کتاب روش های تصمیم گیری چندمعیاره در محیط های تولیدی

کتاب روش های تصمیم گیری چندمعیاره در محیط های تولیدی (Multi-Criteria Decision-Making Methods in Manufacturing Environments) نوشته شانکار چاکرابورتی و پراسنجیت چاترجی، به یکی از مسئله‌های مهم مدیریت و مهندسی تولید می‌پردازد: انتخاب بهترین گزینه وقتی چند معیار همزمان وجود دارد و این معیارها گاهی با هم در تعارض‌اند. کتاب با تعریف ماتریس تصمیم و وزن‌دهی معیارها و معرفی روش‌های پرکاربردی مثل AHP و TOPSIS، تصویری روشن از منطق تصمیم‌گیری در محیط‌های تولیدی ارائه می‌دهد. انتشارات نور علم این اثر را با ترجمه ساسان اسفندیاری بهرآسمان و مریم دهقانی دشتابی منتشر کرده و نسخه‌ی الکترونیکی آن را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب روش های تصمیم گیری چندمعیاره در محیط های تولیدی

کتاب روش های تصمیم گیری چندمعیاره در محیط های تولیدی نوشته‌ی شانکار چاکرابورتی و پراسنجیت چاترجی به مسئله‌ای می‌پردازد که در بسیاری از موقعیت‌های صنعتی و مدیریتی تکرار می‌شود: انتخاب از میان چند گزینه وقتی هر گزینه باید بر اساس چند معیار سنجیده شود. متن توضیح می‌دهد که تصمیم‌گیری فقط انتخاب یک گزینه‌ی بهتر نیست، بلکه سنجیدن همزمان معیارهای سودمند و غیرسودمند، کنارآمدن با داده‌های ناقص یا مبهم و رسیدن به یک مصالحه‌ی قابل‌دفاع است. کتاب منطق شکل‌گیری مسئله، ساخت ماتریس تصمیم، نرمال‌سازی داده‌ها، وزن‌دهی معیارها و رتبه‌بندی گزینه‌ها را توضیح می‌دهد.

شانکار چاکرابورتی و پراسنجیت چاترجی سپس دامنه‌ی گسترده‌ای از روش‌ها را معرفی می‌کنند؛ روش‌هایی مانند فرایند تحلیل سلسله‌مراتبی، فرایند تحلیل شبکه‌ای، تکنیک رتبه‌بندی بر اساس شباهت به راه‌حل ایده‌آل، رتبه‌بندی سازشی چندمعیاره، حذف و انتخاب بیانگر واقعیت، پرومته و روش ارزیابی نسبی پیچیده. کتاب میان تصمیم‌گیری چندشاخصه و چندهدفه نیز تمایز می‌گذارد و نشان می‌دهد هر کدام در چه نوع مسئله‌ای به‌ کار می‌آیند.

کتاب روش های تصمیم گیری چندمعیاره در محیط های تولیدی از زاویه‌ی کاربردی هم پیش می‌رود و پیوند این مدل‌ها را با مسائل واقعی تولید نشان می‌دهد؛ مسائلی مثل انتخاب ماشین‌ابزار، انتخاب تأمین‌کننده، انتخاب فرایند تولید، ارزیابی تجهیزات، برنامه‌ریزی و سنجش سیاست‌های تولیدی. در بخش‌های مختلف، نقش معیارهایی مانند هزینه، کیفیت، انعطاف‌پذیری، زمان، بهره‌وری و قابلیت اعتماد پررنگ است. متن همچنین به موضوع‌هایی مثل تحلیل حساسیت، سازگاری قضاوت‌ها، داده‌های زبانی، داده‌های فازی و شیوه‌های مختلف وزن‌دهی می‌پردازد.

خلاصه کتاب روش های تصمیم گیری چندمعیاره در محیط های تولیدی

کتاب روش های تصمیم گیری چندمعیاره در محیط های تولیدی با توضیح این نکته آغاز می‌شود که در بسیاری از مسائل تولیدی، هیچ گزینه‌ای در همه‌ی معیارها بهترین نیست و تصمیم‌گیرنده ناچار است میان چند هدف متعارض تعادل برقرار کند. سپس کتاب فرایند کلی تصمیم‌گیری را از شناسایی مسئله و تعریف گزینه‌ها تا تشکیل ماتریس تصمیم، نرمال‌سازی داده‌ها، تعیین وزن معیارها و رتبه‌بندی نهایی پیش می‌برد. 

در ادامه، مجموعه‌ای از روش‌های شناخته‌شده‌ی تصمیم‌گیری چندمعیاره معرفی می‌شوند و برای هر یک، مبانی محاسباتی، منطق ارزیابی و نمونه‌های کاربرد در محیط‌های تولیدی مطرح می‌شود. دغدغه‌ی اصلی متن، رسیدن به انتخابی است که در برابر معیارهای مختلف، قابل‌سنجش و قابل‌دفاع باشد.

چرا باید کتاب روش های تصمیم گیری چندمعیاره در محیط های تولیدی را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب روش های تصمیم گیری چندمعیاره در محیط های تولیدی را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب فرایند تصمیم‌گیری چندمعیاره را از تعریف مسئله تا رتبه‌بندی گزینه‌ها به‌ صورت مرحله‌به‌مرحله توضیح می‌دهد.
• کتاب مجموعه‌ی متنوعی از روش‌ها مانند AHP ،ANP ،TOPSIS ،VIKOR و PROMETHEE را در یک چارچوب واحد کنار هم قرار می‌دهد.
• خواننده با تفاوت میان معیارهای سودمند و غیرسودمند، شیوه‌های نرمال‌سازی و منطق وزن‌دهی معیارها آشنا می‌شود.
• کتاب نشان می‌دهد این مدل‌ها در مسائل واقعی تولید مثل انتخاب تجهیزات، فرایندها و تأمین‌کنندگان چگونه به کار می‌آیند.
• بخش‌های مربوط به تحلیل حساسیت و سازگاری قضاوت‌ها کمک می‌کنند نتایج تصمیم فقط عددی نباشند و از نظر پایداری هم بررسی شوند.

خواندن کتاب روش های تصمیم گیری چندمعیاره در محیط های تولیدی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب روش های تصمیم گیری چندمعیاره در محیط های تولیدی به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان و پژوهشگران مهندسی صنایع، مدیریت تولید و تحقیق در عملیات که می‌خواهند با روش‌های اصلی تصمیم‌گیری چندمعیاره آشنا شوند.
• مدیران و کارشناسان واحدهای تولیدی که با انتخاب میان گزینه‌های متعارض در مورد هزینه، کیفیت، زمان و بهره‌وری روبه‌رو هستند.
• خوانندگانی که می‌خواهند منطق وزن‌دهی معیارها و رتبه‌بندی گزینه‌ها را در مسائل صنعتی دقیق‌تر بفهمند.
• پژوهشگرانی که در موضوع‌هایی مانند انتخاب تأمین‌کننده، انتخاب ماشین‌ابزار، ارزیابی فرایندها و برنامه‌ریزی تولید کار می‌کنند.
• کسانی که به‌ دنبال آشنایی مقایسه‌ای با چندین مدل تصمیم‌گیری در یک منبع واحد هستند.