کتاب داروخانه سبز

کتاب داروخانه سبز نوشته جیمز دیوک و ترجمه رشاد مردوخی است و نشر نی آن را منتشر کرده است. این اثر به دنیای گیاهان دارویی، شیوه‌های مصرف آن‌ها و نسبت میان درمان‌های گیاهی و مراقبت پزشکی می‌پردازد. نویسنده باتکیه‌بر تجربه‌ی طولانی خود، از معرفی چند صد گیاه فراتر می‌رود و درباره‌ی خرید، نگهداری، دم‌کردن، مصرف موضعی و احتیاط‌های لازم هم توضیح می‌دهد. مترجم نیز با افزودن معادل‌های فارسی و علمی، استفاده از مطالب را برای مخاطب فارسی‌زبان دقیق‌تر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب داروخانه سبز

کتاب داروخانه سبز نوشته جیمز دیوک از همان آغاز روشن می‌کند که با فهرستی ساده از گیاهان دارویی روبه‌رو نیستیم. نویسنده که سال‌ها در زمینه‌ی گیاه‌شناسی و شناخت کاربرد خوراکی و درمانی گیاهان کار کرده، تجربه‌ی میدانی، مشاهده‌های شخصی و داده‌های علمی را کنار هم گذاشته است. متن کتاب از یک سو به جایگاه گیاهان در درمان ناخوشی‌های رایج می‌پردازد و از سوی دیگر مدام یادآوری می‌کند که استفاده از گیاه‌داروها بدون شناخت، بی‌خطر نیست. همین دوگانه، یعنی علاقه به توان درمانی گیاهان و احتیاط در مصرف آن‌ها، فضای اصلی اثر را می‌سازد.
کتاب داروخانه سبز در بخش‌های آغازین، خواننده را با مبانی کار آشنا می‌کند: تعریف گیاه‌دارو، تفاوت شکل‌های مصرف، شیوه‌ی خرید استاندارد یا فله، روش خشک‌کردن و نگهداری، تهیه‌ی چای، تنتور، ضماد، کمپرس و مرهم. در این بخش‌ها فقط از خواص گیاهان حرف زده نمی‌شود، بلکه درباره‌ی تشخیص درست بیماری، عوارض جانبی، واکنش‌های آلرژیک و تداخل دارویی هم هشدار داده شده است. این تأکید باعث می‌شود کتاب صرفاً مجموعه‌ای از توصیه‌های پراکنده نباشد و منطق استفاده از مطالب آن روشن بماند.
کتاب داروخانه سبز در بخش دوم به سراغ ناراحتی‌ها و مسئله‌های مشخص می‌رود و برای هرکدام چند گیاه را با درجه‌بندی جداگانه معرفی می‌کند. در نمونه‌های موجود از متن، موضوع‌هایی مثل درد، سردرد، سرگیجه، خستگی مزمن و رینو دیده می‌شود. نویسنده در هر مورد، هم از تجربه‌های شخصی و گزارش‌های درمانی استفاده کرده و هم از شکل مصرف، مقدار تقریبی و محدودیت‌های هر گیاه گفته است. حضور نام‌های فارسی، انگلیسی و علمی گیاهان در کنار هم و توضیح مترجم درباره‌ی یافتن معادل‌ها، به‌ویژه برای کسانی که می‌خواهند میان منابع مختلف مقایسه کنند، نکته‌ای مهم در این اثر است.

خلاصه کتاب داروخانه سبز

کتاب داروخانه سبز مجموعه‌ای از توضیحات درباره‌ی گیاهان دارویی و کاربرد آن‌ها در مسئله‌های رایج سلامتی است. نویسنده ابتدا از اصول پایه شروع می‌کند: این‌که گیاه‌دارو چیست، چگونه باید آن را خرید، نگهداری و مصرف کرد و در چه موقعیت‌هایی احتیاط لازم است. سپس کتاب به سراغ ناراحتی‌های مشخص می‌رود و برای هرکدام چند گیاه را همراه با توضیحی درباره‌ی اثر، شیوه‌ی مصرف و هشدارهای لازم معرفی می‌کند. در سراسر اثر، یک نکته ثابت می‌ماند: گیاهان می‌توانند مفید باشند، اما جای تشخیص پزشکی را نمی‌گیرند و باید با شناخت، دقت و توجه به واکنش بدن مصرف شوند.

