهوای نمایشی متن را تقویت کرده و شنونده را در فضای یک تمرین نمایش گروهی قرار می‌دهد.

درباره کتاب یک آیه یک نمایش؛ دفتر چهارم؛ کلیددار کعبه

کتاب صوتی یک آیه یک نمایش؛ دفتر چهارم؛ کلیددار کعبه با محوریت آیه‌ی «اِنَّ اللهَ یَأمُرُکُم اَن تُؤدُّوا الاَماناتِ اِلی اَهلِها وَ اِذا حَکَمتُم بَینَ النّاسِ اَن تَحکُموا بِالعَدل» از سوره‌ی نساء شکل گرفته است و سید حسین فدایی حسین در آن، مفهوم امانت‌داری را در قالب یک نمایش نوجوانانه روایت کرده است. متن با یک موقعیت کاملاً امروزی آغاز می‌شود؛ چند نوجوان درگیر دعوایی داغ بر سر یک گوشی موبایل هستند که به امانت داده شده و حالا صاحب گوشی برای پس‌گرفتن آن با انکار و طفره‌رفتن روبه‌رو شده است. این گفت‌وگوهای تند و پر از شوخی، کل فضای آغازین را پر کرده و به‌تدریج مربی وارد ماجرا می‌شود و بحث را از سطح یک دعوای ساده به موضوع امانت‌داری و حق‌الناس می‌کشاند. در ادامه، مربی پیشنهاد می‌دهد بچه‌ها برای اجرای نمایش، موضوع «امانت‌داری» را انتخاب کنند و از اینجا، متن به‌سمت بازآفرینی یک قصه‌ی تاریخی می‌رود. در ادامه‌ی کتاب صوتی یک آیه یک نمایش؛ دفتر چهارم؛ کلیددار کعبه، نوجوانان در قالب شخصیت‌های داستانی زمان فتح مکه قرار می‌گیرند؛ یکی نقش ابن‌طلحه، کلیددار کعبه را می‌گیرد، دیگری پدر او را بازی می‌کند و گروهی دیگر در نقش یاران پیامبر و غلام سیاه‌پوست فرستاده‌ی پیامبر ظاهر می‌شوند. متن به‌صورت صحنه‌به‌صحنه پیش می‌رود و شنونده همراه با دیالوگ‌ها، فضای مکه، نگرانی بت‌پرستان، گفت‌وگوی پدر و پسر درباره‌ی بت‌ها، ترس از مسلمانان و در نهایت، ماجرای تحویل‌دادن کلید کعبه به فرستاده‌ی پیامبر را دنبال می‌کند. سپس بازگشت کلید به ابن‌طلحه و استناد پیامبر به آیه‌ی امانت‌داری، نقطه‌ی اوج داستان است. ساختار کتاب شامل یک خط روایی امروزی (گوشی موبایل امانتی) و یک خط روایی تاریخی (کلید کعبه) است که در پایان دوباره به هم می‌رسند؛ مربی آیه را می‌خواند، از بچه‌ها درباره‌ی سوره و شماره‌ی آیه سؤال می‌پرسد و در نهایت، همان نوجوانی که گوشی را نگه داشته بود، امانت را پس می‌دهد و مفهوم آیه در زندگی روزمره‌ی بچه‌ها عینیت پیدا می‌کند.

