کتاب ضیافت درندگان

کتاب ضیافت درندگان (Le Repas des fauves) نمایش‌نامه‌ای از واهه کاچا و ترجمه شهلا حائری است که نشر نی آن را منتشر کرده است. ماجرا از یک جشن تولد در روزگار اشغال فرانسه آغاز می‌شود؛ جمعی از دوستان می‌خواهند چند ساعت از ترس و فشار بیرون فاصله بگیرند، اما یک حادثه همه‌چیز را به میدان انتخابی هولناک تبدیل می‌کند. آنچه در مرکز اثر قرار می‌گیرد نه خود جنگ، بلکه لحظه‌ای است که آدم‌ها باید میان حفظ جان خود و مسئولیت در قبال دیگری تصمیم بگیرند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب ضیافت درندگان

کتاب ضیافت درندگان نوشته‌ی واهه کاچا در قالب نمایش‌نامه، موقعیتی بسته و فشرده را به صحنه می‌آورد: چند دوست در آپارتمانی گرد هم آمده‌اند تا تولدی را جشن بگیرند، در‌ حالی که بیرون از خانه فضای اشغال، ترس و کنترل جریان دارد. اثر از همان ابتدا تضادی روشن می‌سازد؛ از یک‌سو شوخی، هدیه، موسیقی و گفت‌وگوهای روزمره و از سوی دیگر سایه‌ی خشونتی که آرام‌آرام به درون جمع نفوذ می‌کند. همین جابه‌جایی تدریجی از معاشرتی معمولی به وضعیتی بحرانی، هسته‌ی اصلی تنش را می‌سازد و نشان می‌دهد که بحران فقط در خیابان رخ نمی‌دهد، بلکه در دل روابط دوستانه هم جا باز می‌کند.

واهه کاچا بیش از آنکه بر صحنه‌های بیرونی تکیه کند، بر واکنش آدم‌ها در لحظه‌ی فشار متمرکز است. شخصیت‌های او هر کدام پیشینه، خلق‌وخو و نگاه متفاوتی دارند؛ یکی اهل طعنه است، یکی مصلحت‌جو، یکی زخم‌خورده، یکی سازگار با قدرت و دیگری درگیر نوعی وجدان معذب. همین تفاوت‌ها باعث می‌شود گفت‌وگوها فقط پیش‌برنده‌ی ماجرا نباشند، بلکه لایه‌های پنهان هر شخصیت را هم آشکار کنند.

کتاب ضیافت درندگان از نظر فضاسازی هم بر محدودیت زمان و مکان تکیه دارد. بیشتر اتفاق‌ها در همان فضای داخلی رخ می‌دهد و همین تنگنا، حس خفگی و اضطراب را بیشتر می‌کند. در کنار این فشار، طنزی تلخ در دیالوگ‌ها جریان دارد؛ طنزی که نه برای سبک‌کردن فضا، بلکه برای عیان‌کردن تناقض‌های رفتاری آدم‌ها به کار رفته است. نتیجه، متنی است که هم کشمکش نمایشی دارد و هم خواننده را وادار می‌کند به مرز باریک میان قربانی‌بودن و شریک‌شدن در خشونت فکر کند.

خلاصه نمایشنامه ضیافت درندگان

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

ضیافت درندگان با جشن تولد سوفی آغاز می‌شود؛ مهمانی کوچکی که در آن دوستان قدیمی دور هم جمع شده‌اند و می‌کوشند با شوخی، موسیقی و خوردوخوراک، فشار روزهای اشغال را برای ساعتی فراموش کنند. اما شلیک گلوله در بیرون خانه و کشته‌شدن دو افسر آلمانی همه‌چیز را عوض می‌کند. مأموران گشتاپو وارد ساختمان می‌شوند و از این جمع می‌خواهند دو نفر را به‌ عنوان گروگان انتخاب کنند.

از این‌جا به بعد، گفت‌وگوهای معمولی جای خود را به جدل، ترس، اتهام، معامله و افشای لایه‌های پنهان شخصیت‌ها می‌دهد. نمایش‌نامه نشان می‌دهد که در وضعیت اضطرار، دوستی و اخلاق تا چه اندازه زیر فشار قرار می‌گیرند.

