کتاب تهران تب آلود

کتاب تهران تب آلود نوشتۀ عنوان فرعی روایتی از مکان‌های فراموش شده جنبش مشروطه در تهران از حمیدرضا حسینی است. این کتاب را انتشارات روزنه منتشر کرده است.

درباره کتاب تهران تب آلود

کتابی که پیش رو دارید بر آن نیست تا روایتی تازه و یافته‌هایی نو از جنبش مشروطیت ایران را به دست دهد بلکه بر آن است تا با آن چه در اصلی‌ترین منابع تاریخ مشروطه آمده. از دریچه‌ای متفاوت به این جنبش بنگرد: دریچه مکان و رویدادها، اگرچه مکان‌های تاریخی غالباً باارزش معماری و هنری‌شان سنجیده می‌شوند. اما بسیاری از مکان‌ها. حتی اگر از نظر معماری بی‌ارزش باشند به سبب داشتن «روایت» حایز اهمیت‌اند. چنین مکان‌هایی ازآن‌رو که رخدادهای مهمی در آن‌ها چهره بسته یا منسوب به چهره‌های نامدار تاریخی هستند، صاحب روایت و یادآور فرازهایی از تاریخ‌گذشته هستند. گذر امامزاده یحیی یا بازار مسجد جامع تهران شاید در نگاه اول زیبا و گیرا به نظر نرسند و تفاوت چندانی با دیگر گذرها و بازارهای شهر نداشته باشند. اما وقتی بدانیم که اولی شاهد کشته‌شدن نخستین شهید جنبش مشروطیت و تشییع بیکر او و دومی، جایگاه کشتار بزرگ مشروطه خواهان تهرانی بوده است، آن‌گاه به اهمیت هر دو به‌عنوان حامل بخشی از تاریخ ملی پی خواهیم برد و از آن‌ها به‌مثابه عناصر هویت‌بخش شهری بهره خواهیم گرفت.

از سوی دیگرش مکان - رویدادهای تاریخی در زمره اسناد و منابع تاریخی جای می‌گیرند و می‌توانند با شواهدی که از رویدادهای گوناگون در خو نگاه‌داشته‌اند. زوایایی از تاریخ را در روشنا قرار دهند؛ شواهدی که ممکن است در هیچ منبع دیگری یافت نشود. در دهه‌های گذشته. محدودکردن ارزش مکان‌های تاریخی به جنبه‌های ظاهری و کالبدی آن‌ها، موجب شده است که بخش مهمی از مکان - رویدادها تخریب یا با دگرگونی‌های وسیع روبرو شوند و در نتیجه، بخشی از اسناد و شواهد تاریخی و عناصر هویت‌بخش برای همیشه از میان برود۔ حتی در مواردی که برخی مکان - رویدادها حفظ شده‌اند. این حفاظت نه از حیث داشتن روایت، بلکه به سبب ارزش‌های معماری یا موزه‌ای آن‌ها بوده است امروزه درهای تالار برلیان کاخ گلستان به روی عموم گشوده است تا هر روزشمار زیادی از گردشگران از آن بازدید کنند، اما بازدیدکنندگان به‌جای آن که روایتی ناب و غرورآفرین از آیین گشایش نخستین مجلس ملی ایران در این تالار را بشنوند و از نقش آن در تاریخ ملی ایران آگاه شوند. توضیحاتی را درباره ویژگی‌های مبلمان و عناصر تزئینی تالار دریافت می‌کنند. در نمونه‌ای دیگر، خانه سید عبدالله بهبهانی، یکی از دو پیشوای بزرگ جنبش مشروطه در تهران به انبار کالا تبدیل شده است؛ زیرا متولیان میراث‌فرهنگی، این خانه را فاقد ارزش‌های معماری دانسته و در آن هیچ عنصر تزئینی زیبا از قبیل کاشی‌کاری و گچ‌بری نیافته‌اند؛ در نتیجه، خانه‌ای که از حیث صاحب روایت بودن، نمونه‌های مشابه اندکی در سرتاسر ایران دارد این شانس را پیدا نکرده که در فهرست چندده‌هزارتایی آثار ملی ایران جایی برای خود بیاد.

خواندن کتاب تهران تب آلود را به چه کسی پیشنهاد می کنیم؟

علاقه‌مندان به کتاب‌های تاریخی می‌توانند از خواندن این کتاب لذت ببرند.

بخش‌هایی از کتاب تهران تب آلود

در طبقۀ دوم، غیر از تجار و پیش هوران که بازار مسقط رأسشان بود، روحانیت حضور پررنگی در بازار داشت و این حضور را از طریق ادارۀ نهادها و اماکن مذهبی پرشمار و موقوفات متعدد موجود در بازار تداوم می‌بخشید. افزون بر این، شماری از روحانیان در زمرۀ مالکان دکان‌های بازار جای می‌گرفتند. برای مثال، شیخ فضل‌الله نوری صاحب دو کاروان‌سرا در بازار بود و آقا شیخ جعفر سلطان‌العلماء ۵۰ باب دکان در آنجا داشت. همچنین، یک پای طبقه مزدبگیر شهری در بازار بود و فقط رعایا و دهقانان و ایلات بودند که حضور چندانی در بازار تهران نداشتند. بدین ترتیب، بازار تهران کانونی مهم برای جنبش‌های اعتراضی و ناآرامی‌های سیاسی بود و در جنبش مشروطه نیز بسیاری از رویدادها در این محله رخ داد.