خلاصه کتاب یک آیه یک نمایش؛ دفتر چهارم؛ کلیددار کعبه

در این کتاب صوتی، محور اصلی، توضیح و تجربه‌ی عملی مفهوم امانت‌داری بر اساس آیه‌ی ۵۸ سوره‌ی نساء است. متن با یک صحنه‌ی شلوغ و پرهیجان بین چند نوجوان شروع می‌شود؛ صاحب یک گوشی موبایل، از دوستش می‌خواهد امانتی را که دیروز به او داده پس بدهد اما او انکار می‌کند و مدام می‌گوید گوشی دست او نیست. بقیه‌ی بچه‌ها شاهد ماجرا هستند، بعضی طرف صاحب گوشی را می‌گیرند، بعضی شوخی می‌کنند و بعضی هم سعی می‌کنند دعوا را بخوابانند. در این میان، معلوم می‌شود همه‌ی بچه‌ها گوشی را دیده‌اند و حتی با آن سرگرم شده‌اند اما حالا کسی مسئولیت قبول نمی‌کند. بحث بالا می‌گیرد، تهدید، قهر، دلخوری و حتی حرف‌زدن از شکایت‌کردن به مربی، فضای گفت‌وگو را پر می‌کند. مربی وارد صحنه می‌شود و بدون این‌که فوراً قضاوت کند، فقط یک جمله‌ی کلیدی می‌گوید: «امانت را باید به صاحبش برگرداند.» بعد پیشنهاد می‌دهد به‌جای ادامه‌ی جر و بحث، همه سراغ کاری بروند که از قبل قرار بوده انجام دهند؛ یعنی آماده‌کردن یک نمایش. موضوع نمایش را «امانت‌داری» انتخاب می‌کند و برای جذاب‌ترشدن کار، قصه‌ای از صدر اسلام را پیشنهاد می‌دهد؛ داستان کلیددار کعبه در زمان فتح مکه. از اینجا، بچه‌ها وارد نقش‌ها می‌شوند و نمایش در دل نمایش شکل می‌گیرد. در بخش تاریخی، یکی از بچه‌ها نقش ابن‌طلحه، کلیددار کعبه را بازی می‌کند و دیگری نقش پدر او را. آن‌ها در خانه‌ای نزدیک کعبه زندگی می‌کنند و نگران ورود مسلمانان به شهر هستند. پدر، بت‌ها را صدا می‌زند و از آن‌ها کمک می‌خواهد، درحالی‌که پسر کم‌کم به ناتوانی بت‌های سنگی و چوبی شک می‌کند. مسلمانان اطراف کعبه جمع شده‌اند، شعار «الله‌اکبر» می‌دهند و پیامبر قصد دارد وارد خانه‌ی کعبه شود اما کلید در دست ابن‌طلحه است. غلام سیاه‌پوستی که زمانی برده‌ی این خانواده بوده و اکنون مسلمان شده، به‌عنوان فرستاده‌ی پیامبر می‌آید تا کلید را بگیرد. پدر و پسر بین ترس از مسلمانان و دل‌بستگی به کلید، مردد می‌شوند اما در نهایت، برای حفظ جان، کلید را تحویل می‌دهند؛ با این شرط که به‌عنوان امانت گرفته شود و دوباره به صاحبش بازگردد. در ادامه، پیامبر با همان کلید در کعبه را باز می‌کند، بت‌ها را از خانه‌ی خدا بیرون می‌ریزد و بعد، برخلاف نظر برخی یاران که می‌گویند کلید نباید در دست یک کافر بماند، دستور می‌دهد کلید به ابن‌طلحه بازگردانده شود؛ چون امانت است و باید به صاحبش برگردد. این رفتار، هم پدر و پسر را شگفت‌زده می‌کند و هم برای بچه‌هایی که نمایش را بازی می‌کنند، معنای تازه‌ای از امانت‌داری می‌سازد. در پایان، مربی آیه‌ی مربوط به امانت‌داری را می‌خواند، از بچه‌ها درباره‌ی سوره و شماره‌ی آیه سؤال می‌پرسد و توضیح می‌دهد که «برنده‌ی واقعی» کسی است که به این آیه عمل کند. همین نگاه، نوجوانی را که گوشی را پس نمی‌داد به فکر می‌اندازد؛ گوشی را که واقعاً دست خودش بوده رو می‌کند و آن را به صاحبش برمی‌گرداند و ماجرا با بازگشت امانت به جای خودش تمام می‌شود.

