کتاب تفسیر سوره مومنون با تاکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی

کتاب تفسیر سوره مومنون با تأکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی نوشته‌ی رضا حاجیان‌حسین‌آبادی و رحمت‌الله عبدالله‌زاده‌آرانی است که دانشگاه پیام‌نور آن را منتشر کرده است. این کتاب به‌عنوان منبع درسی گروه علوم قرآن و حدیث و نهج‌البلاغه تدوین شده و به سراغ سوره‌ی مومنون می‌رود تا آن را بر پایه‌ی مبانی و شیوه‌ی تفسیری علامه طباطبایی در المیزان تحلیل کند. نویسندگان در فصل‌های مقدماتی، مباحث روش‌شناسی تفسیر و علوم قرآنی را طرح کرده‌اند و سپس به سراغ ساختار و محتوای المیزان و تطبیق آن بر سوره‌ی مومنون رفته‌اند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب تفسیر سوره مومنون با تاکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی

کتاب تفسیر سوره مومنون با تأکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی اثری آموزشی است که با هدف آشنایی دانش‌پژوهان با مبانی تفسیر قرآن و شیوه‌ی خاص علامه طباطبایی در المیزان نوشته شده است. نویسندگان در مقدمه، جایگاه قرآن، اهمیت کتاب‌خوانی و نقش دانشگاه پیام‌نور به‌عنوان دانشگاهی کتاب‌محور را توضیح داده‌اند و سپس وارد مباحث تخصصی‌تر تفسیر شده‌اند. کتاب تفسیر سوره مومنون با تأکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی در سه فصل اصلی تنظیم شده است. فصل اول با عنوان «کلیات» به تعریف لغوی و اصطلاحی تفسیر و تأویل، ضرورت تفسیر قرآن از نگاه علامه، علوم موردنیاز مفسر، شرایط مفسر، قواعد تفسیر، منابع تفسیر و روش‌ها و گرایش‌های تفسیری می‌پردازد. در این فصل، اصطلاحاتی مانند تفسیر قرآن به قرآن، تفسیر روایی، تفسیر عقلی یا اجتهادی و گرایش‌های فقهی، ادبی، فلسفی و اجتماعی به‌تفصیل معرفی شده است. در ادامه، کتاب تفسیر سوره مومنون با تأکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی در فصل دوم به سراغ خود المیزان می‌رود: زندگی و تحصیل علامه، استادان و شاگردان او، زمان و شیوه‌ی نگارش المیزان، ساختار شکلی این تفسیر (تقسیم هر سوره به بخش‌های آیه‌ای، عنوان‌های «بیان» و «بحث روایی»، و گنجاندن مباحث فلسفی، اجتماعی و علمی) و نیز جایگاه روش قرآن به قرآن، سیاق، عقل، روایات، قرائات و مفردات در آن تشریح شده است. فصل سوم کتاب تفسیر سوره مومنون با تأکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی به «تبیین علوم و معارف قرآنی در تفسیر المیزان» اختصاص دارد و موضوعاتی مانند ناسخ و منسوخ، جمع و تدوین قرآن، محکم و متشابه، جری و تطبیق، مباحث بلاغی، فقهی، فلسفی، تاریخی و علمی و نیز منابع لغوی، تفسیری، روایی، تاریخی و اهل کتاب در المیزان را با نمونه‌ها و ارجاع‌های متعدد بررسی کرده است. در بخش‌های پایانی، نویسندگان با تمرکز ویژه بر سوره‌ی مومنون، نحوه‌ی تقسیم آیات، استفاده از سیاق، تبیین مفردات، تحلیل روایات و نقد دیدگاه مفسران دیگر را در چارچوب روش علامه نشان داده‌اند.

خلاصه کتاب تفسیر سوره مومنون با تاکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی

کتاب تفسیر سوره مومنون با تأکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی ابتدا از مبانی شروع می‌کند: معنای تفسیر و تأویل، چرایی نیاز به تفسیر قرآن، علوم و شرایط لازم برای مفسر و قواعدی که باید در فهم آیات رعایت شود. سپس نویسندگان به‌سراغ المیزان می‌روند و نشان می‌دهند علامه طباطبایی چگونه با تکیه بر روش قرآن به قرآن، قاعده‌ی سیاق، عقل و روایات، آیات را تفسیر کرده است. در بخش‌های بعدی کتاب تفسیر سوره مومنون با تأکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی، ساختار سوره‌ی مومنون و تقسیم آن به چند بخش موضوعی توضیح داده می‌شود و نمونه‌هایی از تفسیر آیات این سوره در المیزان تحلیل می‌شود؛ از جمله تبیین صفات مؤمنان آغاز سوره، بحث ایمان و تأثیر آن، تفسیر مفردات کلیدی، نقش سیاق در تشخیص مکی یا مدنی‌بودن آیات، و نحوه‌ی استفاده از روایات و نقد آن‌ها. در پایان، نویسندگان جمع‌بندی خود را از جایگاه علوم قرآنی، عقل، تاریخ و منابع مختلف در فهم سوره‌ی مومنون بر پایه‌ی روش علامه ارائه کرده‌اند.

چرا باید کتاب تفسیر سوره مومنون با تاکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی را بخوانیم؟

کتاب تفسیر سوره مومنون با تأکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی فرصتی فراهم کرده است تا هم مبانی روش‌شناسی تفسیر قرآن و علوم قرآنی مرور شود و هم شیوه‌ی عملی علامه در المیزان در یک سوره‌ی مشخص دیده شود. خواننده با مطالعه‌ی آن می‌تواند رابطه‌ی میان قرآن به قرآن، سیاق، عقل، روایات و منابع لغوی را در یک الگوی تفسیری منسجم دنبال کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب تفسیر سوره مومنون با تأکید بر روش تفسیری علامه طباطبایی به دانشجویان و دانش‌پژوهان رشته‌های علوم قرآن و حدیث، الهیات و معارف اسلامی پیشنهاد می‌شود. همچنین به کسانی پیشنهاد می‌شود که در پی شناخت دقیق‌تر روش المیزان و کاربرد آن در تفسیر یک سوره‌ی مشخص هستند و می‌خواهند مباحث روش‌شناسی تفسیر را به‌صورت آموزشی دنبال کنند.