کتاب خانه فریب

کتاب خانه فریب (شناخت حقیقت دنیا، اولین گام سلوک) نوشته علی صفایی حائری (عین. صاد) با محوریت شناخت حقیقت دنیا و اولین گام‌های سلوک اخلاقی و معنوی به بررسی ریشه‌های فریب و غرور در زندگی انسان می‌پردازد. این کتاب بخشی از مجموعه‌ی اخلاق و سیر و سلوک است و نشر لیله القدر آن را منتشر کرده است. نویسنده با زبانی صمیمانه و بی‌پیرایه دغدغه‌های انسان معاصر را درباره‌ی دلبستگی به دنیا، غفلت از حقیقت و نیاز به تحول درونی مطرح می‌کند و با بهره‌گیری از آیات و روایات، راه‌هایی برای عبور از دام‌های فریب و رسیدن به آرامش و حضور الهی ارائه می‌دهد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب خانه فریب اثر علی صفایی حائری

کتاب خانه فریب (شناخت حقیقت دنیا، اولین گام سلوک) با تکیه بر آموزه‌های دینی و تجربیات شخصی علی صفایی حائری به بررسی عمیق مفهوم دنیا به‌عنوان خانه‌ای پر از فریب و نیرنگ می‌پردازد. نویسنده در این کتاب دنیا را نه صرفاً مکانی برای زندگی، بلکه به‌عنوان میدانی برای آزمون و خطا، غفلت و بیداری و تعلق و رهایی معرفی کرده است. این کتاب بر پایه‌ی شرح و تفسیر دعای امام سجاد (ع) در شب‌های قدر نوشته شده و هر فصل از آن به یکی از ابعاد فریب دنیا، زمینه‌های غفلت و راه‌های نجات از این دام‌ها اختصاص یافته است.

علی صفایی حائری با مثال‌های ملموس و روایت‌هایی از زندگی روزمره مفاهیمی چون طلب، علاقه، غفلت، اغترار [مغرورشدن] به دنیا، خلق، شیطان، نفس و خدا را واکاوی کرده و نشان داده است که چگونه انسان در هر مرحله‌ای ممکن است دچار فریب شود. کتاب خانه فریب با رویکردی تحلیلی و انتقادی خواننده را به تأمل درباره‌ی جایگاه خود در جهان و مسئولیت‌هایش در قبال خود، خانواده، جامعه و زمانه‌اش دعوت می‌کند.

خلاصه کتاب خانه فریب

کتاب با هدف شناخت حقیقت دنیا و عبور از فریب‌های آن به بررسی ریشه‌های اساسی غفلت و غرور در زندگی انسان می‌پردازد. نویسنده با اشاره به دعای امام سجاد (ع) در شب‌های قدر، سه خواسته‌ی کلیدی را مطرح می‌کند؛ دل‌کندن از خانه‌ی فریب (دنیا)، روی‌آوردن به خانه‌ی جاودانگی (آخرت) و آمادگی برای مرگ پیش از فرارسیدن آن. علی صفایی حائری توضیح می‌دهد که چرا انسان‌ها با وجود آگاهی و حضور پیامبران باز هم فریب دنیا را می‌خورند.

نویسنده طلب و علاقه‌ی درونی انسان به مطلوبی فراتر از دنیا را زمینه‌ی اصلی فریب می‌داند و غفلت را عامل محرومیت و هلاکت معرفی می‌کند. کتاب به‌تفصیل به ریشه‌های غفلت می‌پردازد؛ غفلت از خود، مقصد، راه، دشمن، خانواده، جامعه و مقطع زمانی. هر یک از این غفلت‌ها انسان را از برنامه‌ریزی و اقدام درست بازمی‌دارد و او را در دام فریب‌های دنیا و شیطان گرفتار می‌کند.

