کتاب تربیت در نهج البلاغه

کتاب تربیت در نهج البلاغه نوشته حیدر اسماعیل پور، مهدی محمودی و محمود شرفی و اثری پژوهشی در حوزه‌ی علوم تربیتی است که نشر دانشگاه پیام نور آن را منتشر کرده است. این کتاب با تمرکز بر آموزه‌های نهج‌البلاغه به بررسی ابعاد مختلف تربیت اخلاقی، دینی، اجتماعی، سیاسی و اقتصادی از منظر امام علی (ع) می‌پردازد و تلاش می‌کند مفاهیم تربیتی را با نیازهای روز جامعه و تحولات فرهنگی و اجتماعی پیوند بزند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب تربیت در نهج البلاغه

کتاب تربیت در نهج البلاغه اثری دانشگاهی و پژوهشی است که با رویکرد تحلیلی به واکاوی مفاهیم تربیتی در سخنان و نامه‌های امام علی (ع) می‌پردازد. این کتاب فصل‌هایی موضوعی دارد. هر فصل به یکی از ابعاد تربیت، ازجمله تربیت اخلاقی، اجتماعی، دینی، سیاسی و اقتصادی اختصاص یافته است. نویسندگان، حیدر اسماعیل پور و مهدی محمودی و محمود شرفی، با بهره‌گیری از روش تحلیلی تلاش کرده‌اند آموزه‌های تربیتی نهج‌البلاغه را با نیازهای نسل امروز و تحولات فرهنگی و اجتماعی معاصر تطبیق دهند. کتاب حاضر با مقدمه‌ای درباره‌ی اهمیت تربیت در فرهنگ اسلامی آغاز می‌شود و سپس به معرفی نهج‌البلاغه و جایگاه آن در اندیشه‌ی اسلامی می‌پردازد. در ادامه مفاهیم کلیدی تربیت، اصول و اهداف آن و روش‌های تربیتی مورد بحث قرار گرفته است. این اثر نه‌تنها به جنبه‌های نظری و فلسفی تربیت توجه کرده، بلکه تلاش می‌کند راهکارهایی برای پیوند میان آموزه‌های دینی و نیازهای عملی جامعه‌ی امروز ارائه دهد. قالب کتاب به‌گونه‌ای طراحی شده که هم برای دانشجویان علوم تربیتی و هم علاقه‌مندان به مطالعات دینی و اخلاقی قابل‌استفاده باشد.

خلاصه کتاب تربیت در نهج البلاغه

کتاب با معرفی اجمالی نهج‌البلاغه و اهمیت آن به‌عنوان منبعی غنی برای تربیت آغاز می‌شود. نویسندگان ابتدا به نحوه‌ی تدوین این اثر، ویژگی‌های محتوایی و روش‌های مطالعه‌ی آن می‌پردازند و ابزارهای شناخت در اندیشه‌ی امام‌علی (ع) را بررسی می‌کنند. در ادامه مفهوم تربیت در اسلام و به‌ویژه در نهج‌البلاغه تبیین می‌شود؛ تربیت به‌عنوان فرایندی برای شکوفایی استعدادهای انسانی و رسیدن به کمال مطلوب الهی معرفی شده است. کتاب حاضر به ویژگی‌های تربیت از دیدگاه امام علی (ع) می‌پردازد؛ هدایتگری، عقل‌گرایی، معنویت‌گرایی و اجتماع‌گرایی ازجمله‌ی این ویژگی‌ها هستند. اصول تربیت مانند کرامت، تعقل و فروتنی و اهدافی چون تعلیم حکمت، اشاعه‌ی تقوا، ایمان به خدا و پرورش روح عدالت‌خواهی نیز مورد توجه قرار گرفته‌اند. در بخش‌های بعدی موضوع تربیت در نامه‌های امام علی (ع) به فرزندش امام حسن (ع) و ضرورت رابطه‌ی عاطفی در تربیت فرزند بررسی می‌شود. اصول روان‌شناسی نفس، نقش آرامش یاد خدا، توجه به وجدان اخلاقی، پرهیز از حرص و شتاب‌زدگی و مراحل تربیت‌پذیری انسان از کودکی تا جوانی از دیگر مباحث مهم کتاب است. کتاب همچنین به تربیت اخلاقی، اجتماعی، دینی، سیاسی و اقتصادی در نهج‌البلاغه می‌پردازد و برای هرکدام اصول، روش‌ها و اهداف خاصی را برمی‌شمارد. در مجموع این اثر می‌کوشد تصویری جامع از تربیت اسلامی بر پایه‌ی آموزه‌های امام علی (ع) ارائه و نشان دهد که تربیت در اندیشه‌ی اسلامی، فرایندی همه‌جانبه و پیوسته است که ابعاد فردی و اجتماعی انسان را در بر می‌گیرد.

