کتاب از آزادی که حرف می زنیم...

کتاب از آزادی که حرف می زنیم... (On Freedom) نوشته تیموتی اسنایدر و ترجمه محمدرضا عشوری، تصویری تازه از مفهوم آزادی در جهان امروز ارائه داده است. نویسنده که تاریخ‌دان و نظریه‌پرداز سیاسی است، در این اثر از تجربه‌های شخصی، تاریخ معاصر، جنگ اوکراین و تأملات فلسفی بهره گرفته است تا نشان دهد آزادی فقط نبودِ اجبار نیست. انتشارات خوب این کتاب را منتشر کرده است. اثر حاضر در قالب مجموعه‌ای با عنوان درنگ عرضه شده که برای مکث‌کردن در میانه‌ی شتاب روزمره طراحی شده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب از آزادی که حرف می زنیم... اثر تیموتی اسنایدر

کتاب از آزادی که حرف می زنیم... به قلم تیموتی اسنایدر با ترکیب روایت شخصی، تاریخ سیاسی و بحث فلسفی به بازتعریف آزادی در جهان معاصر پرداخته است. نویسنده از تجربه‌های میدانی خود در اوکراینِ درگیر جنگ، از دیدار با مردم روستاهای ویران‌شده تا گفت‌وگو با سربازان، بیوه‌ها و رئیس‌جمهور زلنسکی استفاده کرده است تا نشان دهد آزادی فقط رفع اشغال یا پایان خشونت نیست؛ بلکه به حضور امکانات واقعی برای زیستن شایسته گره خورده است.

کتاب از آزادی که حرف می زنیم... آزادی را در پیوند با امنیت، زیرساخت، امکان آموزش، بازی کودکان و کرامت روزمره‌ی انسان‌ها بررسی کرده است. نویسنده از دل تجربه‌ی آمریکا، جنگ سرد، فروپاشی شوروی، الیگارشی روسیه و ظهور پوپولیسم در ایالات متحده، نقدی جدی بر فهم رایج «آزادی منفی» ارائه می‌دهد؛ فهمی که آزادی را فقط نبودِ حکومت یا نبودِ مانع بیرونی می‌بیند. او نشان می‌دهد این نگاه چگونه می‌تواند راه را برای فاشیسم، پروپاگاندا و معامله‌ی آزادی با امنیت باز کند.

تیموتی اسنایدر پنج شکل آزادی را صورت‌بندی کرده است؛ خویش‌فرمانی، پیش‌بینی‌ناپذیری، تحرک، واقعیت‌مداری و همبستگی. او توضیح داده است که این شکل‌ها چگونه در طول زندگی فرد و در ساختارهای سیاسی و اجتماعی شکل می‌گیرند. کتاب از آزادی که حرف می زنیم... درنهایت به این پرسش بازمی‌گردد که چگونه می‌توان حکومتی خوب ساخت که این شکل‌های آزادی را ممکن کند و آینده‌ای متفاوت برای آمریکا و جهان رقم بزند.

خلاصه کتاب از آزادی که حرف می زنیم...

آزادی دقیقاً چیست و چگونه در زندگی واقعی انسان‌ها حضور پیدا می‌کند؟ تیموتی اسنایدر ابتدا میان آزادی منفی (رهایی از اجبار و ستم) و آزادی مثبت (توانایی خلق، کنش و تحقق ارزش‌ها) تمایز می‌گذارد و نشان می‌دهد تمرکز یک‌سویه بر «رهایی از» نه‌تنها آزادی مثبت را از بین می‌برد، بلکه حتی همان آزادی منفی را هم تهدید می‌کند. او با روایت‌هایی از اوکراینِ جنگ‌زده، تاریخ آمریکا، فروپاشی شوروی، صعود الیگارشی روسیه و تحولات سیاسی ایالات متحده نشان می‌دهد چگونه سوءفهم آزادی راه را برای استبداد، جنگ و پروپاگاندا باز کرده است.

کتاب از آزادی که حرف می زنیم... در ادامه پنج شکل آزادی را معرفی می‌کند؛ خویش‌فرمانی، پیش‌بینی‌ناپذیری، تحرک، واقعیت‌مداری و همبستگی. نویسنده توضیح می‌دهد که آزادی فقط با ساختن ساختارهای عادلانه، شناخت واقعیت و به‌رسمیت‌شناختن آزادی دیگران معنا پیدا می‌کند.

