کتاب مرغ در طوفان

کتاب مرغ در طوفان نوشته آسیه باکری، روایتی تحلیلی از زندگی سیاسی و سرنوشت شاپور بختیار، آخرین نخست‌وزیر رژیم پهلوی است و با استفاده از اسناد، خاطرات و روایت‌های تاریخی، مسیر فکری و سیاسی او را از ایل بختیاری تا نخست‌وزیری و رویارویی با آیت‌الله خمینی دنبال می‌کند. تمرکز اصلی این کتاب بر سال‌های پایانی رژیم پهلوی، شکل‌گیری دولت بختیار، رابطه‌ی او با ارتش، آمریکا و نیروهای ملی و مذهبی و در نهایت سقوط دولت او است. انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی این زندگی‌نامه را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب مرغ در طوفان

کتاب مرغ در طوفان زندگی و کارنامه‌ی سیاسی شاپور بختیار را در بستر تحولات منتهی به پیروزی انقلاب اسلامی ایران دنبال کرده است. آسیه باکری در این کتاب از کودکی بختیار در ایل بختیاری و تحصیل در لبنان و فرانسه آغاز کرده، سپس به ورود او به عرصه‌ی سیاست، پیوستن به حزب ایران، همکاری با دولت مصدق، نقش او در نهضت مقاومت ملی و جبهه‌ی ملی دوم و سوم و چهارم پرداخته است. 

در ادامه، کتاب نشان می‌دهد که چگونه فردی که سال‌ها در صف مخالفان استبداد پهلوی معرفی می‌شد، در حساس‌ترین مقطع تاریخ معاصر، نخست‌وزیری شاه را پذیرفت و به آخرین تیر ترکش رژیم تبدیل شد. 

آسیه باکری با استناد به گفته‌های خود بختیار، خاطرات چهره‌هایی چون سولیوان، برژینسکی، قره‌باغی، بازرگان و یزدی و نیز تحلیل‌های پژوهشگران، به موضوعاتی مانند شرایط پذیرش نخست‌وزیری، شروط بختیار برای شاه، سیاست‌های اعلامی او (آزادی مطبوعات، انحلال ساواک، آزادی زندانیان سیاسی)، نقش آمریکا و مأموریت هایزر، رابطه‌ی بختیار با ارتش و تلاش او برای دیدار با آیت‌الله خمینی پرداخته است. 

در فصل‌های پایانی، کتاب مرغ در طوفان روند تضعیف دولت بختیار را در برابر گسترش اعتصابات، تظاهرات، تشکیل شورای انقلاب، بازگشت آیت‌الله خمینی، تشکیل دولت موقت و در نهایت فروپاشی ساختار قدرت پهلوی دنبال می‌کند و نشان می‌دهد که چگونه محاسبات بختیار درباره‌ی ارتش، آمریکا و مهار انقلاب یکی پس از دیگری ناکام ماند.

خلاصه کتاب مرغ در طوفان

کتاب مرغ در طوفان مسیر فکری و سیاسی شاپور بختیار را از یک فعال ملی‌گرا تا نخست‌وزیر شاه و در نهایت چهره‌ای شکست‌خورده در برابر انقلاب اسلامی ترسیم کرده است. نویسنده ابتدا به ریشه‌های خانوادگی و تحصیلی او در ایل بختیاری، بیروت و فرانسه می‌پردازد، سپس ورودش به حزب ایران، همکاری با وزارت کار، همراهی با مصدق، نقش در نهضت مقاومت ملی و جبهه‌ی ملی را دنبال می‌کند. 

در بخش اصلی، کتاب نشان می‌دهد بختیار چگونه در اوج بحران، پیشنهاد نخست‌وزیری شاه را پذیرفت، شروطی مانند انحلال ساواک، آزادی مطبوعات و خروج شاه را مطرح کرد و می‌کوشید با تکیه‌ بر ارتش و حمایت آمریکا، انقلاب را مدیریت کند. تلاش او برای نزدیک‌شدن به آیت‌الله خمینی، طرح سفر به پاریس و پیشنهاد نظارت شورای انقلاب بر دولتش، همگی در متن کتاب بررسی شده است. 

در نهایت، کتاب فروپاشی تدریجی دولت بختیار را زیر فشار اعتصابات، تظاهرات، تشکیل دولت موقت و ریزش ارتش روایت می‌کند.

چرا باید کتاب مرغ در طوفان را بخوانیم؟

این کتاب تصویری از درون ساختار قدرت پهلوی در روزهای پایانی و از زاویه‌ی شخصیتی بحث‌برانگیز ارائه می‌دهد. خواننده با خواندن آن می‌تواند منطق تصمیم‌های بختیار، نقش آمریکا و ارتش و چگونگی ناکامی پروژه‌ی مقابله با آیت‌الله خمینی را با جزئیات ببیند و فرازونشیب‌های یک سیاستمدار در طوفان انقلاب را دنبال کند.

خواندن کتاب مرغ در طوفان را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

مطالعه‌ی کتاب مرغ در طوفان به علاقه‌مندان به تاریخ سیاسی ایران، پژوهشگران و دانشجویان حوزه‌ی انقلاب اسلامی و کسانی که در پی شناخت دقیق‌تر نقش جبهه‌ی ملی، ارتش و آمریکا در ماه‌های پایانی رژیم پهلوی هستند، پیشنهاد می‌شود.