کتاب زنان نالایق

کتاب زنان نالایق نوشته‌ی آگوستینا باستریکا با ترجمه‌ی مریم حسین‌نژاد روایتی تیره، پرتنش و چندلایه از زیستن در نظمی دینی–سیاسی است که بدن و ذهن زنان را در تملک خود گرفته است. داستان در خانه‌ی خواهران مقدس و در دل جهانی ویران‌شده می‌گذرد؛ جایی که زنان به «برگزیده» و «نالایق» تقسیم شده‌اند و ایمان، ابزار کنترل و تنبیه است. نویسنده با تمرکز بر تجربه‌ی یک زن نالایق، سازوکار خشونت، تقدس، قربانی‌کردن و اطاعت را در فضایی دیستوپیایی دنبال کرده است. نشر البرز آن را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب زنان نالایق

کتاب زنان نالایق داستانی است که در مرز میان رمان دینی–سیاه، دیستوپیا و اعتراف‌نامه حرکت می‌کند و آگوستینا باستریکا در آن جهانی بسته و محصور را به‌عنوان صحنه‌ی اصلی انتخاب کرده است. خانه‌ی خواهران مقدس، کلیسای عروج، برج سکوت، صومعه‌ی تطهیر و مزرعه‌ی جیرجیرک‌ها اجزای این جهان کوچک‌اند؛ جزیره‌ای ظاهراً مقدس در دل سرزمینی ویران‌شده که بیرون از دیوارهایش فقط مه سمی، گرسنگی و سرگردان‌ها وجود دارند. در این فضا، زنان به طبقات مختلفی چون زنان نالایق، خدمتکاران، برگزیدگان، قدیسان کوچک، ارواح شفاف، هاله‌های کامل و روشنگران تقسیم شده‌اند و هر طبقه بدن، صدا و حتی زبان خاص خود را دارد. کتاب زنان نالایق با صدای اول‌شخص یک زن نالایق روایت می‌شود که در سلول بی‌پنجره‌اش، پنهانی می‌نویسد و صفحه‌ها را با جوهر، خون و جوهرهای گیاهی ذخیره می‌کند. او در لابه‌لای توصیف مراسم مذهبی، تنبیه‌ها، قربانی‌ها، مه سمی، باد آلوده و قحطی، گذشته‌ی مبهم خودش و زنی به نام هلنا را به یاد می‌آورد؛ زنی که زمانی او را از مرگ نجات داده و بعد به‌عنوان منحرف و بدعت‌گذار دفن شده است. در این میان، حضور آقا و خواهر ارشد به‌عنوان چهره‌های نامرئی یا دور از دسترس قدرت، بر همه‌چیز سایه انداخته است. کتاب زنان نالایق در فصل‌هایی پیوسته، با صحنه‌هایی از کلیسای عروج، مراسم سرودخوانی قدیسان کوچک، تنبیه‌های لوردس، هجوم مه، باد سمی، مراسم تدفین برگزیدگان و مواجهه با سرگردان‌ها پیش می‌رود و به‌تدریج شبکه‌ای از ترس، ایمان، اطاعت و شورش خاموش را ترسیم می‌کند.

خلاصه داستان زنان نالایق

روایت زنان نالایق از زبان زنی بی‌نام پیش می‌رود که در خانه‌ی خواهران مقدس زندگی می‌کند؛ جایی که زنان نالایق زیر نظر خواهر ارشد و در سایه‌ی آقا، با شلاق، تازیانه، روزه، قربانی‌کردن و مراسم مذهبی کنترل می‌شوند. او در سلول تاریکش، با پر و جوهر پنهانی، «کتاب شب» را می‌نویسد تا گذشته‌ی خود، هلنا و آنچه در این پناهگاه رخ می‌دهد فراموش نشود. در متن، مراسم کلیسای عروج، سرودهای قدیسان کوچک، تنبیه‌های لوردس، برج سکوت، صومعه‌ی تطهیر، مه سمی، باد آلوده و قحطی جیرجیرک‌ها کنار هم قرار گرفته‌اند. قتل یک قدیس کوچک، ناپدیدشدن‌ها، سرگردان‌هایی که از دیوار بالا می‌آیند و ورود زنی ناشناس به جنگلِ کنار دیوار، شکافی در نظم مقدس ایجاد می‌کند و راوی را به سمت پرسش از خدا، ایمان، بدن و امکان نافرمانی می‌برد، بی‌آنکه پاسخ روشنی عرضه شود.

