کتاب مغازه خودکشی

کتاب مغازه خودکشی (The Suicide Shop) نوشته ژان تولی، رمانی سیاه و طنزآلود است که در شهری افسرده می‌گذرد؛ جایی که خانواده‌ای صاحب مغازه‌ی فروش ابزار و روش‌های مرگ هستند، اما تولد پسری که بی‌دلیل می‌خندد، نظم تلخ این خانه را به‌هم می‌زند. این کتاب از دل موقعیت‌های تیره، تضادی عجیب میان نومیدی و میل به زندگی می‌سازد و همین کشمکش، موتور اصلی روایت می‌شود. انتشارات ناران این داستان را با ترجمه آرین حاتمی راد منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب مغازه خودکشی

کتاب مغازه خودکشی نوشته‌ی ژان تولی داستان خانواده‌ای را دنبال می‌کند که در شهری فرسوده و بی‌روح، کسب‌وکارشان فروش وسایل و پیشنهادهای مربوط به خودکشی است. پدر و مادر خانواده، میشیما و لوکریس تواچ، با جدیت و وسواس این مغازه را می‌گردانند و حتی فرزندان‌شان را هم در همین فضای تیره بزرگ کرده‌اند. از همان فصل‌های آغازین، جهان اثر بر پایه‌ی تضادی تند شکل می‌گیرد: همه‌چیز در خانه و مغازه بر نومیدی استوار است، اما آلن، کوچک‌ترین فرزند خانواده، برخلاف منطق محیطش می‌خندد، شوخی می‌کند و به چیزهایی دل می‌بندد که دیگران آن‌ها را بی‌معنا می‌دانند.

کتاب فضای یک خانواده ازهم‌گسیخته را نشان می‌دهد؛ خانواده‌ای که هر عضو آن به‌ شکلی با اندوه، انزوا، خشم یا ناتوانی دست‌وپنجه نرم می‌کند. ونسان با ذهنی تیره و خیال‌هایی ویرانگر، مرلین با احساس کم‌ارزشی و نیاز به دیده‌شدن و پدر و مادری که نومیدی را به‌ صورت یک اصل خانوادگی پذیرفته‌اند، هر یک بخشی از این جهان را می‌سازند. در مقابل، حضور آلن فقط یک تفاوت اخلاقی نیست؛ او به‌ نوعی نقص در دستگاه فکری این خانواده است و همین نقص، مسیر روایت را پیش می‌برد.

کتاب مغازه خودکشی در فصل‌هایی کوتاه پیش می‌رود و همین فصل‌بندی، ریتمی تند و صحنه‌محور به آن داده است. بسیاری از فصل‌ها بر گفت‌وگوها، برخوردهای خانوادگی و موقعیت‌های تلخ‌وخنده‌دار استوارند. لحن اثر مدام میان سیاهی و شوخی جابه‌جا می‌شود و از دل همین جابه‌جایی، تصویری کنایه‌آمیز از عادت‌کردن به تباهی شکل می‌گیرد. ژان تولی بیش از آنکه فقط بر شوک موقعیت تکیه کند، روی این پرسش می‌ایستد که آیا امید می‌تواند در محیطی که همه‌چیز علیه آن ساخته شده، دوام بیاورد یا نه.

خلاصه داستان مغازه خودکشی

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

داستان مغازه خودکشی، از مغازه‌ای شروع می‌شود که خانواده‌ی تواچ در آن ابزار مرگ می‌فروشند و با مشتریان‌شان چنان رفتار می‌کنند که انگار در حال ارائه‌ی خدمتی عادی هستند. در این خانه، غم و بدبینی نه‌فقط یک حال‌وهوا، بلکه قانون زندگی است. با این‌ حال آلن، کوچک‌ترین فرزند خانواده، از کودکی با خنده، شوخی و نگاه روشنش از بقیه جدا می‌شود. همین تفاوت ساده، کم‌کم به مسئله‌ای جدی در خانواده تبدیل می‌شود. 

