کتاب جلوه‌های مدارا در آثار سخنوران بزرگ فارسی: فردوسی، مولوی، سعدی و حافظ

از مقدمه مؤلف: آنچه اکنون پیش‏روی دارید حاصلِ اجرای طرح پژوهشیِ مذکور درباره چهار سخنورِ یاد شده است که پس از حک و اصلاح مکرر و الحاقِ مباحث و ضمائم و حواشی جدید و تجمیع آنها در قالب یک کتاب تقدیم محضر خوانندگان ارجمند می‏‌گردد. این نکته نیز شایان ذکر است که بنابه توصیه صائبِ استاد فرهیخته جناب بهاءالدین خرمشاهی، در عنوانِ این مجموعه نیز تغییر مناسبی اعمال و به ‏جایِ «تساهل و تسامح» از تعبیر زیبای «مدارا» ـ که در بیت جاودانی خواجه شیراز هم آمده استفاده شده است. این تحقیق، در اصل، در چهارچوب یک طرح پژوهشی موظف ـ از طرح‏های پژوهشکده علوم اجتماعیِ پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی ـ طراحی شده و نتایج آن به ‏صورت چهار گزارش مستقل فراهم آمده بود که هر کدام به بررسی مفهوم مدارا از دیدگاه یکی از سخنوران یاد شده اختصاص داشت. آنچه اکنون از نظر خوانندگان ارجمند می‌‏گذرد، حاصلِ ادغام و تجمیعِ گزارش‏های مذکور است که با الحاق مباحثِ جدید و پس از جرح و تعدیل و حذف مطالب اضافی و تکراری به‌‏صورت یک کتاب درآمده است.