کتاب مدلی برای محاسبه سرمایه اقتصادی و کفایت سرمایه در بانک‌ها و موسسات مالی

کتاب مدلی برای محاسبه سرمایه اقتصادی و کفایت سرمایه در بانک ها و موسسات مالی نوشته محمد مزرعتی است و انتشارات پارس پیدورا آن را منتشر کرده است. این کتاب به یکی از مسئله‌های مهم در مدیریت ریسک بانکی می‌پردازد: اینکه یک بانک برای پوشش زیان‌های پیش‌بینی‌نشده، حفظ ثبات مالی و سنجش نسبت کفایت سرمایه دقیقاً به چه میزان سرمایه نیاز دارد. نویسنده با تکیه‌بر مفاهیم بازل، ریسک اعتباری، ریسک بازار و ریسک عملیاتی را توضیح می‌دهد و برای روشن‌شدن بحث از مثال‌های فرضی و محاسبات مرحله‌به‌مرحله استفاده می‌کند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب مدلی برای محاسبه سرمایه اقتصادی و کفایت سرمایه در بانک‌ها و موسسات مالی

کتاب مدلی برای محاسبه سرمایه اقتصادی و کفایت سرمایه در بانک ها و موسسات مالی نوشته محمد مزرعتی، به موضوعی می‌پردازد که در قلب فعالیت بانک‌ها و مؤسسات مالی قرار دارد: سنجش ریسک و تعیین میزان سرمایه‌ای که بتواند زیان‌های محتمل را جذب کند. نویسنده از همان ابتدا میان سرمایه اقتصادی و سرمایه مقرراتی تمایز می‌گذارد و نشان می‌دهد که چرا صرف رعایت حداقل‌های نظارتی همیشه برای شناخت وضعیت واقعی ریسک کافی نیست. متن، بحث را از تاریخچه‌ی مقررات بین‌المللی بانکی و تحول موافقت‌نامه‌های بازل آغاز می‌کند و بعد به‌سمت مدل‌سازی و محاسبه می‌رود.
کتاب مدلی برای محاسبه سرمایه اقتصادی و کفایت سرمایه در بانک ها و موسسات مالی فقط به تعریف اصطلاحات بسنده نمی‌کند. بخش مهمی از آن به توضیح سازوکار ریسک اعتباری، ریسک بازار، ریسک‌های عملیاتی و نسبت کفایت سرمایه اختصاص دارد. نویسنده نشان می‌دهد که چگونه مفاهیمی مثل دارایی‌های موزون به ریسک، احتمال نکول، زیان در زمان نکول، ارزش تحت ریسک و ریزش انتظاری در کنار هم قرار می‌گیرند و به یک برآورد قابل استفاده برای تصمیم‌گیری بانکی می‌رسند. در متن، تفاوت میان زیان پیش‌بینی‌شده و زیان پیش‌بینی‌نشده هم با دقت توضیح داده شده و نقش سرمایه در جذب این زیان‌ها روشن می‌شود.
کتاب مدلی برای محاسبه سرمایه اقتصادی و کفایت سرمایه در بانک ها و موسسات مالی از نظر آموزشی هم قابل توجه است، چون نویسنده برای دوری از انتزاع صرف، از جدول‌ها، فرمول‌ها و مثال‌های فرضی استفاده کرده است. در فهرست کتاب، فصل نخست به تاریخچه‌ی تدوین مقررات بین‌المللی بانکی و مسیر بازل یک، بازل دو و بازل سه اختصاص دارد. فصل دوم به تعیین و پوشش ریسک با محاسبه سرمایه اقتصادی می‌پردازد و موضوعاتی مثل محاسبه ریسک اعتباری، ریسک بازار، ریسک عملیاتی، معیارهای سنجش عملکرد تعدیل‌شده با ریسک و محاسبه ضریب کفایت سرمایه را دربر می‌گیرد. همین ترکیب باعث شده این کتاب هم جنبه‌ی مفهومی داشته باشد و هم برای فهم منطق محاسبات بانکی مفید باشد.

