کتاب دلشان با ما و بمبشان بر سر ماست

کتاب دلشان با ما و بمبشان بر سر ماست، با عنوان اصلی قلوبهم معنا و قنابلهم علینا، نوشته احلام مستغانمی و ترجمه انسیه‌ سادات هاشمی، مجموعه‌ای از مقالات انتقادی و تأملی درباره‌ی جهان عرب، جنگ‌ها و سیاست‌های آمریکا و قدرت‌های جهانی است. نویسنده در این اثر با زبانی تند، طعنه‌آمیز و درعین‌حال احساسی به‌سراغ وقایع سال‌های آغازین قرن ۲۱ رفته است؛ از ۱۱ سپتامبر و اشغال عراق تا وقایع غزه، افغانستان و سرنوشت دانشمندان عراقی. نشر ستاک در سال ۱۴۰۳ این کتاب را منتشر کرده است و مترجم در مقدمه، نسبت این متن را با روزگار ما توضیح داده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب دلشان با ما و بمبشان بر سر ماست اثر احلام مستغانمی

کتاب دلشان با ما و بمبشان بر سر ماست با مقدمه‌ای از انسیه‌ سادات هاشمی آغاز می‌شود که در آن از مواجهه‌ی خود با مقالات احلام مستغانمی و تفاوت این اثر با عاشقانه‌های پیشین او می‌گوید؛ جایی که درد جای عشق را می‌گیرد. کتاب بر پایه‌ی مقالات هفتگی مستغانمی در مجله‌ی زهرة‌الخلیج شکل گرفته که طی حدود یک دهه نوشته شده‌اند و نویسنده آن‌ها را به‌عنوان سندی علیه فراموشی تاریخی و عادت‌کردن به تحقیر جمعی بازچینش کرده است.

کتاب دلشان با ما و بمبشان بر سر ماست در چهار بخش تنظیم شده است. در بخش اول با عنوان «بوش را ببین و یاد بگیر»، احلام مستغانمی با طنزی تلخ به‌سراغ کاخ سفید، بوش پدر و پسر، سگ‌ها و گربه‌هایشان، ماجرای کفش پرتاب‌شده به بوش، جنگ افغانستان و عراق، ۱۱ سپتامبر، جنگ پیشگیرانه و نمایش رسانه‌ای مرگ می‌رود. در این فصل، تضاد میان اشک‌ریختن برای گربه‌ی کاخ سفید و بی‌تفاوتی به کودکان غزه و بغداد بارها برجسته شده است.

بخش دوم، «عراقی؛ آبرومندِ بی‌آبرو»، به اشغال عراق، غارت موزه‌ی بغداد، قتل و تهدید دانشمندان هسته‌ای، سقوط زیرساخت‌ها، فقر و آوارگی و تحقیر روزمره‌ی مردم می‌پردازد. احلام مستغانمی در این بخش، از حقوق بازنشستگی دودلاری دانشمند عراقی، تغییر نام‌ها برای فرار از مرگ فرقه‌ای، تراشیدن سبیل‌ها پس از سقوط صدام و دوپارگی هویت عراقی‌ها میان شناسنامه و درونشان می‌نویسد. در بخش‌های بعدی نیز همین نگاه انتقادی و عاطفی به رسانه‌ها، زندان‌ها، شکنجه و پروژه‌های «آزادی‌بخشی» ادامه پیدا می‌کند.

خلاصه کتاب دلشان با ما و بمبشان بر سر ماست

کتاب دلشان با ما و بمبشان بر سر ماست مجموعه‌ای از مقالات احلام مستغانمی است که نویسنده در آن‌ها با ترکیبی از خشم، اندوه و طنز تلخ به وقایع سیاسی و انسانی سال‌های آغازین قرن ۲۱ نگاه کرده است. کتاب از کاخ سفید و «توله‌سگ‌های بوش» و گربه‌ی اول آمریکا شروع می‌شود و به جنگ افغانستان، ۱۱ سپتامبر، اشغال عراق، غارت موزه‌ی بغداد، قتل دانشمندان عراقی و بمباران غزه می‌رسد.

احلام مستغانمی در این کتاب به تناقض‌های جهان معاصر می‌پردازد؛ به اشکی که برای حیوان خانگی رئیس‌جمهور ریخته می‌شود و بی‌تفاوتی به کودکان کشته‌شده، به بمب‌های «هوشمند» و جنگ‌های «تمیز»، به شبکه‌های خبری که مرگ را به «منظره‌ی دیدنی» تبدیل کرده‌اند و به ملت‌هایی که میان دیکتاتورهای خودی و اشغالگران خارجی سرگردانند. محور اصلی کتابْ ثبت جزئیات فراموش‌شده‌ی رنج عربی و مقاومت در برابر عادی‌شدن تحقیر و خشونت است.

