کتاب روانشناسی مثبت گرا و تعلیم و تربیت نوین

کتاب روانشناسی مثبت‌ گرا و تعلیم و تربیت نوین (پیوند نظریه و عمل) نوشته‌ ساجده استقلال، عظیمه زارع و ثریا ذوالفقاری است و نشر الماس قرمز آن را منتشر کرده است. موضوع این کتاب بازاندیشی در نظام آموزش و پرورش از منظر روان‌شناسی مثبت‌گرا است. نویسندگان نشان می‌دهند که مدرسه چگونه می‌تواند از یک فضای صرفاً نمره‌محور به زیست‌بومی برای شکوفایی، بهزیستی و رشد منش دانش‌آموزان تبدیل شود. آن‌ها با تکیه بر پژوهش‌های روز و مثال‌های آموزشی، مفاهیم نظری را به سطح کلاس درس، مشاوره مدرسه و مدیریت آموزشی پیوند داده‌اند و برای معلمان، مشاوران و مدیران، چارچوبی عملی برای طراحی مدرسه‌ی مثبت‌گرا ترسیم کرده‌اند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب روانشناسی مثبت گرا و تعلیم و تربیت نوین

کتاب روانشناسی مثبت‌ گرا و تعلیم و تربیت نوین با پیوند نظریه و عمل، تصویری جامع از چرخش آموزش و پرورش از مدل آسیب‌شناسانه به مدل سلامت‌محور ارائه کرده است. ساجده استقلال، عظیمه زارع و ثریا ذوالفقاری ابتدا بحران هویتی و کارکردی نظام آموزشی را در سایه‌ی کنکور، مدرک‌گرایی، اضطراب تحصیلی و فرسودگی معلمان ترسیم کرده‌اند و سپس نشان داده‌اند که چگونه روان‌شناسی مثبت‌گرا می‌تواند این بن‌بست را به فرصتی برای بازآفرینی مدرسه به‌عنوان یک اکوسیستم زنده برای شکوفایی تبدیل کند.

در این کتاب، ساجده استقلال و همکارانش با مرور ریشه‌های نظری از انسان‌گرایی مازلو و راجرز تا کارهای سلیگمن و پیترسون، مفاهیمی مانند بهزیستی، شکوفایی، شادکامی، امید، تاب‌آوری و ذهنیت رشد را در بستر مدرسه بازتعریف کرده‌اند. کتاب روانشناسی مثبت‌ گرا و تعلیم و تربیت نوین در ۱۳ فصل تنظیم شده است؛ از گذار از پارادایم سنتی به تعلیم و تربیت مثبت‌گرا و ریشه‌های نظری و پیوند با روانشناسی تعلیم و تربیت تا فصل‌هایی درباره‌ی علم بهزیستی، معماری روابط مثبت در مدرسه، فرهنگ دستاورد سالم، جعبه‌ابزار متخصصان تعلیم و تربیت مثبت‌گرا، مشاوره تحصیلی و تربیتی مثبت‌نگر، مدیریت مدرسه‌ی مثبت‌گرا و در نهایت چشم‌انداز آینده‌ی نظام آموزشی بهزیستی‌محور.

در هر فصل، علاوه‌ بر تبیین نظری، پیشنهادات و راهکارهایی برای معلمان، مشاوران، مدیران و سیاست‌گذاران آموزشی ارائه شده است تا بتوانند اصول روان‌شناسی مثبت‌گرا را در سطح کلاس، مدرسه و نظام آموزشی پیاده کنند. در ادامه‌ی کتاب روانشناسی مثبت‌ گرا و تعلیم و تربیت نوین، ساجده استقلال، عظیمه زارع و ثریا ذوالفقاری موضوعاتی مانند سنجش بهزیستی و شکوفایی در مدرسه، ملاحظات اخلاقی و فرهنگی، چالش‌های دانش‌آموزان تیزهوش، نقش مشاور در بحران‌ها و نسبت روان‌شناسی مثبت‌گرا با نظام کنکورمحور و فناوری‌های نوین را طرح کرده‌اند.

تأکید مکرر بر بومی‌سازی مفاهیم، پیوند با حکمت ایرانی‌ـ‌اسلامی و نقد ساده‌انگاری مثبت‌اندیشی باعث شده که این کتاب صرفاً یک ترجمه‌ی نظری نباشد، بلکه نقشه‌ی راهی متناسب با واقعیت مدارس ایران برای حرکت از تمرکز بر نقص‌ها به سمت پرورش توانمندی‌ها و بهزیستی جمعی ارائه کند.

خلاصه کتاب روانشناسی مثبت گرا و تعلیم و تربیت نوین

کتاب روانشناسی مثبت‌ گرا و تعلیم و تربیت نوین نشان می‌دهد که نظام آموزشی سنتی، با تمرکز بر کنکور، نمره و رفع کمبودها، به بحران خاموش اضطراب، فرسودگی تحصیلی و بی‌معنایی در مدرسه دامن زده است. ساجده استقلال، عظیمه زارع و ثریا ذوالفقاری با تکیه بر روان‌شناسی مثبت‌گرا، گذار از مدل بیماری‌محور به مدل سلامت‌محور را توضیح داده‌اند و مفاهیمی مانند بهزیستی، شکوفایی، شادکامی مبتنی بر معنا، امید و تاب‌آوری را در قالب مدل‌هایی چون پرما و نظریه خودتعیین‌گری وارد فضای مدرسه کرده‌اند.

در کتاب روانشناسی مثبت‌ گرا و تعلیم و تربیت نوین، مدرسه به‌عنوان یک اکوسیستم دیده شده که در آن روابط، احساس تعلق، امنیت روانی و فرهنگ دستاورد سالم به‌اندازه‌ی محتوای درسی اهمیت دارد. فصل‌های مختلف کتاب درباره‌ی طراحی کلاس مثبت‌نگر، جعبه‌ابزار معلمان، معماری روابط حمایتگر، مشاوره تحصیلی و تربیتی مثبت‌نگر، مدیریت مدرسه‌ی مثبت‌گرا و سنجش بهزیستی سخن گفته‌اند و نشان می‌دهند که چگونه می‌توان موفقیت تحصیلی و شکوفایی انسانی را به دو بال یک هدف مشترک تبدیل کرد.

چرا باید کتاب روانشناسی مثبت گرا و تعلیم و تربیت نوین را بخوانیم؟

این کتاب تصویری منسجم از این پرسش ارائه می‌کند که مدرسه برای چه باید تربیت کند و چگونه می‌توان از دل روان‌شناسی مثبت‌گرا، برنامه‌ی عملی برای کلاس، مشاوره و مدیریت مدرسه استخراج کرد. خواندن آن کمک می‌کند مفهوم بهزیستی، شکوفایی، امید و ذهنیت رشد از سطح شعار به سطح طراحی طرح درس، روابط مدرسه و سیاست‌گذاری آموزشی منتقل شود.

خواندن کتاب روانشناسی مثبت گرا و تعلیم و تربیت نوین را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

مطالعه‌ی این کتاب به معلمان، مشاوران مدرسه، مدیران و معاونان آموزشی، دانشجویان رشته‌های علوم تربیتی و روان‌شناسی و همچنین سیاست‌گذاران و کارشناسان آموزش و پرورش پیشنهاد می‌شود که دغدغه‌ی کاهش اضطراب تحصیلی، ارتقای بهزیستی و بازطراحی مدرسه بر پایه‌ی توانمندی‌ها را دارند.