کتاب امام صادق (ع) و مذاهب اهل سنت (جلد ششم)

کتاب امام صادق (ع) و مذاهب اهل سنت (جلد ششم) نوشته اسد حیدر، با ترجمه مهدی حمیدی پارسا است و انتشارات دانشگاه ادیان و مذاهب آن را منتشر کرده است. این جلد از مجموعه، بحث فقهی نماز را در کانون خود قرار می‌دهد و دیدگاه‌های شیعه و مذاهب اهل سنت را در موضوعاتی مانند نیت، تکبیرة‌الاحرام، قرائت، رکوع، سجده، تشهد، سلام، نماز مسافر و جمع بین دو نماز کنار هم می‌گذارد. نویسنده با تکیه بر منابع هر مذهب، اختلاف‌ها را از درون متون اصلی دنبال کرده و از داوری شتاب‌زده فاصله گرفته است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب امام صادق (ع) و مذاهب اهل سنت (جلد ششم) اثر اسد حیدر

کتاب امام صادق (ع) و مذاهب اهل سنت (جلد ششم) نوشته اسد حیدر، ادامه‌ی مسیری است که در جلدهای پیشین برای بررسی نسبت فقه شیعه با فقه اهل سنت شکل گرفته است. محور اصلی این جلد، افعال نماز و چند مسئله‌ی مهم فقهی مرتبط با آن است، اما متن فقط به فهرست‌کردن احکام بسنده نمی‌کند. نویسنده از همان مقدمه روشن می‌کند که قصدش نقل دیدگاه‌ها از منابع معتبر هر مذهب و نشان‌دادن ریشه‌های اختلاف در مبانی است. به همین دلیل، بحث‌ها بیشتر بر مقایسه‌ی استدلال‌ها و صورت‌بندی اختلاف‌ها استوار شده‌اند.

در کنار این بخش، اسد حیدر دوباره به موضوع مستشرقان و نقش نوشته‌های آنان در دامن‌زدن به سوء‌برداشت‌ها و اختلافات مذهبی بازمی‌گردد و این مسئله را در پیوند با فهم نادرست از فقه شیعه طرح می‌کند. کتاب امام صادق (ع) و مذاهب اهل سنت (جلد ششم) از نظر محتوایی بر چند محور مشخص پیش می‌رود؛ نیت و جایگاه آن در نماز، تکبیرة‌الاحرام، قیام، قرائت، رکوع، سجده، تشهد، سلام، نیت خروج از نماز، صلوات بر پیامبر، نماز مسافر و جمع دو نماز.

در هر بخش، آرای شیعه، حنفیه، شافعیه، مالکیه و حنبلیه کنار هم آمده‌اند و گاهی به نام فقیهان و کتاب‌های مرجع نیز اشاره شده است. فضای کتاب امام صادق (ع) و مذاهب اهل سنت (جلد ششم) جدلی صرف نیست، بلکه بیشتر بر این نکته تکیه دارد که اختلاف فقهی فقط میان شیعه و اهل سنت نیست و درون مذاهب اهل سنت نیز تنوع نظر وجود دارد. همین ویژگی باعث می‌شود متن، تصویری مقایسه‌ای از فقه نماز ارائه دهد و در عین حال بر اهمیت مراجعه به منابع اصلی، پرهیز از نقل‌های دست‌دوم و توجه به زمینه‌ی استدلال‌ها تأکید کند.

خلاصه کتاب امام صادق (ع) و مذاهب اهل سنت (جلد ششم)

کتاب امام صادق (ع) و مذاهب اهل سنت (جلد ششم) بر بخش‌هایی از فقه نماز تمرکز دارد و می‌کوشد اختلاف‌نظرهای موجود میان شیعه و مذاهب اهل سنت را در مسائل اصلی نماز نشان دهد. اسد حیدر از نیت و تکبیرة‌الاحرام آغاز می‌کند و سپس به قیام، قرائت، بسم‌الله، رکوع، سجده، تشهد، سلام و صلوات می‌رسد.

در ادامه، احکام نماز مسافر و جمع بین دو نماز نیز مطرح می‌شوند. مسیر بحث به‌گونه‌ای است که هر مسئله با استناد به منابع همان مذهب توضیح داده شود تا روشن شود اختلاف‌ها فقط در نتیجه نیستند، بلکه از مبانی و شیوه‌ی استنباط هم اثر می‌پذیرند. در کنار مباحث فقهی، متن بر سوء‌برداشت‌های رایج درباره فقه شیعه و پیامدهای اختلاف‌افکنی مذهبی نیز درنگ می‌کند.

چرا باید کتاب امام صادق (ع) و مذاهب اهل سنت (جلد ششم) را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب امام صادق (ع) و مذاهب اهل سنت (جلد ششم) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب دیدگاه‌های شیعه، حنفیه، شافعیه، مالکیه و حنبلیه را در مسائل مهم نماز کنار هم قرار می‌دهد.
• خواننده می‌تواند ریشه‌ی اختلاف‌های فقهی را در موضوعاتی مانند نیت، قرائت، رکوع، سجده و سلام دقیق‌تر دنبال کند.
• این اثر نشان می‌دهد که اختلاف فقهی فقط میان دو سوی شیعه و اهل سنت نیست و درون مذاهب اهل سنت نیز وجود دارد.
• این کتاب بر نقل از منابع اصلی هر مذهب تکیه کرده و برای بررسی مقایسه‌ای فقه نماز ماده‌ی مناسبی فراهم می‌کند.
• بخش‌های مربوط به نماز مسافر و جمع دو نماز، برای کسانی که در پی فهم اختلاف فتواها در این زمینه‌ها هستند، سودمند است.
• متن به سوء‌برداشت‌ها درباره فقه شیعه و مسئله‌ی داوری شتاب‌زده در مورد آن نیز پرداخته است.

خواندن کتاب امام صادق (ع) و مذاهب اهل سنت (جلد ششم) را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب امام صادق (ع) و مذاهب اهل سنت (جلد ششم) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• پژوهشگران و دانشجویانی که به فقه تطبیقی میان مذاهب اسلامی علاقه دارند.
• خوانندگانی که می‌خواهند اختلاف‌نظرهای فقهی در باب نماز را از خلال منابع و استدلال‌ها بشناسند.
• کسانی که در مورد نسبت فقه شیعه با فقه اهل سنت پرسش‌های جدی دارند.
• علاقه‌مندان به مباحثی مانند نماز مسافر، جمع دو نماز و تفاوت فتواها در این زمینه‌ها.
• مخاطبانی که می‌خواهند با شیوه‌ی استدلال فقیهان مذاهب مختلف در مسائل عبادی آشنا شوند.