کتاب روانشناسی مثبت گرا و تعلیم و تربیت نوین

کتاب روانشناسی مثبت‌گرا و تعلیم و تربیت نوین (پیوند نظریه و عمل) نوشته‌ی ساجده استقلال ، عظیمه زارع و ثریا ذوالفقاری است که نشر الماس قرمز آن را منتشر کرده است. این کتاب به بازاندیشی در نظام آموزش و پرورش از منظر روانشناسی مثبت‌گرا می‌پردازد و نشان می‌دهد مدرسه چگونه می‌تواند از یک فضای صرفاً نمره‌محور به زیست‌بومی برای شکوفایی، بهزیستی و رشد منش دانش‌آموزان تبدیل شود. نویسندگان با تکیه بر پژوهش‌های روز و مثال‌های آموزشی، مفاهیم نظری را به سطح کلاس درس، مشاوره مدرسه و مدیریت آموزشی پیوند داده‌اند و برای معلمان، مشاوران و مدیران، چارچوبی عملی برای طراحی مدرسه‌ی مثبت‌گرا ترسیم کرده‌اند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب روانشناسی مثبت گرا و تعلیم و تربیت نوین

کتاب روانشناسی مثبت‌گرا و تعلیم و تربیت نوین با تمرکز بر پیوند نظریه و عمل، تصویری جامع از چرخش آموزش و پرورش از مدل آسیب‌شناسانه به مدل سلامت‌محور ارائه کرده است. نویسندگان ابتدا بحران هویتی و کارکردی نظام آموزشی را در سایه‌ی کنکور، مدرک‌گرایی، اضطراب تحصیلی و فرسودگی معلمان ترسیم کرده‌اند و سپس نشان داده‌اند که چگونه روانشناسی مثبت‌گرا می‌تواند این بن‌بست را به فرصتی برای بازآفرینی مدرسه به‌عنوان یک اکوسیستم زنده برای شکوفایی تبدیل کند. در این کتاب، ساجده استقلال و همکارانش با مرور ریشه‌های نظری از انسان‌گرایی مازلو و راجرز تا کارهای سلیگمن و پیترسون، مفاهیمی مانند بهزیستی، شکوفایی، شادکامی، امید، تاب‌آوری و ذهنیت رشد را در بستر مدرسه بازتعریف کرده‌اند. کتاب روانشناسی مثبت‌گرا و تعلیم و تربیت نوین در ۱۳ فصل تنظیم شده است؛ از «گذار از پارادایم سنتی به تعلیم و تربیت مثبت‌گرا» و «ریشه‌های نظری و پیوند با روانشناسی تعلیم و تربیت» تا فصل‌هایی درباره‌ی علم بهزیستی، معماری روابط مثبت در مدرسه، فرهنگ دستاورد سالم، جعبه‌ابزار متخصصان تعلیم و تربیت مثبت‌گرا، مشاوره تحصیلی و تربیتی مثبت‌نگر، مدیریت مدرسه‌ی مثبت‌گرا و در نهایت چشم‌انداز آینده‌ی نظام آموزشی بهزیستی‌محور. در هر فصل، علاوه‌بر تبیین نظری، پیشنهادات و راهکارهایی برای معلمان، مشاوران، مدیران و سیاست‌گذاران آموزشی ارائه شده است تا بتوانند اصول روانشناسی مثبت‌گرا را در سطح کلاس، مدرسه و نظام آموزشی پیاده کنند. در ادامه‌ی کتاب روانشناسی مثبت‌گرا و تعلیم و تربیت نوین، نویسندگان به موضوعاتی مانند سنجش بهزیستی و شکوفایی در مدرسه، ملاحظات اخلاقی و فرهنگی، چالش‌های دانش‌آموزان تیزهوش، نقش مشاور در بحران‌ها، و نسبت روانشناسی مثبت‌گرا با نظام کنکورمحور و فناوری‌های نوین پرداخته‌اند. تأکید مکرر بر بومی‌سازی مفاهیم، پیوند با حکمت ایرانی-اسلامی و نقد ساده‌انگاری «مثبت‌اندیشی» باعث شده این کتاب صرفاً یک ترجمه‌ی نظری نباشد، بلکه نقشه‌ی راهی متناسب با واقعیت مدارس ایران برای حرکت از تمرکز بر نقص‌ها به سمت پرورش توانمندی‌ها و بهزیستی جمعی ارائه کند.

خلاصه کتاب روانشناسی مثبت گرا و تعلیم و تربیت نوین

کتاب روانشناسی مثبت‌گرا و تعلیم و تربیت نوین نشان می‌دهد که نظام آموزشی سنتی، با تمرکز بر کنکور، نمره و رفع کمبودها، به «بحران خاموش» اضطراب، فرسودگی تحصیلی و بی‌معنایی در مدرسه دامن زده است. نویسندگان با تکیه بر روانشناسی مثبت‌گرا، گذار از مدل بیماری‌محور به مدل سلامت‌محور را توضیح داده‌اند و مفاهیمی مانند بهزیستی، شکوفایی، شادکامی مبتنی بر معنا، امید و تاب‌آوری را در قالب مدل‌هایی چون پرما و نظریه خودتعیین‌گری وارد فضای مدرسه کرده‌اند. در کتاب روانشناسی مثبت‌گرا و تعلیم و تربیت نوین، مدرسه به‌عنوان یک اکوسیستم دیده شده که در آن روابط، احساس تعلق، امنیت روانی و فرهنگ دستاورد سالم به اندازه‌ی محتوای درسی اهمیت دارد. فصل‌های مختلف کتاب به طراحی کلاس مثبت‌نگر، جعبه‌ابزار معلمان، معماری روابط حمایتگر، مشاوره تحصیلی و تربیتی مثبت‌نگر، مدیریت مدرسه‌ی مثبت‌گرا و سنجش بهزیستی می‌پردازند و نشان می‌دهند چگونه می‌توان موفقیت تحصیلی و شکوفایی انسانی را به دو بال یک هدف مشترک تبدیل کرد.

چرا باید کتاب روانشناسی مثبت گرا و تعلیم و تربیت نوین را بخوانیم؟

این کتاب تصویری منسجم از این پرسش ارائه می‌کند که مدرسه برای چه باید تربیت کند و چگونه می‌توان از دل روانشناسی مثبت‌گرا، برنامه‌ی عملی برای کلاس، مشاوره و مدیریت مدرسه استخراج کرد. خواندن آن کمک می‌کند مفهوم بهزیستی، شکوفایی، امید و ذهنیت رشد از سطح شعار به سطح طراحی طرح درس، روابط مدرسه و سیاست‌گذاری آموزشی منتقل شود.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

مطالعه‌ی این کتاب به معلمان، مشاوران مدرسه، مدیران و معاونان آموزشی، دانشجویان رشته‌های علوم تربیتی و روانشناسی، و همچنین سیاست‌گذاران و کارشناسان آموزش و پرورش پیشنهاد می‌شود که دغدغه‌ی کاهش اضطراب تحصیلی، ارتقای بهزیستی و بازطراحی مدرسه بر پایه‌ی توانمندی‌ها را دارند.