کتاب صفویه از آغاز تا سقوط

«صفویه: از آغاز تا سقوط» نوشته‌ی ایرج رامتین (-۱۳۲۹) تاریخ‌پژوه معاصر ایرانی است. این کتاب پژوهشی تاریخی در خصوص وقایع دوران صفویه، اشخاصی که در این دوران می‌زیسته‌اند و حکومت شاهان این سلسله است. تأسیس دولت صفویه در آغاز قرن دهم هجری قمری سرآغاز عصر تازه‌ای در تاریخ ایران است زیرا اساس آن سلسله بر مذهب بنا نهاده شد و شیعه دوازده امامی، مذهب رسمی ایران گردید. یکپارچگی کشور، شرایط لازم را برای بروز خلاقیت‌های فرهنگی، هنری و معماری تداوم بخشید و روابط سیاسی این دولت با دول اروپایی موجب توسعه بازرگانی شد. در بخشی از کتاب می‌خوانیم: شیخ محمد بن حسین عاملی معروف به شیخ بهایی، دانشمند بنام عهد شاه عباس صفوی در سال ۹۵۳ ه. ق. در بعلبک جبل‌عامل لبنان دیده به جهان گشود. پدرش عزالدین حسین در سال ۹۶۶ ه. ق. به ایران مهاجرت کرد و بهاءالدین در ایران رشد و تعلیم یافت. شیخ بهایی مردی عالم و دانشمند و مورد احترام بزرگان و دانشمندان زمان خود و پادشاه صفوی بود. او در علوم مذهبی و فقه و همچنین معماری، ریاضیات و فیزیک اطلاعات جامعی داشت. از وی به جز کتاب‌ها و رسالات متعدد که مجموعه آن‌ها بیش از ۸۸ کتاب و رساله است، دو مثنوی نان و حلوا، شیر و شکر، جامع عباسی در فقه، خلاصه‌الحساب، تشریح‌الافلاک، کشکول که مجموعه‌ای است از حکایات و علوم و اخبار و اشعار و همچنین آثاری در معماری بناهای صفویه باقی است.