چرا باید کتاب تربیت در نهج البلاغه را بخوانیم؟

مطالعه‌ی کتاب تربیت در نهج البلاغه فرصتی فراهم می‌کند تا مخاطب با نگاه عمیق و تحلیلی به مفاهیم تربیتی در نهج‌البلاغه آشنا شود. اثر حاضر با دسته‌بندی موضوعی و بررسی ابعاد مختلف تربیت، امکان فهم بهتر پیوند میان آموزه‌های دینی و نیازهای تربیتی جامعه‌ی امروز را فراهم می‌آورد. از ویژگی‌های شاخص این کتاب می‌توان به توجه به ابعاد مختلف تربیت (اخلاقی، اجتماعی، دینی، سیاسی و اقتصادی) و ارائه‌ی تحلیل‌هایی مبتنی‌بر متن اصلی نهج‌البلاغه اشاره کرد. این کتاب به‌ویژه برای کسانی که به‌دنبال فهم عمیق‌تر تربیت اسلامی و کاربرد آن در زندگی معاصر هستند، منبعی قابل‌اتکا به شمار می‌رود.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

این کتاب برای دانشجویان و پژوهشگران علوم تربیتی، علاقه‌مندان به مطالعات اسلامی و اخلاقی، معلمان و مربیان و هرکسی که دغدغه‌ی تربیت دینی و اخلاقی در جامعه‌ی امروز را دارد، مناسب است. همچنین این اثر برای کسانی که به‌دنبال راهکارهایی برای پیوند میان آموزه‌های دینی و مسائل تربیتی معاصر هستند، پیشنهاد می‌شود.

بخشی از کتاب تربیت در نهج البلاغه

«نهج‌البلاغه اثری است که باید با آن زیست و تنفس کرد. روح را با آن همدم ساخت و با آن نبض و قلب را به تپش در آورد. تا معانی آن در عمق جان بنشیند و بتوان دنیاهای آن را وارد شد و سرزمین‌هایش را فتح کرد. هرچند رسیدن به قله رفیع معرفت امام‌علی علیه‌السلام حتی در حوزه نهج‌البلاغه بر کسی میسّر نیست و ضعف ما حکم می‌کند که نمی‌توان تمام دنیاهای زهد و تقوا و عبادت و عرفان و حکمت و فلسفه و پند و موعظه و ملاحم و مغیبات و سیاست و مسئولیت‌های اجتماعی؛ حماسه شجاعت و دیگر زوایای نهج‌البلاغه را وارد شد و این اقیانوس بی‌پایان را شناخت. نهج‌البلاغه ازنظر محتوایی به مسائل گوناگون اعتقادی، اقتصادی، سیاسی، اخلاقی پرداخته است و در قالب خطبه‌ها، نامه‌ها و حکمت‌ها به پرسش‌ها و مسائل عرصه‌های مذکور پاسخ داده است. نهج‌البلاغه در مسائل اعتقادی به آفرینش جهان و انسان و جانوران، هدفداربودن خلقت انسان، معرفت حق تعالی، وحدت حق تعالی، هدف فرستادن پیامبران، هدف بعثت پیامبر اکرم صلی‌اله علیه و آله، استمرار رسالت با قرآن و عترت و فرجام و رستاخیز پرداخته است.»