کتاب ما و جهانی شدن

کتاب ما و جهانی شدن نوشته‌ عماد افروغ توسط انتشارات سوره مهر منتشر شده است. این کتاب بخشی از مجموعه آثار نویسنده است که به بررسی مفاهیم و چالش‌های اجتماعی معاصر ایران و جهان می‌پردازد. موضوع اصلی این اثر واکاوی انتقادی پدیده‌ی جهانی‌شدن و نسبت آن با جامعه، فرهنگ و سیاست ایران است. نویسنده با رویکردی مفهومی و فلسفی تلاش کرده است ابعاد مختلف جهانی‌شدن را از منظرهای گوناگون مورد بررسی قرار دهد و ضمن نقد رویکردهای رایج، به پرسش‌های بنیادین درباره‌ی ماهیت، مبانی و پیامدهای این پدیده پاسخ دهد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب ما و جهانی شدن اثر عماد افروغ

کتاب ما و جهانی شدن به قلم عماد افروغ، به‌عنوان بخشی از مجموعه آثار او، به موضوع جهانی‌شدن و تأثیرات آن بر جامعه ایرانی و جهان معاصر می‌پردازد. این کتاب ساختاری مقاله‌محور دارد و هر فصل یا گفتار آن به یکی از ابعاد یا پرسش‌های مرتبط با جهانی‌شدن اختصاص یافته است. نویسنده باتکیه‌بر تجربه و مطالعات آکادمیک خود، تلاش کرده است تا مفاهیم کلیدی و چالش‌های نظری و عملی جهانی‌شدن را با زبانی روشن و انتقادی بررسی کند.

عماد افروغ علاوه‌بر تحلیل مفهومی، به ریشه‌های تاریخی و فلسفی جهانی‌شدن، نسبت آن با نظام سرمایه‌داری و پیامدهای فرهنگی، سیاسی و اقتصادی آن پرداخته است. جایگاه ادیان و به‌ویژه اسلام در مواجهه با جهانی‌شدن و ظرفیت‌های آن برای ارائه‌ی الگویی متفاوت، از دیگر محورهای مهم کتاب به‌ شمار می‌آید. کتاب ما و جهانی شدن با طرح پرسش‌های بنیادین و نقد رویکردهای تقلیل‌گرایانه یا جانب‌دارانه، مخاطب را به تأملی عمیق‌تر درباره‌ی این پدیده و نسبت آن با هویت و آینده‌ی جامعه دعوت می‌کند.

خلاصه کتاب ما و جهانی شدن

کتاب ما و جهانی شدن با رویکردی انتقادی و تحلیلی، به بررسی ابعاد مختلف پدیده‌ی جهانی‌شدن می‌پردازد. نویسنده ابتدا به تفاوت میان دو مفهوم جهانی‌شدن و جهانی‌سازی اشاره کرده و نشان داده است که انتخاب هریک از این واژه‌ها، حامل پیش‌فرض‌ها و دلالت‌های نظری و هنجاری خاصی است. کتاب در ادامه به نقد نگاه‌های سطحی و شتاب‌زده به جهانی‌شدن می‌پردازد و تأکید می‌کند که این پدیده نه‌تنها یک واقعیت اجتناب‌ناپذیر، بلکه پروژه‌ای است که با اراده و برنامه‌ریزی برخی قدرت‌ها و نظام سرمایه‌داری شکل گرفته است.

نویسنده در بخش‌های بعدی با بررسی تعاریف مختلف جهانی‌شدن، ابعاد اقتصادی، سیاسی و فرهنگی آن را واکاوی کرده و به نقش شرکت‌ها و سازمان‌های فراملی، کاهش نقش دولت‌های ملی و گسترش فرهنگ مصرف‌گرایی اشاره کرده است. نسبت جهانی‌شدن با نظام سرمایه‌داری و تضادهای ذاتی آن، ازجمله بحران هویت، استحاله‌ی فرهنگی و افزایش شکاف میان مرکز و پیرامون نیز موردبحث قرار گرفته است.

