کتاب سفر یک شورشی

کتاب سفر یک شورشی نوشته راضیه بابایی، داستانی بلند درباره‌ی نوجوانی است که در میانه‌ی آشوب‌های سیاسی و مذهبی شهر قم، راه خود را میان ترس، شجاعت و عدالت‌خواهی جست‌وجو می‌کند. شخصیت اصلی نوجوانی به نام برزو است؛ پسری بلندبالا و پرانرژی که میان توصیه‌های محتاطانه‌ی پدر، خاطره‌ی تلخ ناپدیدشدن پدربزرگ شورشی‌اش و کشش درونی به دفاع از مظلومان، مدام در کشمکش است. روایت در فضایی تاریخی شکل گرفته که در آن، سربازان خلیفه، شورش‌ها، خراج، جزیه، آتشکده‌ها و بازارهای شلوغ، پس‌زمینه‌ی زندگی خانواده‌ای زرتشتی را می‌سازند؛ خانواده‌ای که با فقر، تبعیض و ترس از سربازان عباسی دست‌وپنجه نرم می‌کند. نشر مهرستان این داستان را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب سفر یک شورشی

کتاب سفر یک شورشی داستانی تاریخی به قلم راضیه بابایی است که به زندگی نوجوانی زرتشتی به نام برزو در دوران اختناق و سلطه‌ی حکومت عباسیان می‌پردازد. جغرافیای روایی این اثر میان شهر قم و روستاهای کوهستانی اطراف آن تقسیم شده است؛ فضایی آکنده از المان‌های بومی و باستانی همچون آتشکده‌ها، چهارتاقی‌ها، باغ‌های سیب، خانه‌های سنگی و آسیاب‌های آبی که بستری برای رویارویی و تقابل روزمره‌ی مردم ستم‌دیده با مأموران خراج و سربازان خلیفه فراهم می‌سازد. 

راضیه بابایی از همان فصل‌های آغازین، مخاطب را پرتاب می‌کند به فضای ملتهب شهری که سایه‌ی سنگین خیمه‌های نظامی مأموران خلیفه، حضور فرمانده‌ای مستبد به نام علی‌بن‌هشام و زمزمه‌های دهان‌به‌دهانِ شورشی بزرگ به رهبری یحیی‌بن‌عمران، آن را در میان بیم و امیدی غریب معلق نگاه داشته است. در این میان، ورود برزو و پدرش شیرویه به شهر برای فروش محصول سیب خود، با تحقیر آئین آن‌ها و زورگویی سربازان گره می‌خورد.

ساختار کلی کتاب سفر یک شورشی با تکنیک رفت‌وبرگشت میان مکان‌ها و زمان‌های مختلف شکل گرفته است. در فصول ابتدایی اتمسفر پرتنش بازار و دروازه‌ی شهر تصویر می‌شود و سپس در فصول میانی با بازگشت روایت به کانون خانه و روستا، کشمکش‌های نسلی و فکری عمیق میان برزو و پدرش درباره‌ی مفاهیمی چون ترس، شجاعت و احتیاط نشان داده می‌شود. نویسنده با پیشبرد داستان میل درونی برزو به عدالت‌خواهی را در برابر ترومای عمیق خانواده از تکرار تاریخ قرار می‌دهد.

خلاصه داستان سفر یک شورشی

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند! 

داستان سفر یک شورشی روایتی جذاب و تاریخ‌محور از تقابل نسل‌ها، عدالت‌خواهی و چالش‌های زیستن در سایه‌ی استبداد است که در بستری از ایران عصر خلفای عباسی جریان دارد. داستان با صحنه‌ای پرتنش در حومه‌ی شهر قم آغاز می‌شود؛ جایی که برزو و پدر زرتشتی‌اش شیرویه، در فضایی ملتهب از شایعات شورشِ یحیی‌بن‌عمران، با گاری سیب خود با مأموران و سربازان خلیفه مواجه می‌شوند. روحیه‌ی سرکش، ناآرام و تنومند برزو برخلاف پدرِ محتاطش، او را به داخل شهر می‌کشاند. 

با نزدیک شدن سربازان به بساط شیرویه و تحقیر آئین آن‌ها، صراحت و خشم برزو شعله‌ور می‌شود. درگیری فیزیکی او با سربازان، گاری را واژگون و محصول سالانه را نابود می‌کند و برزو و پدرش را ناچار می‌سازد تا برای حفظ جان خود، هلهله‌ی مردم را پشت سر گذاشته و به روستای خود بگریزند.

بازگشت به روستا، خشم و سیلی پدر را به همراه دارد که برزو را به حماقت متهم می‌کند، در حالی که برزو احتیاط پدر را نشانه‌ی ترس می‌داند. این گره‌ی عاطفی با روایت‌های مادر از روزهای سخت قحطی و بیماری که شیرویه خانواده را از آن نجات داده، ابعاد پیچیده‌تری به خود می‌گیرد. نقطه‌ی اوج داستان جایی رخ می‌دهد که برزو با پرس‌وجو از ونداد آسیابان، از رازهای مکتوم در خانواده پرده برمی‌دارد: سرنوشت پدربزرگ و عمویش.

چرا باید کتاب سفر یک شورشی را بخوانیم؟

کتاب رشد یک نوجوان را در مرکز خود قرار داده، نوجوانی که میان دو الگو گیر کرده است: پدری که برای حفظ خانواده، سکوت و احتیاط را انتخاب کرده و پدربزرگی که نامش با شورش و مبارزه گره خورده است. از ویژگی‌های کتاب، استفاده از فضاها و اشیای ملموس برای ساختن جهان داستان است. در کنار این‌ها، داستان نشان داده که عدالت‌خواهی فقط در میدان جنگ تعریف نمی‌شود؛ گاهی در یک کوچه‌ی باریک، در دفاع از یک دیوانه‌ی بی‌پناه، یا در اعتراض به لگدمال‌شدن سیب‌ها، شکل می‌گیرد. برای کسانی که به داستان‌هایی با پس‌زمینه‌ی تاریخی، کشمکش‌های نسلی و پرسش‌های جدی درباره‌ی ایمان، هویت و عدالت علاقه دارند، این کتاب می‌تواند تجربه‌ای درگیرکننده باشد.

خواندن کتاب سفر یک شورشی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن سفر یک شورشی به نوجوانانی پیشنهاد می‌شود که به داستان‌های تاریخی، ماجراهای پرتنش و شخصیت‌های پرسشگر علاقه دارند. معلمان و مربیان هم می‌توانند برای گفت‌وگو درباره‌ی شجاعت، مسئولیت‌پذیری و پیامدهای انتخاب‌ها از این داستان استفاده کنند.