علی صفایی حائری ابعاد مختلف اغترار [مغرورشدن] را بررسی کرده است؛ اغترار به زندگی دنیا، خلق، شیطان، نفس و خدا. او با مثال‌هایی از زندگی روزمره و تاریخ نشان می‌دهد که چگونه انسان ممکن است به قدرت، ظاهر، جمعیت، تعریف دیگران یا حتی عبادت و اخلاص خود مغرور شود و از حقیقت دور بماند. این کتاب بر ضرورت شناخت ضعف‌ها، پرهیز از غفلت و برنامه‌ریزی آگاهانه برای عبور از خانه‌ی فریب و رسیدن به آرامش و حضور الهی تأکید کرده است.

چرا باید کتاب خانه فریب را بخوانیم؟

خانه فریب با نگاهی موشکافانه و بی‌پرده به ریشه‌های فریب و غفلت در زندگی انسان می‌پردازد و با مثال‌های ملموسْ مفاهیمی چون طلب، علاقه، غفلت و اغترار [مغرورشدن] را از حالت انتزاعی خارج می‌کند. این کتاب به آسیب‌شناسی دلبستگی‌های روزمره و تعلقات بی‌پایه می‌پردازد و نیز راه‌هایی برای رهایی از دام‌های دنیا و رسیدن به آرامش درونی پیشنهاد می‌دهد. خواننده با مطالعه‌ی این اثر با ابعاد مختلف فریب‌های دنیا و نقش غفلت در محرومیت و هلاکت آشنا می‌شود و می‌تواند نگاه تازه‌ای به مسئولیت‌های فردی و اجتماعی خود پیدا کند. اثر حاضر فرصتی برای بازاندیشی در ارزش‌ها و اولویت‌های زندگی فراهم و مخاطب را به تأمل درباره‌ی جایگاه خود در جهان و معنای واقعی موفقیت و آرامش دعوت می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

این کتاب به کسانی پیشنهاد می‌شود که دغدغه‌ی شناخت حقیقت دنیا، رهایی از دلبستگی‌های بی‌اساس و جست‌وجوی معنای عمیق‌تر زندگی را دارند. همچنین این اثر به دوستداران مباحث اخلاقی، سلوک معنوی و آسیب‌شناسی غفلت و فریب در زندگی روزمره توصیه می‌شود.

درباره علی صفایی حائری

علی صفایی حائری، معروف به عین. صاد، فقیه، عارف، روحانی و اندیشمندی شیعه بود که در سال ۱۳۳۰ در شهر قم متولد شد و در ۲۲ تیرماه ۱۳۷۸ در ۴۸سالگی بر اثر تصادف در راه سفر به مشهد درگذشت. او که فرزند شیخ عباس و نوه‌ی شیخ محمدعلی از علمای حوزه بود، پس از اتمام تحصیلات ابتدایی در ۱۳سالگی وارد حوزه‌ی علمیه شد و دروس سطح را در کمتر از ۴ سال نزد اساتیدی چون سید مهدی حسینی روحانی، جعفر سبحانی، محمد فاضل لنکرانی، محمدتقی ستوده و حسین نوری همدانی به پایان رساند. او سپس با شرکت در درس خارجِ مرتضی حائری، محقق داماد و پدرش در جوانی به درجه‌ی اجتهاد نائل آمد.

این نویسنده در نوجوانی به مطالعه‌ی گسترده‌ی تاریخ ادبیات جهان و شاهکارهای ادبی کشورهایی چون ایران، عرب، ژاپن، چین، یونان، اسپانیا، آفریقا و آمریکای لاتین پرداخت و با آثار کافکا، صادق هدایت و تحلیل‌های نیهیلیستی، نواگزیستانسیالیستی و مارکسیستی آشنا شد. در ۱۸سالگی با انتشار مقاله‌ی سلسله‌وار «مسئولیت و سازندگی» با امضای «عین. صاد» نوشتن را آغاز کرد و در طول حیات خود بیش از ۵۰ عنوان کتاب تربیتی، نقدی، قرآنی و معارف اسلامی ازجمله «روابط متکامل زن و مرد»، «تربیت کودک»، «حرکت»، «اخبات»، «رشد»، «صراط» و «بشنو از نی» را نگاشت که انتشارات لیلة القدر ناشر تخصصی آن‌هاست.