چرا باید کتاب از آزادی که حرف می زنیم... را بخوانیم؟

کتاب از آزادی که حرف می زنیم... کمک می‌کند مفهوم مبهم و پرکاربرد آزادی به چیزی دقیق، زیسته و قابل‌فکرکردن تبدیل شود. خواننده با پیوند میان تجربه‌های فردی، تاریخ قرن بیستم، جنگ اوکراین و فلسفه‌ی سیاسی روبه‌رو می‌شود و می‌بیند آزادی چگونه به امنیت، زیرساخت، آموزش، بدن، همدلی و مسئولیت گره می‌خورد. این اثر برای بازاندیشی در معنای آزادی در زندگی روزمره و سیاست معاصر مفید است.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

این کتاب به کسانی پیشنهاد می‌شود که به فلسفه‌ی سیاسی، تاریخ معاصر، موضوع جنگ اوکراین، نقد پوپولیسم و نسبت آزادی با امنیت و عدالت علاقه‌مند هستند. همچنین این کتاب به دانشجویان علوم انسانی و علوم اجتماعی و افرادی که می‌خواهند فراتر از شعارهای کلیْ درباره‌ی معنای دقیق آزادی فکر کنند، توصیه شده است.

درباره تیموتی اسنایدر

تیموتی اسنایدر (Timothy D. Snyder)، تاریخ‌نگار برجسته‌ی آمریکایی، متولد ۱۸ اوت ۱۹۶۹ است. تخصص اصلی او تاریخ اروپای مرکزی و شرقی، اتحاد جماهیر شوروی و هولوکاست بوده است. او در مسیر حرفه‌ای خود جایگاه‌های دانشگاهی مهمی داشته و از سال ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۵ استاد تاریخ در دانشگاه ییل بوده و سپس کرسی تاریخ مدرن اروپا را در مدرسه‌ی امور جهانی و سیاست عمومی مانک در دانشگاه تورنتو بر عهده گرفته است.

اسنایدر علاوه‌بر فعالیت دانشگاهی، پژوهشگر دائمی مؤسسه‌ی علوم انسانی در وین و عضو شورای روابط خارجی و کمیته‌ی وجدان موزه‌ی یادبود هولوکاست ایالات متحده بوده است. زندگی علمی او از دوران نوجوانی با علاقه به تاریخ اروپا شکل گرفت. در دانشگاه براون تاریخ و علوم سیاسی خواند و سپس دکترای تاریخ مدرن را در دانشگاه آکسفورد دریافت کرد. تسلط او به ده زبان اروپایی و توانایی صحبت به پنج زبان، نشان‌دهنده‌ی رویکرد بین‌المللی و چندزبانه‌ی او به پژوهش تاریخی است.

اسنایدر نویسنده‌ای پرکار بوده و بیش از ۱۵ کتاب نوشته است که برخی از آن‌ها در فهرست پرفروش‌ها قرار گرفته‌اند. از مهم‌ترین آثار او می‌توان به کتاب از آزادی که حرف می زنیم... (On Freedom)، «اروپا بین هیتلر و استالین»، «خودکامگی» و « درباره‌ی استبداد: بیست درس از قرن بیستم» اشاره کرد. این نویسنده علاوه‌بر پژوهش تاریخی، در حوزه‌ی سیاست معاصر، روابط بین‌الملل و تهدیدهای دموکراسی نیز فعال بوده و مقالات متعددی در نشریاتی مانند نیویورک تایمز و فارن افرز منتشر کرده است. او پس از انقلاب میدان و الحاق کریمه به روسیه، در پروژه‌ها و کنفرانس‌های مرتبط با اوکراین مشارکت داشته و حتی یک پروژه‌ی تاریخ عمیق با عنوان Ukrainian History Global Initiative را راه‌اندازی کرده است.

دیدگاه‌های تیموتی اسنایدر درباره‌ی روسیه، جنگ اوکراین و خطرات اقتدارگرایی در عصر دیجیتال بسیار مورد توجه قرار گرفته و او بارها درباره‌ی ضرورت دفاع از دموکراسی و اهمیت حقیقت در سیاست سخن گفته است. مجموعه فعالیت‌های علمی، آموزشی و سیاسی تیموتی اسنایدر باعث شده است که او یکی از مهم‌ترین مفسران تاریخ و سیاست معاصر اروپا و جهان شناخته شود.

