کتاب روان شناسی عشق رمانتیک

کتاب روان شناسی عشق رمانتیک (The Psychology of Romantic Love) نوشته ناتانیل برندن، به یکی از بحث‌برانگیزترین تجربه‌های انسانی نزدیک می‌شود: اینکه عشق رمانتیک چرا این‌همه شور، رنج، امید و تردید به همراه می‌آورد و چه چیزی آن را پایدار یا فرسوده می‌کند. نویسنده عشق را نه خیال خام می‌داند و نه‌صرفاً هیجانی زودگذر، بلکه پدیده‌ای می‌بیند که بدون شناخت روان انسان فهمیده نمی‌شود. حسام گودرزی و فائزه شکیب نیا این کتاب را برای انتشارات ارجمند ترجمه کرده‌اند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب روان شناسی عشق رمانتیک

کتاب روان شناسی عشق رمانتیک نوشته‌ی ناتانیل برندن تلاشی است برای فهم عشقی که همزمان می‌تواند سرچشمه‌ی شور، صمیمیت، آشفتگی و ناکامی باشد. مسئله‌ی نویسنده این است که عشق رمانتیک چگونه شکل می‌گیرد، چرا در بعضی رابطه‌ها می‌بالد و چرا در بعضی دیگر از نفس می‌افتد. او این موضوع را فقط در سطح احساسات فردی نگه نمی‌دارد و آن را به تاریخ، فرهنگ، اخلاق، نگاه جامعه به زن و مرد و تصور انسان از شادکامی پیوند می‌زند.

کتاب در فصل‌های آغازین، مسیر تاریخی بلندی را دنبال می‌کند؛ از جوامع قبیله‌ای و جهان یونانی و رمی تا مسیحیت، عشق شهسوارانه، رنسانس، عصر روشنگری، قرن ۱۹ و فرهنگ آمریکایی. این مرور تاریخی برای نشان دادن یک نکته‌ی مهم به کار رفته است: عشق رمانتیک فقط یک احساس خصوصی نیست و برداشت ما از آن زیر نفوذ ارزش‌های فرهنگی و تصور هر دوره از فرد، آزادی، جنسیت و ازدواج شکل می‌گیرد. در کنار این بحث، ناتانیل برندن به نقدهای مشهور علیه عشق رمانتیک هم می‌پردازد و نشان می‌دهد که بسیاری از این نقدها درواقع متوجه وابستگی، خیال‌پردازی یا کشش صرف جنسی هستند، نه آن چیزی که او عشق رمانتیک می‌نامد.

کتاب روان شناسی عشق رمانتیک سپس از تاریخ به روان‌ شناسی نزدیک می‌شود و سؤالاتی بنیادی را پیش می‌کشد: انسان چرا عاشق این فرد می‌شود و نه فردی دیگر؟ چه نیازهای روانی در این انتخاب نقش دارند؟ چه نسبتی میان عزت‌نفس، خودمختاری، احترام متقابل و کامیابی عاشقانه وجود دارد؟ فضای کلی این کتاب تحلیلی است، اما بحث‌ها فقط انتزاعی نیستند و از تجربه‌های درمانی و مشاهده‌های نویسنده در کار با زوج‌ها و مراجعان نیز نیرو می‌گیرند.

خلاصه کتاب روان شناسی عشق رمانتیک

کتاب روان شناسی عشق رمانتیک می‌کوشد توضیح دهد که عشق رمانتیک دقیقاً چیست و چرا در زندگی انسان چنین جایگاه نیرومندی دارد. ناتانیل برندن ابتدا تعریف خود را از این نوع عشق پیش می‌گذارد: پیوندی پرشور میان زن و مرد که بر جاذبه‌ی جنسی، نزدیکی هیجانی، همدلی روحی و احترام به ارزش‌های یکدیگر استوار است. 

سپس نشان می‌دهد که تاریخ فرهنگ‌ها، نگاه به ازدواج، جایگاه زن و مرد و تصور انسان از آزادی و شادکامی، همگی در شکل‌گیری این تجربه نقش داشته‌اند. در ادامه، کتاب به ریشه‌های روان‌شناختی انتخاب عاشقانه، علت شکست بعضی رابطه‌ها، نقش عزت‌نفس و تفاوت عشق با وابستگی، خیال‌پردازی یا کشش صرف می‌پردازد.

چرا باید کتاب روان شناسی عشق رمانتیک را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب روان شناسی عشق رمانتیک را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب عشق رمانتیک را فقط در حد احساسات لحظه‌ای بررسی نمی‌کند و آن را به تاریخ، فرهنگ و روان انسان پیوند می‌دهد.
• خواننده با مطالعه‌ی آن می‌تواند تفاوت میان عشق، وابستگی، کشش جنسی و خیال‌پردازی را دقیق‌تر تشخیص دهد.
• این اثر نشان می‌دهد عزت‌نفس، احترام متقابل و انتخاب آگاهانه چه نقشی در دوام یا فرسایش رابطه دارند.
• بحث‌های کتاب برای فهم علت بعضی ناکامی‌های عاطفی و تکرار الگوهای رابطه مفید است.

خواندن کتاب روان شناسی عشق رمانتیک را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب روان شناسی عشق رمانتیک به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• خوانندگانی که می‌خواهند درباره‌ی ماهیت عشق رمانتیک و تفاوت آن با دلبستگی‌های ناپایدار بیشتر بدانند.
• کسانی که به پیوند میان روان شناسی، تاریخ فرهنگ و روابط زن و مرد علاقه دارند.
• مخاطبانی که می‌خواهند نقش عزت‌نفس، انتخاب و احترام متقابل را در رابطه بهتر درک کنند.
• افرادی که پس از تجربه‌ی شکست عاطفی در پی فهم عمیق‌تر علت فرسودگی رابطه‌ها هستند.

بخشی از کتاب روان شناسی عشق رمانتیک

«داستان روابط عاشقانۀ پر شور و اشتیاق بین زنان و مردان در میان آثار ادبی پیشین وجود دارد و بخش گرانبهایی از میراث فرهنگی ما به شمار می‌رود. رابطۀ عاشقانۀ لانسلوت و گوئینویری، الویز و آبلارد، رومئو و ژولیت برای ما نماد شور و اشتیاق جنسی و وفاداری روحانی هستند. اما چنین داستان‌هایی تراژدی هستند، تراژدی‌های بسیار افشاگرانه.

عشاق تحسین‌برانگیز هستند، نه به این دلیل که نماد جامعۀ خود به شمار می‌روند که برعکس، علیه آن می‌شورند. عشاق بدان جهت در حافظه‌ها ماندگار هستند که همرنگ دیگران نیستند. عشق آنها الگوهای اجتماعی و اخلاقی فرهنگ آنها را به چالش می‌کشد و داستان‌های آنها غم‌انگیز هستند زیرا همین الگوها آنها را به زانو در می‌آورند.

آنچه در ماهیت غم‌انگیز این داستان‌های عاشقانه نهفته است یا آنچه در این نهفته است که تعهد عشاق به یکدیگر نشان‌دهندۀ «نه» سرکشانه به فرهنگ یا جامعه‌شان است، همین حقیقت است که جامعه چنین عشقی را شیوۀ «عادی» زندگی یا آرمان پذیرفتنی در فرهنگ تلقی نمی‌کرد.»