کتاب مقالاتی در باب نهج البلاغه

کتاب مقالاتی در باب نهج البلاغه نوشتهٔ سوفیا منافی و مرتضی زارع گنجارودی است. انتشارات پژوهشهای دانشگاه این کتاب را منتشر کرده است.

درباره کتاب مقالاتی در باب نهج البلاغه

کتاب مقالاتی در باب نهج البلاغه در آغاز مفهوم انسان را بیان کرده و سپس با استناد به قرآن و با اهتمام به احادیث، به بررسی تامی از زوایای گوناگون انسان پرداخته شود؛ تا به‌تبع آن به چرایی و چگونگیِ پرسش‌های مهمی پاسخ داده شود. انسان به‌عنوان موجودی زمینی و هم‌چنین آفریده‌ای برتر در جهان است. فصل ممیز و عامل افتراقِ نوع بشر نسبت به سایر موجودات، قوۀ تعقل و سیر اندیشه‌ورزی او است. ارسطو، فیلسوف بلند آوازۀ یونانی، در سالیان بسیار دور، به چنین رأیی دست‌یافته بود. وی از انسان، به‌عنوان حیوانی اندیشنده یاد می‌کند. انسانی که در جسمانیت و به عبارت بهتر، در وجه حیوانیت با دیگر حیوانات، هم ردیف بوده، اما روند اندیشه‌ورزی، سبب شده، تا حد فاصلی میان خود و سایر پدیده‌های عالم، بیابد. انسانی که از منظر توانایی‌های جسمانی، مادون برخی موجودات عالم است، با دارابودن و به ودیعه نهاده‌شدن قوۀ تعقل در وجودش، توانسته که خود را، با هر طبیعت و محیطی سازگار کند. به‌گونه‌ای که در سالیان متمادی و از دوران بدوی‌ترین انسان، به سیر تکاملی ِ خود، ادامه دهد. انسان، موجودی شگفت است که درک تمامی ابعاد وجودی او کاری سخت و قریب به محال، به نظر می‌رسد؛ این بدان علت است که تاکنون، هیچ دانشمندی، موفق به درک تامی از شگفتی‌های بی‌حدوحصر او نگردیده است؛ حتی سیر ایدئولوژی‌های موجود در مغرب‌زمین در دوران مدرنیته از قبیل انسان‌مداری نیز، در کشف و تلقی انسان از خوشبختی، سعادت و کامیابی وی، عاجز مانده‌اند. با این اوصاف، در قرون متمادی، سؤالات دشواری، ذهن بشر را به کاوشی نو دربارهٔ خود فراخوانده است؛ سؤالاتی از این دست که، انسان کیست و سرمنشأ پیدایش او چه بوده است؟ انسان چگونه و از چه چیزی خلق گردیده است؟ ذهن علت‌گرای انسان از همان دور دست‌های تاریخ که از چشم انسان معاصر ناپیداست در پی یافتن پاسخی اقناع‌کننده و توجیهی مناسب برای این سؤالات بوده است؛ اما بی‌تردید، ادیان نمونه‌ای بی‌بدیل از تعریف انسان ایفا به دست داده‌اند؛ و علاوه‌برآن طرق متنوعی، برای به‌کارگیری پتانسیل نهادینه شده در بشر یافته‌اند. 

خواندن کتاب مقالاتی در باب نهج البلاغه را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به دوستداران علوم اسلامی پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب مقالاتی در باب نهج البلاغه

«کــاوش، در  بــاب انســان، سـابقه‌ای دیرینــه دارد. ایــدئولوژی‌های مختلف بشـری، هرکـدام، بـه نحـوی، بـه تبیـین قلعـۀ هزارتـوی هویـت انسـانی، نظـر کرده‌اند. در ایـن بـین، ادیـان بـا نگـرهٔ کامـل و همه‌جانبۀ خـود توانسـته‌انـد بـه رهیـافتی عمیـق در ایـن بـاب دسـت یابنــد. در دیــن مبــین اســلام، پروردگــار متعــال، ودایعــی بــه انسـان اعطــاء نمـوده کــه او بــا اسـتمداد از آن بتوانــد طریــق ســعادت را بپیمایـد. از این رو انسـان بـا بـه‌کـارگیری قـوهٔ تعقــل، نــور فطـرت و ایمان بـه پروردگـار مـی‌توانـد بـه هویـت خـود متعـال دست یابـد و طریقـۀ کمـال را طـی نمایـد. بــه عـلاوه، او مــی‌توانــد طریــق حــب دنیــا و خودپرسـتی، ناسپاســی از مـنعم را پیشـۀ خـود سـازد؛ کـه در این صـورت هویت خـود اهریمنـی، ظهـور مـی‌یابـد و انسـان، بـدل بـه موجـودی از خـود بیگانـه مـی‌شـود. از لـوازم منطقی ایـن رویــه، بــه نسـیان ســپردن هویــت اصــیل و الهـی انسانی اســت. کوشـش ایــن نوشــتار بــر آن اسـت تــا بــا تمسـک بــر رهیافـت‌هــای موجــود در قــرآن و نهــج‌البلاغــه، بــه توصــیف، تبیــین و تحلیــل هویـت دو بعدی انسان، بپردازد»