این کتاب یا نویسنده چه جوایز و افتخاراتی کسب کرده است؟

از میان جوایز و افتخارات متعدد تیموتی اسنایدر چند مورد از مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از عضویت در انجمن فلسفی آمریکا در سال ۲۰۲۵، دریافت جایزه‌ی مادام دو استال از شبکه‌ی آکادمی‌های اروپایی (ALLEA) در سال ۲۰۲۲، کسب جایزه‌ی لایپزیگ برای درک اروپایی در سال ۲۰۱۲، دریافت جایزه‌ی هانا آرنت برای اندیشه‌ی سیاسی در سال ۲۰۱۳ برای کتاب Bloodlands و در نهایت جایزه‌ی بنیاد علوم لهستان در سال ۲۰۱۸ که از معتبرترین جوایز علمی اروپای مرکزی به شمار می‌آید و بیانگر نفوذ گسترده‌ی پژوهش‌های او در تاریخ اروپاست.

نظر افراد یا مجله‌های مشهور درباره این کتاب چیست؟

- ابزرور (Observer): کتاب از آزادی که حرف می زنیم... در تحلیل بحران‌های کنونی بسیار نافذ و عمیق است و در ارائه‌ی راه‌حل‌های تغییر نیز کاملاً روشن و شفاف عمل می‌کند.

- تایمز (The Times): این اثر با چنان ظرافت و مهارتی نوشته شده است که نمی‌توان تحت‌تأثیر فصاحت و دانش نویسنده‌اش قرار نگرفت.

- ولودیمیر زلنسکی (رئیس‌جمهور  اوکراین): ما از آزادی می‌شنویم، اما آیا واقعاً آن را درک می‌کنیم؟ این کتاب، در این دوران دشوار برای آزادی، پژوهشی عمیق را از دیدگاه‌های گوناگون ارائه داده است. این کتاب استدلال می‌کند که آزادی، زمانی که بررسی و درک شود، راهی برای رسیدن به حکمرانی خوب است. ما همگی خوش‌شانس هستیم که پروفسور اسنایدر این مسیر را به ما نشان داده است.

چه نسخه‌های دیگری از این کتاب در ایران منتشر شده است؟

کتاب حاضر به‌همت مترجمان و نشرهای گوناگون روانه‌ی بازار کتاب ایران شده است. فهرست زیر چاپ‌هایی از این اثر را نشان می‌دهد:

- در باب آزادی ترجمه‌ی محمدجواد آزادی مقدم، نشر روزنه، ‏‫۱۴۰۳.‬

- در باب آزادی ترجمه‌ی شیما حسنی کردستانی، نشر قصیده‌سرا، ‏‫۱۴۰۴.‬

- درس‌هایی درباره آزادی ترجمه‌ی پژمان طهرانیان، نشر فرهنگ نشر نو: آسیم، ‏‫۱۴۰۴ .‬

بخشی از کتاب از آزادی که حرف می زنیم...

«بخت یارم بود که در کودکی پرستاری به نام دونا داشتم که شب‌ها برایم از اسطوره‌های یونانی می‌گفت. بعدها از کتابخانهٔ عمومی کتاب‌هایی در این زمینه امانت گرفتم و زیر نیمکتم در دبستان خلاصه‌های ادیت همیلتون را می‌خواندم. سپس به سراغ ایلیاد و اودیسه رفتم، ابتدا نسخه‌های خلاصه یا مصور و بعدها نسخه‌های کامل و چند نمایشنامهٔ یونانی که دنباله‌ای بر ایلیاد بودند، مانند «ایفیگینیا در تاوریس» نوشتهٔ اوریپید. به‌زعم پدرم باید بیشتر بیرون می‌رفتم!

و خوشبختانه در خانواده‌ای بزرگ شدم که خواه‌ناخواه مرا به سفر می‌بردند. والدینم به اسپانیایی مسلط بودند و در آمریکای لاتین احساس راحتی می‌کردند. به لطف آن‌ها در چهارده‌سالگی، طی سفری به کاستاریکا، طعم آزادی را چشیدم. در جنگلِ ابر مونته‌ورده در ماه مه ۱۹۸۴، من و برادرانم هر روز با راهنمایی پسری محلی به نام ایان پیاده‌روی می‌کردیم. از صبح تا شب با کوله‌پشتی‌هایی که در آن آب و غذا و چاقو گذاشته بودیم در مسیرها قدم می‌زدیم یا می‌دویدیم، احساس خودکفایی و شادی داشتیم و تنبل‌ها، میمون‌ها و پرندهٔ کمیاب درازدامن را از نزدیک می‌دیدیم.»