کتاب ‌‫ نه به پلاستیک

کتاب نه به پلاستیک (۱۰۱ راه آسان برای استفاده کمتر از پلاستیک) نوشته هریت دایر، کاهش مصرف پلاستیک را از دل عادت‌های روزمره دنبال می‌کند؛ از انتخاب محصولات بهداشتی تا خرید مواد غذایی، سفر و برگزاری جشن‌ها. نویسنده پیشنهاد می‌کند تغییرها از یک انتخاب کوچک آغاز شوند و به‌تدریج گسترش پیدا کنند، نه اینکه همه‌ی عادت‌ها یک‌باره کنار گذاشته شوند. مریم محمدزاده هروی این کتاب را ترجمه کرده است. انتشارات دبیزش این کتاب را منتشر کرده است. سه اصل کاهش مصرف، استفاده‌ی مجدد و بازیافت، پایه‌ی پیشنهادهای کتاب هستند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب ‌‫ نه به پلاستیک

کتاب نه به پلاستیک (۱۰۱ راه آسان برای استفاده کمتر از پلاستیک) نوشته هریت دایر، راهنمایی برای شناخت سهم وسایل و خریدهای معمول در تولید زباله‌های پلاستیکی است. نویسنده بحث را از فراگیری پلاستیک و پیامدهای ورود پسماندها به محیط‌زیست آغاز کرده است. موضوع فقط بطری‌ها و کیسه‌های دورریختنی نیست؛ ذرات ریز موجود در بعضی محصولات آرایشی، الیاف لباس‌های مصنوعی و اجزای کمتر دیده‌شده‌ی بسته‌بندی‌ها هم در این بررسی جای دارند. مقدمه، تفاوت انواع رایج پلاستیک را از نظر امکان بازیافت و استفاده‌ی دوباره توضیح می‌دهد. پیشنهادهای شماره‌دار در هفت بخش موضوعی تنظیم شده‌اند. عنوان‌هایی مانند «پلاستیک‌های شخصی»، «خانه جایی است که پلاستیک نباشد»، «در خارج از منزل» و «مناسبت‌های خاص» نشان می‌دهند که بحث از مراقبت شخصی به خرید، نگهداری غذا و مصرف در موقعیت‌های گوناگون گسترش پیدا می‌کند. توضیح‌های کوتاه و نشانه‌های همراه نکته‌ها، امکان مقایسه‌ی پیشنهادها را از نظر هزینه، صرفه‌جویی در وقت، نیاز به ساختن وسایل و میزان کاهش پلاستیک فراهم می‌کنند. مخاطب می‌تواند هر پیشنهاد را جداگانه بررسی کند و تغییر متناسب با شرایط زندگی خود را برگزیند.
کتاب نه به پلاستیک (۱۰۱ راه آسان برای استفاده کمتر از پلاستیک) مسئولیت مصرف را به انتخاب‌های داخل خانه محدود نمی‌کند. بخش‌های «فعالان و فعالیت‌های ضد پلاستیک»، «به تنهایی انجام ندهید» و «بازیافت» موضوع‌هایی مانند همراهی با گروه‌های محیط‌زیستی، گفت‌وگو درباره‌ی سیاست شرکت‌ها و پیداکردن کاربرد تازه برای وسایل مصرف‌شده را مطرح کرده‌اند. نویسنده میان حذف کامل پلاستیک و کمترکردن مصرف تفاوت می‌گذارد؛ برخی پیشنهادها همچنان شامل وسایل پلاستیکی هستند، اما عمر مصرف را بیشتر می‌کنند یا تعداد بسته‌بندی‌ها را کاهش می‌دهند. توضیح محدودیت‌ها نیز بخشی از بحث است: بعضی جایگزین‌ها هزینه‌ی اولیه‌ی بیشتری دارند و بعضی به شست‌وشو، فضای نگهداری یا برنامه‌ریزی نیاز دارند. تمرکز اصلی، کاهش مصرف پلاستیک است و مقایسه‌ی همه‌ی پیامدهای محیط‌زیستی مواد جایگزین، مانند اثر کربن تولید آن‌ها، هدف این کتاب نیست. این مرزبندی کمک می‌کند پیشنهادها به‌عنوان انتخاب‌هایی مشخص برای یک مسئله بررسی شوند، نه حکم قطعی درباره‌ی بهترین شیوه‌ی مصرف در همه‌ی شرایط.

خلاصه کتاب ‌‫ نه به پلاستیک

کتاب نه به پلاستیک (۱۰۱ راه آسان برای استفاده کمتر از پلاستیک) تغییر عادت مصرف را فرایندی تدریجی می‌داند. ایده‌ی اصلی، انتخاب یک تغییر کوچک، آزمودن میزان سازگاری با زندگی روزمره و سپس افزودن انتخاب بعدی است. پیشنهادها سه مسیر دارند: جلوگیری از مصرف غیرضروری، استفاده‌ی دوباره از وسایل و هدایت درست پسماندها به بازیافت. خرید عمده می‌تواند تعداد بسته‌بندی‌ها را کمتر کند؛ استفاده از لباس‌های کهنه برای نظافت، نیاز به خرید وسایل تازه را کاهش می‌دهد؛ آگاهی از خدمات پرکردن مجدد ظرف‌ها نیز عمر بسته‌بندی را بیشتر می‌کند. نویسنده در ادامه، مشارکت اجتماعی را کنار تغییرهای شخصی قرار می‌دهد. همراهی با برنامه‌های پاک‌سازی و اختصاص وقت یا کمک مالی به گروه‌های محیط‌زیستی، نمونه‌هایی از این مشارکت هستند. پیام محوری، پیداکردن تغییرهای قابل‌ادامه است، نه وابسته‌کردن کاهش مصرف به حذف یک‌باره‌ی تمام پلاستیک‌ها.

چرا باید کتاب ‌‫ نه به پلاستیک را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب نه به پلاستیک (۱۰۱ راه آسان برای استفاده کمتر از پلاستیک) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• پیشنهادها موقعیت‌های متنوع مصرف، از مراقبت شخصی تا سفر و هدیه‌دادن را پوشش می‌دهند.
• توضیح پلاستیک‌های پنهان، توجه را از زباله‌های آشکار فراتر می‌برد.
• نشانه‌های همراه نکته‌ها، مقایسه‌ی هزینه و زمان موردنیاز را آسان‌تر می‌کنند.
• بحث فعالیت‌های جمعی، نقش شهروندان را فراتر از خرید شخصی نشان می‌دهد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب نه به پلاستیک (۱۰۱ راه آسان برای استفاده کمتر از پلاستیک) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• خوانندگانی که برای شروع کاهش مصرف پلاستیک به ایده نیاز دارند.
• خانواده‌های علاقه‌مند به بازنگری در خریدهای روزمره.
• علاقه‌مندان به مشارکت شهروندی در حفاظت از محیط‌زیست.