کتاب راهنمای دین پژوهی

کتاب راهنمای دین پژوهی، آشنایی با ده رویکرد در مطالعه ادیان نوشته رابرت سگال و ترجمه محسن زندی و محمد حقانی فضل است که انتشارات دانشگاه ادیان و مذاهب آن را منتشر کرده است. این کتاب به‌جای ارائه‌ی یک تعریف یکدست از دین، مسیرهای متفاوتی را کنار هم می‌گذارد و نشان می‌دهد مطالعه‌ی ادیان فقط از یک زاویه پیش نمی‌رود. از روان‌شناسی و جامعه‌شناسی تا پدیدارشناسی، فلسفه و الاهیات، هر فصل نقشه‌ای از یک شیوه‌ی فهم دین به دست می‌دهد و تفاوت پرسش‌ها، روش‌ها و نتیجه‌ها را روشن می‌کند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب راهنمای دین پژوهی

کتاب راهنمای دین‌پژوهی (آشنایی با ده رویکرد در مطالعه‌ی ادیان) یکی از جامع‌ترین و معتبرترین کتاب‌های مرجع در حوزه‌ی مطالعات ادیان است که در سال ۲۰۰۸ توسط انتشارات Wiley-Blackwell در مجموعه‌ی «راهنماهای بلکول برای دین» (Blackwell Companions to Religion) منتشر شده است. این کتاب ۴۹۲ صفحه‌ای در قطعی جلد نرم (Paperback) و با فهرست کتابشناسی جامع و نمایه، توسط رابرت ای. سیگال، از برجسته‌ترین پژوهشگران اسطوره‌شناسی و مطالعات دین و کرسی «سده‌ی ششم» (Sixth Century Chair) در مطالعات دینی دانشگاه آبردین، ویرایش شده است. این اثر که با مشارکت ۲۴ تن از برجسته‌ترین پژوهشگران بین‌المللی در رشته‌های گوناگون از جمله فیونا بوی (انسان‌شناسی دین)، رادنی استارک (اقتصاد دین)، گریس دیوی (جامعه‌شناسی دین)، جفری کریپال (عرفان‌شناسی) و کاترین بل (آیین‌شناسی) نوشته شده، به‌عنوان یکی از پرفروش‌ترین و تأثیرگذارترین منابع درسی در دانشگاه‌های معتبر جهان از جمله کمبریج، آکسفورد، پرینستون، ییل و ام‌آی‌تی شناخته می‌شود.
ساختار کتاب راهنمای دین‌پژوهی در دو بخش اصلی سازماندهی شده است: بخش نخست با عنوان رویکردها که به بررسی ده رویکرد کلیدی در مطالعه‌ی ادیان شامل انسان‌شناسی، روش تطبیقی، اقتصاد، ادبیات، پدیدارشناسی، فلسفه، روان‌شناسی، جامعه‌شناسی و الهیات می‌پردازد. بخش دوم با عنوان موضوعات که به پانزده موضوع خاص مانند بدن، مرگ و زندگی پس از مرگ، اخلاق، بنیادگرایی، بهشت و دوزخ، جادو، مدرنیته و پسامدرنیته، عرفان، اسطوره، ملی‌گرایی و دین، جنبش‌های نوین دینی، زیارت، آیین و سکولاریزاسیون می‌پردازد. این کتاب که با نقدهای بسیار مثبتی از سوی نشریات معتبر مواجه شده برای مثال Choice آن را «به شدت توصیه‌شده برای تمام کتابخانه‌ها در تمام سطوح» نامیده و Teaching Theology and Religion این کتاب به دلیل «رویکرد تطبیقی و ارائه‌ی تنوع دیدگاه‌ها» ستوده است.

خلاصه کتاب راهنمای دین پژوهی

کتاب راهنمای دین‌پژوهی، آشنایی با ده رویکرد در مطالعه ادیان تصویری کلی از مهم‌ترین شیوه‌های بررسی دین ارائه می‌دهد. متن نشان می‌دهد که دین در نگاه پژوهشگران مختلف می‌تواند به‌صورت تجربه‌ای روانی، نهادی اجتماعی، مجموعه‌ای از نمادها، موضوعی برای مقایسه، مسئله‌ای فلسفی یا ساحتی برای تفسیر فهمیده شود. هر فصل منطق درونی یک رویکرد را معرفی می‌کند، مفاهیم اصلی آن را توضیح می‌دهد و حدود توانایی و محدودیتش را آشکار می‌سازد. در کنار این مسیرها، مقدمه و توضیحات مترجمان نیز بر این نکته دست می‌گذارند که مطالعه ادیان بدون دقت در روش، به خلط سطح‌ها و ساده‌سازی پدیده‌ای پیچیده می‌انجامد.