خلاصه کتاب مدلی برای محاسبه سرمایه اقتصادی و کفایت سرمایه در بانک‌ها و موسسات مالی

کتاب با توضیح این پرسش آغاز می‌شود که بانک‌ها چگونه باید میان ریسک‌های مختلف و میزان سرمایه‌ی در اختیارشان تعادل برقرار کنند. نویسنده ابتدا مسیر شکل‌گیری مقررات بازل را مرور می‌کند تا روشن شود نسبت کفایت سرمایه و شیوه‌های سنجش ریسک چگونه تغییر کرده‌اند. سپس به سراغ سرمایه اقتصادی می‌رود و آن را به‌عنوان ابزاری برای پوشش زیان‌های پیش‌بینی‌نشده معرفی می‌کند.
در ادامه، متن نشان می‌دهد که محاسبه‌ی ریسک اعتباری بر پایه‌ی احتمال نکول، میزان زیان در زمان نکول و ارزش در معرض ریسک انجام می‌شود. بعد از آن، ریسک بازار، ریسک عملیاتی و نقش آن‌ها در برآورد سرمایه‌ی مورد نیاز بررسی می‌شود. کتاب درنهایت با مثال‌های فرضی نشان می‌دهد که این محاسبات چگونه می‌توانند در ارزیابی سلامت مالی بانک و تصمیم‌گیری درباره‌ی ترکیب دارایی‌ها به کار بیایند.

چرا باید کتاب مدلی برای محاسبه سرمایه اقتصادی و کفایت سرمایه در بانک‌ها و موسسات مالی را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب مدلی برای محاسبه سرمایه اقتصادی و کفایت سرمایه در بانک ها و موسسات مالی را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب رابطه‌ی میان ریسک بانکی، سرمایه اقتصادی و ضریب کفایت سرمایه را به‌صورت پیوسته و قابل دنبال‌کردن توضیح می‌دهد.
• خواننده با مطالعه‌ی آن می‌تواند تفاوت سرمایه اقتصادی و سرمایه مقرراتی را دقیق‌تر درک کند.
• این اثر مفاهیمی مثل احتمال نکول، زیان پیش‌بینی‌شده، زیان پیش‌بینی‌نشده و دارایی‌های موزون به ریسک را در بستر محاسبات واقعی‌تر نشان می‌دهد.
• کتاب با مرور موافقت‌نامه‌های بازل، زمینه‌ی شکل‌گیری استانداردهای نظارتی بانک‌ها را روشن می‌کند.
• مثال‌های فرضی و جدول‌های متعدد کمک می‌کنند منطق فرمول‌ها فقط در حد تعریف باقی نماند.
• خواندن این کتاب برای کسانی مناسب است که می‌خواهند اثر ترکیب دارایی‌ها و کیفیت پرتفولیو را بر نیاز سرمایه‌ای بانک بفهمند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب مدلی برای محاسبه سرمایه اقتصادی و کفایت سرمایه در بانک ها و موسسات مالی به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان اقتصاد، مالی و بانکداری که می‌خواهند با مبانی سنجش ریسک در بانک‌ها آشنا شوند.
• کارشناسان بانکی که درگیر موضوعاتی مثل کفایت سرمایه، مدیریت ریسک و ارزیابی پرتفولیو هستند.
• پژوهشگرانی که می‌خواهند سیر تحول مقررات بازل و اثر آن بر محاسبات سرمایه‌ای را دنبال کنند.
• خوانندگانی که به فهم ارتباط میان ریسک اعتباری، ریسک بازار و سرمایه‌ی مورد نیاز مؤسسات مالی علاقه دارند.
• کسانی که می‌خواهند از خلال مثال‌های عددی، منطق محاسبه‌ی سرمایه اقتصادی را بهتر بفهمند.