کتاب خوارزم سرخ

کتاب خوارزم سرخ به‌قلم دوب یاروشوسکی و میرحسین یکرنگیان و ان شیهی با ترجمهٔ کاوه بیات را انتشارات شیرازه کتاب ما منتشر کرده است. این کتاب، مجموعه‌ای است از مقالاتی دربارهٔ تحولات سیاسی و اجتماعی کشورهای تاجیکستان و ازبکستان در قرن بیستم و شورش‌ها و قیام‌های این دو کشور.

درباره کتاب خوارزم سرخ

کشورهای‌ همسایهٔ شمال شرقی ایران با وجود برخی قرابت‌های فرهنگی و تاریخی با ایران و پیشینه‌ای که در روابط سیاسی با ایران دارند، آن‌گونه که باید و شاید شناخته‌شده نیستند و بسیاری از تحولات و رویدادهای تاریخ‌سازشان بر ایرانیان پوشیده است. از‌این‌رو کتاب خوارزم سرخ کوشیده است تا با ارائهٔ مقالاتی، غبار ابهام و غریبگی را از چهرهٔ این کشورها شسته و اطلاعاتی دربارهٔ برخی وقایع و رخدادهای سیاسی بعضی کشورهای این منطقه (ازبکستان و تاجیکستان) پیش روی خواننده قرار داده و او را به سمت مطالعهٔ منابع بیشتر سوق دهد.

خواندن کتاب خوارزم سرخ را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

علاقه‌مندان به مطالعهٔ تاریخ تحولات کشورهای آسیای مرکزی و نیز دانشجویان و پژوهشگران رشته‌های تاریخ و علوم سیاسی از خواندن این کتاب سود خواهند برد.

بخشی از کتاب خوارزم سرخ

«حکومت مرکز و مخالفت پیرامون خیوه، ۱۹۲۴-۱۹۱۰

دو. ب. یاروشوسکی

مورخین شوروی در ریشه‌یابی زمینه‌های درگیری و مداخلات اولیهٔ شوروی در جهان اسلام بر منازعات قومی‌ای تأکید دارند که تا پیش از تحدید و تفکیک قومی و ارضی امیرنشین‌های بخارا و خیوه و ایالت ترکستان و پیدایش جمهوری‌های شوروی آسیای میانه در سالهای ۲۵-۱۹۲۴، مردمان آن حدود را به کام خود کشیده بود. بنابه ادعای این مورخین این عارضه سوءظن و کینهٔ بویژه در میان ترکمن‌ها و اوزبک‌ها و علی‌الخصوص در خیوه چنان ابعاد گسترده‌ای یافت که می‌توانست خود موجب انهدام قومی گردد. این ارزیابی حاصل تصورات کلیشه‌ای است که طراحان شوروی تحدید حدود خیوه بخارا و ترکستان در سال‌های نخست دههٔ ۱۹۲۰ ابداع کردند. اگرچه هنوز برای زیر سؤال بردن پیش فرض‌هایی از این دست در حوزهٔ مورد بحث گامی پیش نگذاشته شده است ولی چنین به نظر می‌آید که یک چنین بررسی مجددی به‌جا و مناسب باشد. آیا شوینیسم بزرگ اوزبک واقعاً از آن ابعاد گسترده‌ای که استالین در سال ۱۹۲۳ به تصویر کشید برخوردار بود؟ روابط اوزبک‌ها و ترکمن‌ها واقعاً آ‌ن‌قدر رو به وخامت نهاد که جز کشتار متقابل تا به نسل سوم - به گونه‌ای که تبلیغات رسمی مدعی آن بود راه دیگری در پیش نبود؟ آیا مناقشات موجود میان اکثریت اوزبک و اقلیت ترکمن در بخارا و خیوه به چنان حد خطرناک و قابل انفجاری رسیده بود که برای جلوگیری از خونریزی جز جداسازی بر مبنای قومی راه حل دیگری وجود نداشت؟ یک چنین نظری درباره شوینیسم اوزبک و مناقشات قومی بر سر منابع در بررسی‌های دورهٔ روسیهٔ تزاری و بعدها شوروی بر ابعاد اقتصادی این درگیری‌ها تأکید شده است اقتصاد خیوه تا حد زیادی به نحوهٔ توزیع آب و مراقبت از ترتیب آبیاری وابسته بود.»