چرا باید کتاب داروخانه سبز را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب داروخانه سبز را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب فقط نام گیاهان را ردیف نمی‌کند و درباره‌ی شیوه‌های مصرف، نگهداری و آماده‌سازی آن‌ها هم توضیح می‌دهد.
• خواننده با احتیاط‌های مهمی مثل تداخل دارویی، حساسیت، عوارض جانبی و خطای تشخیص آشنا می‌شود.
• کتاب برای مسئله‌های مشخصی مثل درد، سردرد و سرگیجه چند گزینه‌ی گیاهی را کنار هم می‌گذارد و مقایسه را آسان‌تر می‌کند.
• درجه‌بندی گیاهان در هر موضوع، پیدا کردن پیشنهادهای اصلی و جایگزین را ساده‌تر می‌کند.
• معادل‌های فارسی، انگلیسی و علمی گیاهان به استفاده از کتاب در کنار منابع دیگر کمک می‌کند.
• مطالب کتاب پیوند میان خوراک، ادویه، باغبانی و درمان گیاهی را به‌شکل ملموس‌تری نشان می‌دهد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب داروخانه سبز به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به گیاهان دارویی که می‌خواهند شناخت منظم‌تری از کاربرد و محدودیت آن‌ها به دست آورند.
• خوانندگانی که درباره‌ی شیوه‌های مختلف مصرف گیاه‌دارو، از چای و تنتور تا ضماد و کمپرس، کنجکاو هستند.
• کسانی که می‌خواهند درمورد احتیاط‌های لازم در مصرف گیاهان، مثل تداخل دارویی و واکنش آلرژیک، بیشتر بدانند.
• دانشجویان و پژوهشگرانی که به نام‌های فارسی، انگلیسی و علمی گیاهان و مقایسه‌ی منابع علاقه دارند.
• مخاطبانی که به پیوند میان تغذیه، ادویه‌ها، کشت خانگی و استفاده‌ی درمانی از گیاهان توجه دارند.

بخشی از کتاب داروخانه سبز

«در اینجا مورد مهمی از تداخل دارویی را توضیح می‌دهم: دارویی ضدافسردگی به نام مهارکننده مونوآمین اکسیداز (MAO) با الکل، پنیر، و بسیاری مواد غذایی دیگر تداخل نشان می‌دهد. اگر از این دارو استفاده می‌کنید، نباید غذاهای تداخل‌کننده با آن را بخورید.
گیاه‌داروی هزارچشم هم مانند مهارکننده MAO است و همان پرهیز خوراکی در اینجا هم باید رعایت شود. اگر به طور مرتب گیاه‌داروی هزارچشم مصرف می‌کنید، برای رژیم غذایی مربوط به آن از پزشک، داروساز، یا راهنمای کارخانه سازنده گیاه‌دارو کمک بگیرید.
با پزشک و گیاه‌درمانگر در تماس باشید.
بسیاری از مردم هم دستورات پزشک را به کار می‌بندند و هم توصیه‌های گیاه‌درمانگر را. معمولاً در این موارد اشکالی پیش نمی‌آید. مثلاً پزشک برای رفع بی‌خوابی قرص خواب‌آور می‌دهد و گیاه‌درمانگر گرفتن دوش داغ قبل از خواب را همراه با ترکیبی از روغن‌های معطر آرام‌بخش توصیه می‌کند.
اما آشپز که دو تا شد، غذا یا شور می‌شود یا بی‌نمک. و زیاد بودن تعداد درمانگرها هم نتیجه درمان را خراب می‌کند.»