کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و سوم، روایت و زاویه دید)

کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و سوم، روایت و زاویه دید) نوشته واحد پژوهش انتشارات دومینو، یکی از درس‌های مجموعه‌ای آموزشی است که مفاهیم روایت را از سطح تعریف‌های پایه تا شیوه‌های پیچیده‌ترِ مدیریت اطلاعات در داستان دنبال می‌کند. این اثر را انتشارات دومینو منتشر کرده است و تمرکز آن بر این پرسش مهم است که راوی، زاویه دید و سطح آگاهی چگونه مسیر دریافت داستان را تغییر می‌دهند. متن کتاب فقط به نام‌گذاری اصطلاحات بسنده نمی‌کند و آن‌ها را در نسبت با تعلیق، لحن، فاصله روایی و ساختار روایت توضیح می‌دهد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و سوم، روایت و زاویه دید)

کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و سوم، روایت و زاویه دید) نوشته واحد پژوهش انتشارات دومینو، بخشی از یک مجموعه‌ی آموزشی گسترده در زمینه‌ی داستان‌نویسی است که هر جلد آن به یک مفهوم مشخص اختصاص دارد. این جلد بر یکی از حساس‌ترین بخش‌های کار داستان‌نویس تمرکز کرده است: اینکه داستان از چه مجرایی روایت شود و این انتخاب چه اثری بر دریافت مخاطب بگذارد. متن از همان ابتدا روشن می‌کند که روایت فقط انتخاب میان اول‌شخص و سوم‌شخص نیست، بلکه با سطح آگاهی، فاصله‌ی روایی، میزان مداخله‌ی راوی، زمان روایت و شیوه‌ی انتقال اطلاعات پیوند دارد. به‌همین دلیل، کتاب فقط یک بحث محدود درمورد زاویه دید نیست و تلاش می‌کند شبکه‌ی کامل‌تری از تصمیم‌های روایی را نشان دهد.
کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و سوم، روایت و زاویه دید) در دو بخش اصلی تنظیم شده است. بخش نخست به روش‌های طبقه‌بندی روایت داستان می‌پردازد و فصل‌هایی مانند طبقه‌بندی بر اساس راوی، زاویه دید، سطح آگاهی، فاصله روایی، میزان مداخله، زمان روایت، ساختار زمانی، ترتیب رویداد، شیوه‌ی بیان و شیوه‌ی ارائه را دربر می‌گیرد. بخش دوم به تکنیک‌های روایت داستانی اختصاص دارد و موضوع‌هایی مثل شروع و افتتاحیه‌ی روایت، انتقال اطلاعات و زمان، بازگشت زمانی، ایجاد و حفظ تعلیق، مدیریت ریتم و ضرباهنگ، گذارهای روایت، جزئیات مؤثر در صحنه و پایان‌بندی را کنار هم می‌گذارد. این چیدمان نشان می‌دهد که کتاب می‌خواهد هم تعریف مفاهیم را روشن کند و هم کاربرد آن‌ها را در فرایند نوشتن توضیح دهد.
کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و سوم، روایت و زاویه دید) از نظر آموزشی بر چند اصل تکیه دارد: انسجام‌بخشی، تجزیه‌نگری، جامع‌نگری، ارتباط‌بخشی و تلفیق تکنیک و درون‌مایه. همین نگاه باعث شده است که بحث‌ها فقط فهرستی از اصطلاحات نباشند. برای نمونه، وقتی از راوی اول‌شخص، دانای کل، ناظر بیرونی یا راوی نامعتبر حرف می‌زند، هم محدودیت‌ها و امکان‌های هرکدام را توضیح می‌دهد و هم نشان می‌دهد که انتخاب هر راوی چه تغییری در تعلیق، صمیمیت، قضاوت و دسترسی به اطلاعات ایجاد می‌کند. فضای کلی اثر آموزشی و طبقه‌بندی‌شده است و بیشتر به درد کسانی می‌خورد که می‌خواهند هنگام نوشتن، انتخاب‌های روایی خود را آگاهانه‌تر انجام دهند.

خلاصه کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و سوم، روایت و زاویه دید)

کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و سوم، روایت و زاویه دید) به بررسی این موضوع می‌پردازد که داستان چگونه از مسیر روایت شکل می‌گیرد و چرا انتخاب راوی و زاویه دید فقط یک تصمیم ظاهری نیست. متن ابتدا انواع راوی، زاویه دید و سطح آگاهی را از هم جدا می‌کند و بعد نشان می‌دهد که هر انتخاب چه اثری بر میزان اطلاعات، تعلیق، نزدیکی عاطفی و برداشت مخاطب دارد. در ادامه، بحث به فاصله‌ی روایی، زمان روایت، ترتیب رویدادها و شیوه‌های ارائه می‌رسد تا روشن شود که روایت، مجموعه‌ای از تصمیم‌های به‌هم‌پیوسته است. بخش پایانی نیز این مفاهیم را به تکنیک‌هایی مثل شروع روایت، بازگشت زمانی، ریتم، گذار صحنه و پایان‌بندی وصل می‌کند.

چرا باید کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و سوم، روایت و زاویه دید) را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و سوم، روایت و زاویه دید) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب تفاوت میان راوی، زاویه دید و سطح آگاهی را به‌صورت جداگانه توضیح می‌دهد و مرزهای آن‌ها را روشن می‌کند.
• این اثر کمک می‌کند انتخاب راوی فقط سلیقه‌ای دیده نشود و به‌عنوان بخشی از طراحی کلی داستان فهمیده شود.
• خواننده با مطالعه‌ی این کتاب می‌تواند رابطه‌ی روایت با تعلیق، لحن، ریتم و انتقال اطلاعات را دقیق‌تر بررسی کند.
• کتاب فصل‌بندی گسترده‌ای دارد و موضوع را از چند زاویه، از طبقه‌بندی مفاهیم تا تکنیک‌های اجرایی، دنبال می‌کند.
• این اثر برای سامان‌دادن به مفاهیم پراکنده‌ی داستان‌نویسی در ذهن کسانی که در حال یادگیری یا تمرین نوشتن هستند، مفید است.
• کتاب نشان می‌دهد که هر انتخاب روایی چه محدودیت‌ها و چه امکان‌هایی برای پیشبرد داستان ایجاد می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب نظام جامع داستان نویسی (درس بیست و سوم، روایت و زاویه دید) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• کسانی که در نوشتن داستان میان اول‌شخص، سوم‌شخص و شکل‌های دیگر روایت مردد می‌مانند.
• خوانندگانی که می‌خواهند درمورد زاویه دید، راوی و سطح آگاهی شناخت دقیق‌تری به دست آورند.
• داستان‌نویسانی که می‌خواهند تعلیق، ریتم و انتقال اطلاعات را آگاهانه‌تر مدیریت کنند.
• مخاطبانی که به مطالعه‌ی درس‌نامه‌های طبقه‌بندی‌شده در زمینه‌ی داستان‌نویسی علاقه دارند.
• کسانی که می‌خواهند مفاهیم فنی روایت را در نسبت با فرایند عملی نوشتن بررسی کنند.