چرا باید کتاب زنان نالایق را بخوانیم؟

زنان نالایق جهانی می‌سازد که در آن دین، خشونت، بدن و قدرت در هم تنیده شده‌اند و از خلال جزئیات روزمره‌ی یک صومعه‌ی بسته، سازوکار اطاعت و سرکوب را نشان می‌دهد. این کتاب با تصویرکردن طبقات مختلف زنان، زبان‌های ممنوع، تنبیه‌های آیینی و ترس از آلودگی، امکان فکرکردن به رابطه‌ی ایمان، کنترل و مقاومت خاموش را فراهم می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن زنان نالایق به کسانی پیشنهاد می‌شود که به رمان‌های دیستوپیایی، فضاهای بسته‌ی آیینی، نقد قدرت مذهبی و روایت‌های اول‌شخص تیره علاقه‌مند هستند و می‌خواهند تجربه‌ی زیستن در ساختاری سرشار از تبعیض، خشونت و تقدس اجباری را از درون ذهن یک زن دنبال کنند.

بخشی از کتاب زنان نالایق

«در سلول بی‌پنجره‌ام می‌نویسم، با نور شمع‌هایی که خیلی زود می‌سوزند. با کاردی که از آشپزخانه دزدیده‌ام، کم‌کم شکافی کوچک در دیوار را گسترش می‌دهم، برای عبور نور و هوا. این صفحه‌ها را لای ملافه‌ها یا زیر تخته‌های کف زمین پنهان می‌کنم. چون می‌خواهم جوهر باقی‌مانده از راهبان را ذخیره کنم، سوزنی به خود می‌زنم و با خونم می‌نویسم. ازاین‌رو برخی لکه‌ها تیره‌تر و به رنگ قرمز معدنی‌اند. گاهی از زغال، یا از گیاهان و گل‌هایی که جمع می‌کنم، جوهر می‌سازم، هرچند این کار هم خطرناک است. درست همان‌طور که نوشتن‌شان در این زمان، در این مکان، خطرناک است. اما باز هم این کار را می‌کنم تا به یاد بیاورم پیش از آمدن به خانهٔ خواهران مقدس چه کسی بودم. چه کردم، از کجا آمدم و چگونه زنده ماندم. نمی‌دانم. چیزی در حافظه‌ام شکسته و نمی‌توانم گذشته‌ام را خوب به یاد بیاورم. صفحه‌های زیادی را سوزاندم، صفحه‌های ممنوعه‌ای که از او می‌گفتند، از او که همراه با یاغیان، با زنان نافرمان، به خاک سپرده شد: هلنا. *** مه از سرزمین‌های ویران‌شده می‌آید، از دنیای نابودشده. مه‌ای سرد با بافتی چسبناک، مثل تار عنکبوتی که میان انگشتان از هم می‌پاشد. بعضی‌ها دچار واکنش پوستی، سوزش و درد شدید شده‌اند. پوست یکی از خدمتکاران تغییر رنگ داد. از آن روز دیگر او را ندیده‌ایم. نفس‌کشیدن برای‌مان سخت شده است. چند روزی است زنان نالایق قربانیان بیشتری تقدیم می‌کنند. برگزیدگان نشانه‌های خدا را تفسیر کرده‌اند، چنان‌که همیشه می‌کنند، و روشنگران اعلام کرده‌اند: «بدون ایمان پناهگاهی نیست.»»