کتاب گفت و گوهایی با عباس کیارستمی

کتاب گفت و گوهایی با عباس کیارستمی نوشته گادفری چشایر و ترجمه صالح نجفی است؛ مجموعه‌ای از گفت‌وگوها که از خلال آن‌ها می‌توان مسیر فکری و هنری عباس کیارستمی را در نسبت با فیلم‌هایش دنبال کرد. این اثر فقط ثبت چند مصاحبه نیست، بلکه تصویری از شیوه‌ی نگاه کیارستمی به سینما، بازیگر، لوکیشن، کودکی، واقعیت و تماشاگر به دست می‌دهد. در کنار گفت‌وگوهای اصلی، گفت‌وگوی صالح نجفی با کیارستمی و چند متن ضمیمه نیز به کتاب افزوده شده و نشر لگا آن را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب گفت و گوهایی با عباس کیارستمی

کتاب گفت و گوهایی با عباس کیارستمی نوشته گادفری چشایر بر پایه‌ی مجموعه‌ای از مصاحبه‌ها شکل گرفته که در آن‌ها کیارستمی درباره‌ی فیلم‌هایش از آغاز کار تا پایان دهه‌ی ۱۳۷۰ حرف می‌زند. مسیر بحث از نان و کوچه شروع می‌شود و به فیلم‌هایی چون خانهٔ دوست کجاست؟، کلوزآپ، طعم گیلاس و باد ما را خواهد برد می‌رسد. اهمیت این گفت‌وگوها در این است که پاسخ‌ها فقط شرح تولید فیلم‌ها نیستند؛ کیارستمی در آن‌ها از تجربه‌ی کار با نابازیگران، نسبت فضا و شخصیت، نقش تصادف در فیلمسازی، معنای پایان‌بندی و حتی بی‌اعتمادی‌اش به بعضی قواعد تثبیت‌شده‌ی سینما سخن می‌گوید. همین ویژگی باعث شده متن کتاب هم‌زمان هم سندی درباره‌ی سیر کار او باشد و هم دریچه‌ای به شیوه‌ی فکرکردنش.
کتاب گفت و گوهایی با عباس کیارستمی فقط به متن مصاحبه‌ها محدود نمی‌ماند و با یادداشت مترجم، دیباچه‌ی احمد کیارستمی و ضمیمه‌هایی همراه است که زمینه‌ی خواندن گفت‌وگوها را گسترده‌تر می‌کنند. در این بخش‌ها، رفت‌وآمد حرف‌های کیارستمی میان فارسی و انگلیسی، جایگاه او در سینمای ایران و جهان و نیز کیفیت رابطه‌ی چشایر با او روشن‌تر می‌شود. یکی از نکات جالب این کتاب این است که گفت‌وگوها به‌ترتیب فیلم‌ها پیش می‌روند و در نتیجه خواننده با نوعی نقشه‌ی تدریجی از تحول نگاه کیارستمی روبه‌رو می‌شود؛ از فیلم‌های کانون و توجه به کودکان تا آثاری که مرز میان واقعیت، اجرا و مشاهده را پیچیده‌تر می‌کنند. لحن پاسخ‌ها نیز تصویری از خود کیارستمی می‌سازد: دقیق، گاهی شوخ، گاهی خلاف انتظار و همیشه درگیر پرسش از این‌که سینما چگونه می‌تواند چیزی فراتر از قصه‌گویی صرف باشد.

خلاصه کتاب گفت و گوهایی با عباس کیارستمی

کتاب گفت و گوهایی با عباس کیارستمی مجموعه‌ای از گفت‌وگوهای گادفری چشایر با عباس کیارستمی است که در آن‌ها کارگردان از مسیر ورودش به سینما، سال‌های فعالیت در کانون پرورش فکری، تجربه‌ی ساخت فیلم‌های کوتاه و بلند و نگاهش به عناصر اصلی فیلمسازی حرف می‌زند. متن کتاب به‌تدریج از زندگی حرفه‌ای او به درون ایده‌هایش می‌رسد: این‌که چرا لوکیشن برایش تعیین‌کننده است، چرا با بازیگران غیرحرفه‌ای کار می‌کند، چرا به پایان‌های بسته علاقه ندارد و چگونه از دل موقعیت‌های ساده به پرسش‌های بزرگ‌تر می‌رسد. ضمیمه‌ها و متن‌های همراه نیز این تصویر را کامل‌تر می‌کنند و زمینه‌ی تاریخی و فکری گفت‌وگوها را نشان می‌دهند.