کتاب در ادامه به ظرفیت‌ها و تهدیدهای جهانی‌شدن برای جوامع غیرسرمایه‌داری می‌پردازد و نقش ادیان، به‌ویژه اسلام، را در ارائه‌ی الگویی متفاوت و مبتنی‌بر حقیقت غایی و ذات‌گرایی انسانی برجسته می‌کند. نویسنده با استناد به آموزه‌های دینی و فلسفی، امکان تحقق جهانی‌شدن حقیقی را تنها در سایه‌ی باور به حقیقت غایی و وحدت‌بخشی می‌داند و نسبت به پیامدهای پذیرش بی‌چون‌وچرای جهانی‌شدن سرمایه‌داری هشدار می‌دهد. درنهایت، کتاب با طرح پرسش‌هایی درباره‌ی آینده‌ی جهانی‌شدن و نقش جوامع و ادیان در شکل‌دهی به آن، مخاطب را به بازاندیشی و نقد فعالانه دعوت می‌کند.

چرا باید کتاب ما و جهانی شدن را بخوانیم؟

کتاب ما و جهانی شدن با رویکردی انتقادی و تحلیلی، امکان مواجهه‌ای عمیق‌تر با یکی از مهم‌ترین پدیده‌های عصر حاضر را فراهم می‌کند. این اثر با پرهیز از ساده‌سازی و تقلیل‌گرایی، ابعاد مفهومی، فلسفی و اجتماعی جهانی‌شدن را به بحث می‌گذارد و با طرح پرسش‌های بنیادین، مخاطب را به بازنگری در پیش‌فرض‌ها و باورهای رایج درباره‌ی این پدیده دعوت می‌کند. از ویژگی‌های شاخص کتاب توجه به نسبت جهانی‌شدن با هویت، فرهنگ و سیاست ایران و بررسی ظرفیت‌های ادیان برای ارائه‌ی الگویی متفاوت است. مطالعه‌ی این کتاب به درک بهتر فرصت‌ها و تهدیدهای جهانی‌شدن و نقش فعالانه در مواجهه با آن کمک می‌کند.

خواندن کتاب ما و جهانی شدن را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب ما و جهانی شدن به دوستداران مطالعات اجتماعی، فلسفه، علوم سیاسی، پژوهشگران حوزه‌ی فرهنگ و هویت و کسانی که دغدغه‌ی فهم عمیق‌تر پدیده جهانی‌شدن و نسبت آن با جامعه ایرانی و جهان معاصر را دارند، پیشنهاد می‌شود.

درباره عماد افروغ

عماد افروغ در ۲۶ دی ۱۳۳۶ به دنیا آمد و در ۲۵ فروردین ۱۴۰۲ بر اثر ابتلا به سرطان درگذشت. او نویسنده، جامعه‌شناس، سیاست‌مدار و پژوهشگر ایرانی بود و در دوره‌ی هفتم مجلس شورای اسلامی حضور داشت و ریاست کمیسیون فرهنگی مجلس را بر عهده داشت.

افروغ دیپلم خود را در شیراز دریافت کرد و سپس برای ادامه‌ی تحصیل به انگلستان رفت. با اوج‌گیری اعتراضات علیه حکومت محمدرضاشاه پهلوی، به ایران بازگشت و در تظاهرات‌ شرکت کرد. پس از مدتی دوباره به انگلستان رفت، اما به‌دلیل شرایط نامساعد روحی، آن سال را به‌صورت مرخصی تحصیلی گذراند و برای گذراندن دوره‌های آموزش نظامی به لبنان سفر کرد. پس از پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ بار دیگر به انگلستان بازگشت، اما در سال ۱۳۵۹ در جریان یک تجمع بازداشت شد و پس از ۴۵ روز زندان، از آن کشور اخراج شد. او در سال ۱۳۶۵ مدرک کارشناسی جامعه‌شناسی خود را از دانشگاه شیراز دریافت کرد. سپس در سال ۱۳۶۹ کارشناسی‌ارشد را از همان دانشگاه گرفت و در سال ۱۳۷۶ موفق به اخذ دکترای جامعه‌شناسی از دانشگاه تربیت مدرس شد.