چرا باید کتاب یک آیه یک نمایش؛ دفتر چهارم؛ کلیددار کعبه را بشنویم؟

این کتاب صوتی با ترکیب یک موقعیت امروزی و یک داستان تاریخی، مفهوم امانت‌داری را از حالت یک نصیحت کلی خارج کرده و به تجربه‌ای عینی و قابل لمس برای نوجوانان تبدیل کرده است. شنونده در ابتدا با دعوای پرهیجان بر سر یک گوشی موبایل همراه می‌شود؛ موقعیتی که برای نسل نوجوان آشنا و ملموس است و نشان می‌دهد چگونه یک امانت کوچک می‌تواند به اختلاف، بی‌اعتمادی و رنجش تبدیل شود. سپس همان موضوع در مقیاسی بزرگ‌تر، در ماجرای کلید کعبه و رفتار پیامبر، بازآفرینی می‌شود و شنونده می‌بیند که یک اصل اخلاقی واحد، هم در زندگی روزمره و هم در رویدادهای بزرگ تاریخی حضور دارد. کتاب صوتی یک آیه یک نمایش؛ دفتر چهارم؛ کلیددار کعبه برای کسانی که به‌دنبال متنی نمایشی برای اجرا در مدرسه، مسجد، کانون فرهنگی یا گروه‌های نوجوان هستند، منبعی آماده و قابل استفاده فراهم کرده است. دیالوگ‌ها کوتاه، پرتحرک و صحنه‌ها مشخص است و شخصیت‌ها به‌گونه‌ای طراحی شده‌اند که نوجوانان بتوانند به‌راحتی با آن‌ها هم‌ذات‌پنداری کنند. از سوی دیگر، پیوند مستقیم متن با آیه‌ی قرآن، امکان گفت‌وگو درباره‌ی مفاهیم دینی مانند امانت‌داری، عدالت، حق‌الناس و صداقت را در فضایی نمایشی و جمعی فراهم کرده است. این کتاب صوتی همچنین برای مربیان و والدینی که می‌خواهند مفاهیم اخلاقی و قرآنی را نه در قالب سخنرانی، بلکه در قالب نمایش و گفت‌وگو منتقل کنند، نمونه‌ای کاربردی به‌شمار می‌آید. شنیدن گفت‌وگوهای بچه‌ها، شوخی‌ها، تردیدها و مقاومت‌ها، نشان می‌دهد که چگونه می‌توان از دل یک اختلاف ساده، پلی به‌سوی فهم عمیق‌تر یک آیه زد و نوجوان را به فکرکردن درباره‌ی رفتار خودش دعوت کرد. درنهایت، شنونده با این پرسش روبه‌رو می‌شود که «برنده‌ی واقعی» کیست؛ کسی که جواب درست آیه را می‌داند یا کسی که حاضر است امانت را به صاحبش برگرداند.

شنیدن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

شنیدن این کتاب صوتی به نوجوانانی پیشنهاد می‌شود که به نمایش، تئاتر مدرسه‌ای و قصه‌های تاریخی صدر اسلام علاقه دارند و درعین‌حال دوست دارند مفاهیم قرآنی را در موقعیت‌های واقعی زندگی ببینند. همچنین به مربیان پرورشی، معلمان دینی و قرآن، مربیان کانون‌های فرهنگی و هنری و مسئولان گروه‌های سرود و تئاتر دانش‌آموزی پیشنهاد می‌شود که به‌دنبال متنی نمایشی برای کار با نوجوانان در موضوع امانت‌داری، حق‌الناس و اخلاق اجتماعی هستند. به والدینی هم پیشنهاد می‌شود که می‌خواهند در جمع خانوادگی یا در کنار فرزندان نوجوان، درباره‌ی امانت‌داری، صداقت و عمل‌کردن به آیات قرآن گفت‌وگو کنند و به‌دنبال یک متن شنیداری داستان‌محور برای شروع این گفت‌وگو هستند.