چرا باید کتاب دلشان با ما و بمبشان بر سر ماست را بخوانیم؟

کتاب دلشان با ما و بمبشان بر سر ماست تصویری نزدیک و جزئی‌بینانه از تجربه‌ی عرب‌ها در سایه‌ی جنگ‌های آمریکا، اشغال عراق و فلسطین و سازوکار رسانه‌ها ارائه می‌کند. این کتاب امکان می‌دهد تا منطق قدرت، زبان «آزادی‌بخشی» و تأثیر جنگ بر زندگی روزمره، حافظه‌ی جمعی و کرامت انسانی از زاویه‌ای انتقادی دیده شود.

خواندن کتاب دلشان با ما و بمبشان بر سر ماست را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب دلشان با ما و بمبشان بر سر ماست به کسانی پیشنهاد می‌شود که به سیاست خاورمیانه، جنگ عراق، فلسطین، نقد امپریالیسم و رسانه‌ها و نیز نثر تأملی و طعنه‌آمیز علاقه‌مندند یا در رشته‌هایی مانند علوم سیاسی، مطالعات خاورمیانه، روزنامه‌نگاری و جامعه‌شناسی به‌دنبال روایت‌های میدانی و احساسی از این تجربه‌ها هستند.

درباره احلام مستغانمی

احلام مستغانمی، شاعر و نویسنده‌ی الجزایری، در ۱۳ آوریل ۱۹۵۳ به دنیا آمد. او نخستین زن الجزایری است که به زبان عربی شعر و داستان منتشر کرد و از مهم‌ترین نویسندگان ادبیات معاصر عرب است. خانواده‌ی او اصالتاً اهل قسنطینه است و پدرش از فعالان جنبش استقلال‌طلبی الجزایر به‌ شمار می‌رفت.

مستغانمی از نوجوانی به فعالیت‌های فرهنگی و ادبی روی آورد و در ۱۷سالگی با اجرای یک برنامه‌ی ادبی در رادیوی الجزایر به شهرت رسید. او در سال ۱۹۷۳ نخستین مجموعه‌ی شعر خود را منتشر کرد و به یکی از چهره‌های شاخص نسل نویسندگان عرب‌زبان الجزایر تبدیل شد. پس از تحصیل در دانشگاه الجزایر، برای ادامه‌ی تحصیل به فرانسه رفت و دکترای جامعه‌شناسی خود را از دانشگاه سوربن دریافت کرد.

شهرت جهانی او با انتشار رمان خاطره‌ی تن در سال ۱۹۹۳ آغاز شد؛ رمانی که جایزه‌ی نجیب محفوظ را برایش به ارمغان آورد و به یکی از پرفروش‌ترین آثار ادبیات عرب تبدیل شد. او سپس با انتشار کتاب‌های آشوب حواس و عابر سریر به این مسیر ادامه داد. از دیگر آثار شناخته‌شده‌ی او می‌توان به هنر فراموشی و سیاه برازنده‌ی توست اشاره کرد.

احلام مستغانمی علاوه‌بر فعالیت‌های ادبی، در سال ۲۰۰۱ جایزه‌ی ادبی مالک حداد را برای حمایت از نویسندگان عرب‌زبان الجزایری بنیان گذاشت و از سال ۲۰۰۸ نیز به‌عنوان سفیر حسن‌نیت سازمان ملل فعالیت کرد.

بخشی از کتاب دلشان با ما و بمبشان بر سر ماست

«زمانی می‌ترسیدم سرنوشتم شبیه دوستم زینب شود که در دهۀ هشتاد به‌خاطر غیرت ملی شدیدش نسبت به الجزائر، کارش به بخش درمان تومورهای سرطانی در یکی از بیمارستان‌های پاریس کشید. دکتر یهودی که بیماری‌اش را تشخیص داده بود، کاملاً جدی به او گفته بود: «خانم! شما دچار سرطان صدام حسین هستید»؛ چون می‌دید او حتی در اتاق عمل هم دست از رادیو نمی‌کشد. حتی بعد از عمل همین که به هوش آمد، مرا صدا زد که بپرسد وقتی بیهوش بوده، چه اتفاقاتی افتاده است. پرسید اسرائیل با موشک‌های «اسکاد» عراق را زده یا قرار است آمریکا عراق را بزند؟»