کتاب گارجنیدزه - تئاتر لهستان در گذار

کتاب گارجنیدزه - تئاتر لهستان در گذار نوشته پل آلن، سرگذشت یک گروه تئاتری را در پیوند با دگرگونی‌های اجتماعی و سیاسی لهستان بررسی می‌کند. آوازهای محلی، تمرین‌های دشوار بدنی و دیدار با جوامع روستایی، بخشی از شیوه‌ی کار این گروه به سرپرستی ولادیمیر استانیوسکی است. پرسش اصلی این است که تغییر جامعه و مخاطبان، چه اثری بر هویت هنری گروه می‌گذارد. محمدبهزاد بدری و رضا موسوی این کتاب را ترجمه کرده‌اند و انتشارات افراز آن را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب گارجنیدزه - تئاتر لهستان در گذار

کتاب گارجنیدزه - تئاتر لهستان در گذار، پژوهش پل آلن درباره‌ی رابطه‌ی آفرینش هنری با محیط اجتماعی است. نویسنده، فعالیت گروه را جدا از روستای محل استقرار، فرهنگ اقلیت‌های قومی و سنت‌های نمایشی لهستان بررسی نمی‌کند. او نشان می‌دهد که موسیقی، حرکت، تصاویر مذهبی و ارتباط با تماشاگران محلی، چگونه در شکل‌گیری اجراها سهم داشته‌اند. پژوهش بر مشاهده، مصاحبه، گزارش‌های شخصی و اسناد دیداری تکیه دارد و میان توضیحات گروه درباره‌ی کار خود و آنچه در اجرا رخ می‌دهد، فاصله می‌گذارد. آلن صرفاً گفته‌های استانیوسکی را بازگو نکرده است؛ او نسبت این گفته‌ها را با عملکرد گروه می‌سنجد. مسئله‌ی محوری، موقعیت هنرمندانی است که بخشی از هویت خود را در مخالفت با نظم مسلط ساخته‌اند. تغییر آن نظم، معنای مقاومت و حتی ضرورت بعضی انتخاب‌های هنری را زیر سؤال می‌برد. نویسنده همچنین فشار اقتصادی، حمایت دولتی و اقتضائات بازار را وارد بحث کرده است تا تغییرات گروه تنها به سلیقه‌ی هنری نسبت داده نشود.
کتاب گارجنیدزه - تئاتر لهستان در گذار نه فصل اصلی دارد. فصل‌های تئاتر لهستان - رمانتیسیسم کم‌رنگ می‌شود و بافت روستایی و روستای گارجنیدزه، زمینه‌ی فرهنگی و محیط فعالیت گروه را معرفی می‌کنند. بحث گردهمایی، رابطه‌ی اعضای گروه با مخاطبان را پیش می‌کشد. فصل شکل‌گیری، پیوند کار استانیوسکی با گروتوفسکی و پاراتئاتر را بررسی کرده است. آموزش، تمرین و اجراها نیز موضوع فصل‌های جداگانه‌اند. فصل‌های پایانی به همتایان اروپایی، ارزیابی بین‌فرهنگی و جست‌وجوی یک زبان جدید اختصاص دارند. این ترتیب، حرکت بحث از زمینه‌های اجتماعی به جزئیات کار بازیگر و سپس مناسبات گسترده‌تر تئاتر را ممکن می‌کند. موسیقی در این بررسی فقط همراه اجرا نیست؛ آوازهای گردآوری‌شده از جوامع محلی، بخشی از مواد شکل‌دهنده‌ی نمایش‌اند. نویسنده همچنین میان هویت قومی و ملی تفاوت می‌گذارد تا توجه گروه به فرهنگ اسلاوی، لزوماً معادل ملی‌گرایی تلقی نشود. حاصل این بررسی، شناخت تئاتر به‌عنوان فعالیتی جمعی است که دوام گروه، زمان تمرین و رابطه با جامعه در کیفیت هنری‌اش دخالت دارند.

خلاصه کتاب گارجنیدزه - تئاتر لهستان در گذار

گروه گارجنیدزه، پایگاه خود را در روستا بنا می‌کند و از دیدار با اقلیت‌های قومی، آوازهای سنتی و فرهنگ محلی برای ساختن اجراهایش بهره می‌گیرد. بازیگران، تمرین‌های فشرده‌ی جسمانی و صوتی را با پژوهش میدانی پیوند می‌دهند. کتاب گارجنیدزه - تئاتر لهستان در گذار توضیح می‌دهد که این شیوه‌ی کار چگونه از میراث رمانتیک و تجربه‌های تئاتر لهستان تأثیر گرفته است. دگرگونی نظام سیاسی و اقتصادی، موقعیت گروه را تغییر می‌دهد: مخاطبان گسترده‌تر می‌شوند، جشنواره‌های بین‌المللی اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند و ضرورت تأمین هزینه‌ها بر کار جمعی فشار می‌آورد. پرسش اصلی نویسنده این است که یک گروه تجربی چگونه می‌تواند به شرایط تازه پاسخ دهد، بی‌آنکه پیوندش را با سرچشمه‌های هنری خود از دست بدهد. بحث، نسبت میان سنت، هویت، آزادی هنری و بقای اقتصادی را دنبال می‌کند.

چرا باید کتاب گارجنیدزه - تئاتر لهستان در گذار را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب گارجنیدزه - تئاتر لهستان در گذار را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• پیوند تمرین بدنی، آواز و پژوهش میدانی در تولید اجرا روشن می‌شود.
• نقش مخاطبان روستایی در شکل‌گیری انتخاب‌های هنری گروه بررسی شده است.
• خواننده می‌تواند تفاوت میان ادعاهای نظری گروه و عملکرد اجرایی را دنبال کند.
• تأثیر تأمین مالی و بازار بر دوام گروه‌های تجربی توضیح داده می‌شود.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب گارجنیدزه - تئاتر لهستان در گذار به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• بازیگران و کارگردانان علاقه‌مند به تمرین‌های جسمانی و صوتی.
• دانشجویان تئاتر که رابطه‌ی اجرا و فرهنگ بومی را مطالعه می‌کنند.
• پژوهشگران علاقه‌مند به مناسبات سیاست، اقتصاد و هنر.
• علاقه‌مندان به تئاتر تجربی لهستان و تجربه‌های گروتوفسکی.