علی صفایی حایری بر نگاه نظام‌مند به دین تأکید داشت و معتقد بود اسلام نظام‌های فکری، عرفانی، اخلاقی، تربیتی، اجتماعی، سیاسی، اقتصادی، حقوقی، جزایی و قضایی را ارائه می‌دهد و در این میان، نظام تربیتی را در تحقق خارجی بر سایر نظام‌ها مقدم می‌دانست؛ به طوری که به‌دلیل اهتمام به انتقال روش‌های برداشت از آیات و روایات، او را «آموزگار روش‌ها» نامیده‌اند. این نویسنده در سلوک، عامل اصلی را بلا می‌دانست، نه عبادت و عمل سالک و وحی را تنها راه ممکن برای هدایت بشر قلمداد می‌کرد.

علی صفایی حائری در طول زندگی خود با انتقاداتی نیز مواجه شد؛ در اوایل انقلاب ۱۳۵۷ به‌دلیل عدم‌استفاده از واژه‌هایی مثل امپریالیسم به مبارز و انقلابی‌نبودن متهم شد و در سال ۱۳۶۰ روزنامه‌ی جمهوری اسلامی کتاب‌های او را انحرافی و التقاطی نامید، اما او در پاسخ به مشکلات جمله‌ی معروف «توجیه حماقت است، تضعیف جنایت است و تکمیل رسالت ما است» را مطرح کرد؛ همچنین اعضای جامعه‌ی مدرسین قم در سال ۱۳۶۲ در جلسه‌ای با او اشکالی در مواضعش ندیدند.

صفایی حائری ارتباط گسترده‌ای با هنرمندان و نویسندگان سینما و شعر نظیر سهیل محمودی، صادق کرمیار، علیرضا داوودنژاد، رسول ملاقلی‌پور، نادر طالب‌زاده و رضا میرکریمی داشت. میرکریمی فیلم «زیر نور ماه» را با نگاه به زندگی او ساخت. علی صفایی حائری به داشتن سعه‌ی صدر و برخورد طبیبانه با افراد، حتی کسانی که مسیرهای انحرافی یا گذشته‌ی ناخوشایندی داشتند، مشهور بود. ناصر نقویان این نویسنده را نمونه‌ای کم‌نظیر از عالم ربانی و نادر خواجه‌زاده او را فردی «رفیق‌ساز» توصیف کرده است که رفاقت را امری ابدی می‌دانست.

بخشی از کتاب خانه فریب

«انابه

انابه، حالت بچه‌ای است که وقتی از کسی ضربه و صدمه می‌خورد و اذیت می‌شود، به مادر پناهنده می‌شود و به او روی می‌آورد. انسان آن‌قدر در دنیا گزیده خواهد شد؛ آن‌قدر بابت دل‌بستن‌هایش صدمه خواهد خورد؛ آن‌قدر ویرانۀ آنچه می‌سازد را خواهد دید، که این گَزیده‌شدن‌های مستمر، او را وادار می‌کند به ربّش و به دار‌الخلود روی آورد. آن‌قدر تاراج می‌بیند، آن‌قدر غرورها و فریب‌ها مزاحمش می‌شوند، که کششی به آن طرف در او ایجاد می‌شود.

احاطه و انبساط

مردگی، مرگ سلول‌ها و نیروهای غریزی نیست؛ چه بسا شخصی در این زمینه‌ها سرشار و پُر باشد ولی زنده نباشد. مردگی، مرگِ حیات قلب است.

حیات واقعی انسان و حیات قلب او، آن حیاتی است که انسان احاطه و انبساط را درک کرده باشد؛ وگرنه این وجود، هرچه رشد‌و‌نمو سلول‌هایش بیشتر شود، رشد و توسعه‌ غرایزش بیشتر شود، حیات نباتی و حیوانی‌اش منبسط شده است. انبساط و توسعه وجود انسان، علامت حیات انسانی است.

لازمه آن‌طور انبساط، تنگی دنیا و رنج بردن از دنیاست. تنگی، انسان را به «دار‌الخلود»، و رنج‌ها او را به «الله» پیوند می‌زند.»