کتاب چطور همچون درمانگر تک جلسه ای فکر و عمل کنیم

کتاب چطور همچون درمانگر تک جلسه ای فکر و عمل کنیم (How to Think and Intervene Like a Single-Session Therapist) نوشته ویندی درایدن، درباره‌ی استفاده از فرصت یک جلسه‌ی درمانی برای کمک به خواسته‌های مشخص مراجع است و بحثش حول شناخت طرز فکر درمانگر پیش از جلسه و هنگام همکاری با مراجع می‌گردد. نویسنده توضیح می‌دهد که درمان تک‌جلسه‌ای به معنای محدودکردن فرد به یک ملاقات نیست؛ امکان دریافت کمک بیشتر، بخشی از همین شیوه است. یاسر مدنی و هلیا بهروز نیا مترجمان این راهنما هستند و انتشارات دانشگاه تهران آن را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب چطور همچون درمانگر تک جلسه ای فکر و عمل کنیم

کتاب چطور همچون درمانگر تک جلسه ای فکر و عمل کنیم، ذهنیت درمانگر را در مرکز بحث قرار می‌دهد. ویندی درایدن روان‌درمانی تک‌جلسه‌ای را مکتب درمانی مستقلی معرفی نمی‌کند؛ نویسنده این شیوه را نوعی ارائه‌ی خدمات درمانی می‌داند که می‌تواند در چارچوب رویکردهای مختلف اجرا شود. پرسش اصلی، چگونگی تصمیم‌گیری درمانگری است که نمی‌داند مراجع بار دیگر بازخواهد گشت یا نه. چنین درمانگری جلسه‌ی نخست را فقط مقدمه‌ای برای ادامه‌ی درمان نمی‌بیند. درمانگر می‌کوشد همان ملاقات، دستاورد مشخصی برای فرد داشته باشد.

ویندی درایدن برای روشن‌کردن این نگرش، گفت‌وگوهایی فرضی میان درمانگر تک‌جلسه‌ای و درمانگر سنتی ترتیب داده است. این گفت‌وگوها نگرانی‌هایی مانند کمبود زمان برای ایجاد اعتماد، نداشتن اطلاعات قبلی و احتمال مطرح‌شدن مسائل دشوار را بررسی می‌کنند. نمونه‌های بالینی نیز فاصله‌ی میان یک اصل کلی و تصمیمی مشخص در جلسه را نشان می‌دهند. بحث، صرفاً کوتاه‌کردن مدت درمان نیست؛ مسئله، بازنگری در انتظارهایی است که درمانگر از نخستین ملاقات دارد.

کتاب چطور همچون درمانگر تک جلسه ای فکر و عمل کنیم شامل سه بخش است: بخش نخست، تفکر «جهت‌گیری» را توضیح می‌دهد. بخش دوم به تفکر پیش از جلسه اختصاص دارد و موضوع‌هایی مانند معرفی این شیوه، پاسخگویی به پرسش‌های مراجع، رضایت آگاهانه و آماده‌سازی دو طرف را در بر می‌گیرد. بخش سوم، تفکر درون‌جلسه‌ای را از شروع ملاقات تا پایان‌دادن به جلسه دنبال می‌کند. تعیین هدف، بررسی انتظارهای مراجع، حفظ تمرکز، جست‌وجوی راه‌حل و تمرین‌کردن راه‌حل، موضوع‌های این بخش هستند.

سخن پایانی به پس از جلسه اختصاص یافته است. سه پیوست نیز قرارداد درمانی، مقیاس ارزیابی جلسه و دستورالعمل ارزیابی و تماس تلفنی پیگیری را در اختیار خواننده می‌گذارند. این تقسیم‌بندی نشان می‌دهد که کار تک‌جلسه‌ای فقط به زمان حضور مراجع محدود نیست؛ آماده‌سازی و بررسی پیامدهای ملاقات نیز جای مشخصی در فرایند دارند.

خلاصه کتاب چطور همچون درمانگر تک جلسه ای فکر و عمل کنیم

درایدن در کتاب چطور همچون درمانگر تک جلسه ای فکر و عمل کنیم، کمک درمانی را از ادعای حل‌کردن تمام مشکلات در یک ملاقات جدا می‌کند. مراجع ممکن است برای یافتن راهی جهت مواجهه با یک موقعیت مشخص مراجعه کند، نه برای درمان کامل همه‌ی دشواری‌هایش. درمانگر و مراجع ابتدا درباره‌ی هدفی دست‌یافتنی توافق می‌کنند. همکاری آنان سپس به شناخت مسئله، بررسی گزینه‌ها، تمرین‌کردن راه‌حل و تدوین برنامه‌ای برای پس از جلسه می‌رسد.

نویسنده میان هدف جلسه و هدف مرتبط با مشکل تفاوت می‌گذارد: یافتن یک راه‌حل در جلسه ممکن است مقدمه‌ی تغییری باشد که بیرون از اتاق درمان اتفاق می‌افتد. رضایت آگاهانه، توجه به منابع فرد و روشن‌بودن حدود کمک، پایه‌های این همکاری هستند. درخواست جلسات بیشتر نیز شکست محسوب نمی‌شود؛ درمانگر باید مسیر دریافت حمایت بعدی را روشن کند.

چرا باید کتاب چطور همچون درمانگر تک جلسه ای فکر و عمل کنیم را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب چطور همچون درمانگر تک جلسه ای فکر و عمل کنیم را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• گفت‌وگوهای فرضی، تردیدهای درمانگران درباره‌ی اعتماد و زمان محدود را بررسی می‌کنند.
• تفکیک هدف جلسه از هدف مرتبط با مشکل، تعیین انتظارهای واقع‌بینانه را روشن‌تر می‌کند.
• بحث منابع درونی و بیرونی، نقش توانایی‌های مراجع در اجرای تصمیم‌ها را نشان می‌دهد.

خواندن کتاب چطور همچون درمانگر تک جلسه ای فکر و عمل کنیم را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب چطور همچون درمانگر تک جلسه ای فکر و عمل کنیم به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• درمانگرانی که اجرای روان‌درمانی تک‌جلسه‌ای را آغاز کرده‌اند.
• کارورزان مشاوره که به تصمیم‌گیری در زمان محدود علاقه‌مندند.
• متخصصانی که درباره‌ی تفاوت ذهنیت درمان تک‌جلسه‌ای و درمان سنتی پرسش دارند.