چرا باید کتاب گفت و گوهایی با عباس کیارستمی را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب گفت و گوهایی با عباس کیارستمی را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب مسیر شکل‌گیری نگاه سینمایی عباس کیارستمی را از خلال حرف‌های خودش نشان می‌دهد.
• خواننده با پشت‌صحنه‌ی فکری فیلم‌هایی آشنا می‌شود که در دوره‌های مختلف کار او ساخته شده‌اند.
• کتاب توضیح می‌دهد کیارستمی چگونه به بازیگر، فضا، زمان، پایان‌بندی و واقعیت در سینما فکر می‌کرد.
• وجود گفت‌وگوهای پی‌درپی درباره‌ی فیلم‌ها، امکان دنبال‌کردن تغییرات نگاه او را در طول چند دهه فراهم می‌کند.
• یادداشت مترجم، دیباچه‌ی احمد کیارستمی و ضمیمه‌ها به درک بهتر فضای شکل‌گیری این گفت‌وگوها کمک می‌کنند.
• این اثر برای شناخت نیمه‌ی کم‌تر بحث‌شده‌ی کارنامه‌ی کیارستمی، به‌ویژه فیلم‌های دوره‌ی کانون، اطلاعات ارزشمندی در اختیار می‌گذارد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب گفت و گوهایی با عباس کیارستمی به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به سینمای عباس کیارستمی که می‌خواهند نگاه او را از زبان خودش دنبال کنند.
• خوانندگانی که درباره‌ی فرایند شکل‌گیری فیلم و تصمیم‌های پشت دوربین کنجکاوند.
• دانشجویان و پژوهشگران سینما که به تاریخ و تحول سینمای ایران علاقه دارند.
• مخاطبانی که می‌خواهند درباره‌ی نسبت واقعیت، اجرا و مشاهده در فیلم‌های کیارستمی بیشتر بدانند.
• کسانی که به گفت‌وگوهای مفصل با هنرمندان و شرح تجربه‌های کاری آن‌ها علاقه دارند.

بخشی از کتاب گفت و گوهایی با عباس کیارستمی

«فکر می‌کنم در نماهایی که هیچ اتفاقی نمی‌افتد فقط در ظاهر است که هیچ اتفاقی نمی‌افتد. همیشه رشد و تحولی درونی درکار است. باید جوّی خلق کنید که در آن توقع تماشاگر عین توقع شخصیت فیلم شود. در یک لحظه‌ی خاص، شخصیت و تماشاگر باید یکی شوند.
- من درباره‌ی شیوه‌ی شما در «مرکززدایی» از روایت فیلم مطالبی نوشته‌ام. داستان‌های شما غالباً در جایی که آدم توقع دارد آغاز نمی‌شوند. جایی هم که آدم توقع دارد تمام نمی‌شوند.
ما در فیلم‌ها زندگی را فقط از لحظه‌ای معین می‌توانیم تماشا کنیم، و سپس باید در لحظه‌ای معین آن را ترک کنیم. باید آن را قطع کنیم و متوقف شویم. ولی زندگی در آن لحظه تمام نمی‌شود. باید خودتان درباره‌ی نقطه‌ی پایان تصمیم بگیرید؛ ولی این پایان پایان فیلم نیست، فقط پایان زمان فیلم‌دیدن شماست.
- از نظر من یکی از نکات نظرگیر در مورد حضور بچه‌ها در فیلم‌های شما این است که شما بچه‌ها را جدی می‌گیرید.
به عقیده‌ی من، لوکیشن یکی از مهم‌ترین اجزای یک فیلم است. در لوکیشن است که همه‌ی رویدادها مقصود خود را پیدا می‌کنند، چیزی شبیه لباس برای بازیگر. شخصیت‌های فیلم‌های من اگر از لوکیشن‌شان جدا شوند هیچ معنایی نخواهند داشت.»