کتاب قصه شب

کتاب قصه شب (A Night Time Story) نوشته روبرتو آلیاگا و تصویرگری زانیا ویمر، از قصه‌هایی می‌گوید که وقت خواب، اتاق کودک را به فضایی پر از کلمه و تصویر تبدیل می‌کنند. کودک در این داستان فقط شنونده نیست؛ او خودش را شخصیت اصلی ماجراها می‌بیند و همراه قصه‌ها به جهان خیال قدم می‌گذارد. این مجموعه را مهدی حاجی محمدی ترجمه و انتشارات دال منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب قصه شب

کتاب قصه شب نوشته‌ی روبرتو آلیاگا، لحظه‌ی آشنای پیش از خواب را از نگاه یک کودک روایت می‌کند؛ لحظه‌ای که اتاق خواب با کلمه‌ها و تصویرهای قصه پر می‌شود. راوی خودش را شخصیت اصلی داستان‌هایی می‌داند که می‌شنود. همین تصور، جایگاه او را از شنونده‌ای بیرون از ماجرا به کسی در دل اتفاق‌ها تغییر می‌دهد.

موضوع اصلی، تنها شنیدن قصه برای خوابیدن نیست؛ داستان به رابطه‌ی کودک با خیال هم توجه دارد. کودک می‌تواند در ذهنش کسی دیگر باشد، نقشی تازه بگیرد و چیزهایی را تجربه کند که در محدوده‌ی اتاقش جا نمی‌شوند. روایت اول‌شخص، این تجربه را از زاویه‌ی احساس و دریافت خود کودک نشان می‌دهد. قصه‌ها برای او مجموعه‌ای از اتفاق‌های دور نیستند؛ هر کدام می‌توانند جایی برای حضور خودش داشته باشند. این ویژگی، تجربه‌ی قصه‌شنیدن را به بازی ذهنی نزدیک می‌کند؛ بازی‌ای که در آن مرز میان شنیدن یک ماجرا و تصورکردن خود در دل ماجرا کم‌رنگ می‌شود.

روبرتو آلیاگا در کتاب قصه شب همچنین به تفاوت حال‌وهوای قصه‌ها توجه دارد. همه‌ی داستان‌ها یک احساس یکسان ایجاد نمی‌کنند و اشاره به قصه‌های تاریک، جایی برای احساس‌های متفاوت در تجربه‌ی پیش از خواب باز می‌کند. فضای اثر میان محیط آشنای اتاق و امکان‌های گسترده‌ی خیال شکل می‌گیرد؛ اتاق همان اتاق است، اما ذهن کودک می‌تواند از محدوده‌ی آن فراتر برود. کلمه‌ها و تصویرها در توصیف راوی در کنار هم قرار دارند و قصه‌شنیدن به تجربه‌ای دیدنی در ذهن تبدیل می‌شود.

محور تجربه‌ی خواندن، همراه‌شدن با نگاه کودکی است که خودش را در داستان‌ها پیدا می‌کند. این مضمون می‌تواند زمینه‌ی گفت‌وگویی درباره‌ی خیال‌های پیش از خواب، نقش‌های دلخواه کودک و احساس‌هایی باشد که قصه‌های گوناگون در او ایجاد می‌کنند؛ بدون اینکه داستان به مجموعه‌ای از دستورها برای خوابیدن تبدیل شود.

خلاصه کتاب قصه شب

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

کودک راوی کتاب قصه شب، هنگام شنیدن قصه‌های پیش از خواب، اتاقش را پر از کلمه و تصویر احساس می‌کند. او در این ماجراها جای مخصوص خودش را دارد: شخصیت اصلی داستان‌هاست. قصه‌شنیدن برای او فرصتی است تا از نقش همیشگی‌اش فاصله بگیرد و در خیال، کسی باشد که دوست دارد. هر قصه حال‌وهوای خودش را دارد و بعضی از قصه‌ها تاریک‌اند. راوی از تجربه‌ای حرف می‌زند که در آن، فضای کوچک اتاق خواب به دنیای بزرگ‌تری از اتفاق‌های خیالی راه پیدا می‌کند. مسیر داستان از همین ارتباط میان کودک و قصه‌ها شکل می‌گیرد؛ ارتباطی که شنیدن، تصورکردن و نزدیک‌شدن به خواب را در کنار یکدیگر قرار می‌دهد.

چرا باید کتاب قصه شب را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب قصه شب را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• روایت اول‌شخص، تجربه‌ی قصه‌شنیدن را از نگاه خود کودک نشان می‌دهد.
• حضور کودک در نقش شخصیت اصلی، موضوعی برای گفت‌وگو درباره‌ی نقش‌های خیالی فراهم می‌کند.
• تفاوت حال‌وهوای قصه‌ها، فرصتی برای صحبت درباره‌ی احساس‌های پیش از خواب است.
• موضوع داستان، خواندن مشترک کودک و بزرگسال را به تجربه‌ی آشنای وقت خواب پیوند می‌دهد.

خواندن کتاب قصه شب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب قصه شب به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• کودکانی که از شنیدن قصه پیش از خواب لذت می‌برند.
• کودکانی که دوست دارند خودشان را جای شخصیت‌های داستان بگذارند.
• والدین و مربیانی که می‌خواهند درباره‌ی خیال‌ها و احساس‌های هنگام خواب با کودکان گفت‌وگو کنند.