چرا باید کتاب ضیافت درندگان را بخوانیم؟

دلایل خواندن ضیافت درندگان را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این نمایش‌نامه موقعیتی محدود اما پرتنش می‌سازد و نشان می‌دهد بحران چگونه روابط عادی را از درون متلاشی می‌کند.
• خواننده با مجموعه‌ای از شخصیت‌های متفاوت روبه‌رو می‌شود که هر کدام واکنشی جداگانه به ترس، قدرت و مسئولیت دارند.
• اثر سؤالاتی جدی درمورد وجدان، بقا، همدستی و مرز اخلاقی انتخاب‌ها پیش می‌کشد.
• دیالوگ‌ها فقط روایت‌گر ماجرا نیستند و به‌تدریج لایه‌های پنهان هر شخصیت را آشکار می‌کنند.
• حضور طنز تلخ در کنار فضای خفقان، تنش اثر را پیچیده‌تر و تأمل‌برانگیزتر می‌کند.

خواندن کتاب ضیافت درندگان را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن ضیافت درندگان به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به نمایش‌نامه‌هایی که تنش اصلی آن‌ها از دل گفت‌وگو و تقابل شخصیت‌ها شکل می‌گیرد.
• خوانندگانی که به مسئله‌های اخلاقی در وضعیت‌های بحرانی و انتخاب‌های دشوار انسانی فکر می‌کنند.
• کسانی که از آثاری با فضای بسته، زمان فشرده و اضطراب پیوسته لذت می‌برند.
• علاقه‌مندان به متن‌هایی که جنگ را از زاویه‌ی زندگی روزمره و واکنش آدم‌های عادی نشان می‌دهند.
• دانشجویان و دوستداران تئاتر که می‌خواهند نمونه‌ای از نمایش‌نامه‌های شخصیت‌محور و دیالوگ‌محور بخوانند.

درباره واهه کاچا

واهه کاچا (Vahé Katcha) (۱۹۲۸-۲۰۰۳) با نام اصلی واهه خاچادوریان، نویسنده، روزنامه‌نگار و فیلم‌نامه‌نویس فرانسوی ارمنی‌تبار بود. او در دمشق متولد شد و در جوانی برای تحصیل در رشته‌ی سینما به فرانسه مهاجرت کرد. کاچا پس از اتمام تحصیلات، فعالیت‌های حرفه‌ای خود را در حوزه‌ی مطبوعات و سینما آغاز نمود و به عنوان فیلم‌نامه‌نویس، همکاری‌های متعددی با کارگردانان برجسته‌ی سینمای فرانسه از جمله آنری ورنوی داشت.

کارنامه‌ی ادبی او شامل ۲۵ رمان، چندین نمایش‌نامه و فیلم‌نامه‌های گوناگون است. از شاخص‌ترین آثار مکتوب وی می‌توان به رمان «کرمس عقاب‌ها» برنده‌ی جایزه‌ی ادبی انترالیه و رمان «خنجری در این باغ» با موضوع تاریخ و حماسه‌ی خانواده‌ای ارمنی اشاره کرد. آثار او بر روان‌شناسی انسان در شرایط بحرانی، چالش‌های اخلاقی و پیامدهای خشونت متمرکز هستند.

اقتباس‌ها کتاب ضیافت درندگان

کریستین-ژاک، کارگردان فرانسوی، در سال ۱۹۶۴ این اثر را مورد اقتباس قرار داد و فیلمی سینمایی بر اساس آن ساخت. در این فیلم کلود نیکو، آدولفو مارسیاک و فرانس آنگلید بازی می‌کردند.

بخشی از کتاب ضیافت درندگان

«سوفی: حالا دیدی؟ گفتم به‌ت الان می‌رسن. بدو در رو باز کن من حاضر نیستم!
ویکتور: تولد توئه، برو استقبال‌شون!
سوفی: وای نه! بدو دیگه، بجنب، بَده دم در موندن!
ونسان: (با صدای آهسته.) سوفی صدات رو می‌شنون!
سوفی: ویکتور داره می‌آد در رو باز کنه! بعد هم، جون من، برو یه کراوات بزن!

سوفی بیرون می‌رود.