روایت در ادامه نشان می‌دهد که حضور آلن چگونه بر رابطه‌های خانه، کار مغازه و نگاه دیگران به زندگی اثر می‌گذارد و چگونه یک روحیه‌ی متفاوت می‌تواند تعادل یک جهان سراسر تیره را برهم بزند.

چرا باید کتاب مغازه خودکشی را بخوانیم؟

دلایل خواندن مغازه خودکشی را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب یک ایده‌ی مرکزی نامعمول را به روایتی خانوادگی و شخصیت‌محور تبدیل می‌کند.
• خواننده با تقابل مداوم میان نومیدیِ جمعی و سرزندگیِ یک شخصیت، درگیر کشمکشی روشن و ماندگار می‌شود.
• فصل‌های کوتاه و صحنه‌های پی‌درپی، ریتمی تند به داستان داده‌اند و پیش‌رفتن در آن را آسان‌تر می‌کنند.
• روابط اعضای خانواده تواچ، لایه‌ای فراتر از ایده‌ی اولیه می‌سازد و کتاب را از یک موقعیت صرفاً عجیب جدا می‌کند.

خواندن کتاب مغازه خودکشی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن مغازه خودکشی به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به رمان‌هایی با طنز سیاه و فضاهای تلخ و کنایه‌آمیز.
• خوانندگانی که از داستان‌های خانواده‌محور با شخصیت‌های عجیب و متضاد لذت می‌برند.
• کسانی که به روایت‌هایی درباره‌ی تقابل امید و نومیدی علاقه دارند.
• مخاطبانی که داستان‌های فصل‌کوتاه و صحنه‌محور را ترجیح می‌دهند.
• خوانندگانی که می‌خواهند با جهانی داستانی آشنا شوند که در آن شوخی و تیرگی همزمان پیش می‌روند.

درباره ژان تولی

ژان تولی (Jean Teulé) (۱۹۵۳-۲۰۲۲) نویسنده، کارتونیست، فیلم‌نامه‌نویس و زندگی‌نامه‌نویس فرانسوی بود. او پیش از ورود حرفه‌ای به جهان ادبیات داستانی، در حوزه‌ی کمیک، طراحی و فیلم‌سازی فعالیت می‌کرد. تولی با خلق رمان‌های تاریخی و تمثیلی مبتنی بر پژوهش‌های مستند و تلفیق آن‌ها با طنزی گزنده و تلخ، جایگاه مهمی در ادبیات معاصر فرانسه به دست آورد و جوایز معتبری نظیر جایزه‌ی بزرگ رمان تاریخی پالاتیون و جایزه‌ی مزون دو لا پرس را از آن خود کرد.

شهرت جهانی او با کمدی سیاه «مغازه‌ی خودکشی» رقم خورد؛ اثری در ستایش امید و زندگی در جهانی آخرالزمانی که اقتباس انیمیشنی موفقی نیز از آن ساخته شد. از دیگر رمان‌های تولی می‌توان به «آدم‌خواران»، «خرزهره» (روایتی مستند و هولناک از زندگی هلن ژگادو، قاتل زنجیره‌ای قرن نوزدهم فرانسه) و «قانون جاذبه» اشاره کرد.

اقتباس‌ها از کتاب مغازه خودکشی

این کتاب در سال ۲۰۱۲ مورد اقتباس قرار گرفت و یک انیمیشن فرانسوی بر اساس آن ساخته شد. کارگردان انیمیشن مغازه خودکشی، پاتریس لوکنت بود.

چه نسخه‌های دیگری از کتاب مغازه خودکشی منتشر شده است؟

• کتاب مغازه ی خودکشی، ترجمه‌ی احسان کرم ویسی، نشر چشمه
• کتاب مغازه خودکشی، ترجمه‌ی بهاره مظاهری، نشر جیحون
• کتاب مغازه ی خودکشی، ترجمه‌ی سودا وهاب زاده، نشر کاج
• کتاب مغازه خودکشی، ترجمه‌ی معصومه تاجمیری، نشر یوشیتا
• کتاب مغازه ی خودکشی، ترجمه‌ی محمدرضا آبیار، نشر چلچله
• و...