افروغ از سال ۱۳۷۶ تا ۱۳۸۲ عضو هیئت‌علمی دانشگاه تربیت مدرس بود و پس از آن به پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی پیوست. او در این پژوهشگاه مدیریت گروه علم و دین را بر عهده گرفت و در دانشگاه تربیت مدرس و مؤسسه‌ی باقرالعلوم نیز در حوزه‌ی جامعه‌شناسی تدریس کرد. پیش‌تر نیز در فاصله‌ی سال‌های ۱۳۷۲ تا ۱۳۷۳ مدیریت گروه اجتماعی مرکز تحقیقات استراتژیک ریاست‌جمهوری را بر عهده داشت. این نویسنده در دوره‌ی هفتم مجلس شورای اسلامی به‌عنوان نماینده حضور داشت و ریاست کمیسیون فرهنگی مجلس را بر عهده گرفت. 

از آثار مکتوب عماد افروغ می‌توان به کتاب‌هایی مانند ماقال و من قال (سه جلد، شامل خاطرات او از ۱۳۷۸ تا ۱۳۹۱)، ایجاد فضای نابرابری‌های اجتماعی، چشم‌اندازی نظری به تحلیل طبقاتی و توسعه، روشنفکری و اصل‌گرایی فلسفی، ما و جهانی شدن و مناقشه‌ی حق و مصلحت و بن‌بست دانشجویی اشاره کرد.

بخشی از کتاب ما و جهانی شدن

«یکی از مفاهیم سهل و ممتنعی که در سال‌های اخیر هم در محافل مختلف علمی و آکادمیک و هم در محافل عمومی‌تر و به طور خاص در سطح تصمیم‌گیری‌ها، سیاست‌گذاری‌ها و رفتارهای اقتصادی، سیاسی و فرهنگی و غالباً بدون توجه به ظرایف مفهومی و ابعاد پیچیده آن مطرح است، مفهوم جهانی‌شدن یا جهانی‌سازی است. نگاه شتاب‌زده و سطحی تنها منحصر به مباحث عمومی نیست؛ با نهایت تأسف حتی در محافل علمی نیز شاهد برخوردهای هیجانی و بعضاً تقلیل‌گرایانه، در میان موافقان و مخالفان، هستیم. هرچند برخورد و مواجهه سطحی و شتابان تنها منحصر به مفهوم جهانی‌شدن نیست و شامل سایر مفاهیم از قبیل توسعه اقتصادی، توسعه سیاسی و جامعه مدنی، آزادی و عدالت، حقوق بشر و حقوق شهروندی و حتی مقوله‌هایی از قبیل روشن‌فکری، هویت، سنت و مدرنیسم نیز می‌باشد که مقدم بر این مفهوم در جامعه مورد بحث بوده و کماکان محل مناقشه‌اند، اما به نظر می‌رسد با توجه به مبانی نظری و هستی‌شناختی مفهوم جهانی‌شدن، که مرزهای ملی را درنوردیده و دلالت‌های رفتاری متنوعی را در بر دارد، این قبیل مواجهات می‌تواند عواقب جبران‌ناپذیری در بر داشته باشد. به هر حال بحث و موضع‌گیری مرتبط با این مفهوم یکی از واقعیات زندگی روزمره ما در محافل و زمینه‌های مختلف است. مواجهه انتقادی و سلبی صرف بدون توجه به واقعیات، امکانات و فرصت‌ها، به همان اندازهٔ مواجهه تقلیل‌گرایانه و جانب‌دارانه مخرب است و نتیجه‌ای جز از دست دادن فرصت‌های محتمل برای حفظ یا پیشبرد برخی منافع و مصالح در بر نخواهد داشت.»