چرا باید کتاب راهنمای دین پژوهی را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب راهنمای دین‌پژوهی، آشنایی با ده رویکرد در مطالعه‌ی ادیان را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب ۱۰ رویکرد مهم در مطالعه ادیان را در کنار هم قرار می‌دهد و تفاوت پرسش‌ها و مبانی آن‌ها را روشن می‌کند.
• خواننده با مطالعه‌ی این کتاب می‌تواند بفهمد چرا پژوهش درباره دین فقط به یک روش یا یک تعریف محدود نمی‌شود.
• فصل‌های کتاب کمک می‌کنند مرز میان رویکردهایی مانند روان‌شناسی، جامعه‌شناسی، فلسفه، الاهیات و پدیدارشناسی دقیق‌تر دیده شود.
• پی‌نوشت‌ها و توضیحات مترجمان، نسبت این بحث‌ها را با فضای فکری و دینی فارسی‌زبان روشن‌تر می‌کنند.
• این کتاب برای سامان‌دادن به مطالعه، پژوهش و انتخاب زاویه دید در موضوعات مربوط به دین منبعی جهت‌دهنده است.

خواندن کتاب راهنمای دین پژوهی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب راهنمای دین‌پژوهی، آشنایی با ده رویکرد در مطالعه‌ی ادیان به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان و پژوهشگرانی که می‌خواهند با مسیرهای اصلی مطالعه ادیان آشنا شوند.
• خوانندگانی که درباره تفاوت روش‌های بررسی دین، از تبیین اجتماعی تا تفسیر فلسفی، سؤال دارند.
• کسانی که در آغاز کار پژوهشی خود به نقشه‌ای کلی از رویکردهای دین‌پژوهی نیاز دارند.
• علاقه‌مندان به مباحثی که دین را از زاویه‌های روان‌شناختی، اجتماعی، تاریخی و مفهومی بررسی می‌کنند.
• مخاطبانی که می‌خواهند محدودیت‌ها و توان هر رویکرد را پیش از ورود به مطالعه تخصصی‌تر بشناسند.

درباره ویراستار کتاب (رابرت ای. سیگال)

دکتر رابرت ای. سیگال (Robert A. Segal) (متولد ۱۹۴۸) استاد برجسته‌ی مطالعات دینی و دارنده‌ی کرسی «سده‌ی ششم» (Sixth Century Chair) در رشته‌ی مطالعات دینی در دانشگاه آبردین اسکاتلند است که به‌عنوان یکی از برجسته‌ترین و تأثیرگذارترین پژوهشگران جهان در زمینه‌ی اسطوره‌شناسی، نظریه‌ی اسطوره و رابطه‌ی اسطوره و آیین شناخته می‌شود. او که دکترای تخصصی خود را در رشته‌ی تاریخ ادیان از دانشگاه لانکستر (Lancaster University) دریافت کرده است، پیش از پیوستن به دانشگاه آبردین، به‌عنوان استاد در دانشگاه‌های کالیفرنیا، پرینستون، واشنگتن و لنکستر به تدریس پرداخته و به‌عنوان یکی از ویراستاران اصلی مجموعه‌ی «راهنماهای بلکول برای دین» (Blackwell Companions to Religion) نیز فعالیت داشته است. سیگال که نویسنده و ویراستار بیش از ۱۵ کتاب از جمله درآمدی بر جوزف کمپبل (Joseph Campbell: An Introduction, ۱۹۸۷)، نظریه‌پردازی در باب اسطوره (Theorizing about Myth, ۱۹۹۹)، نظریه‌ی اسطوره و آیین (The Myth and Ritual Theory, ۱۹۹۸)، اسطوره: درآمدی بسیار کوتاه (Myth: A Very Short Introduction, ۲۰۰۴) و راهنمای مطالعه‌ی ادیان (The Blackwell Companion to the Study of Religion, ۲۰۰۸) است، در طول بیش از چهار دهه فعالیت علمی، به‌عنوان یکی از چهره‌های شاخص و صاحب‌نظر در حوزه‌ی روش‌شناسی تطبیقی و نظریه‌های اسطوره در جهان محسوب می‌شود و جوایز متعددی از جمله جوایز بنیاد ملی علوم انسانی (NEH) و انجمن مطالعات دینی آمریکا (AAR) را از آن خود کرده است.