کتاب تاریخ ایل خان ممسنی و کهگیلویه در عهد صفوی

کتاب تاریخ ایل خان ممسنی و کهگیلویه در عهد صفوی نوشته‌ی ناصر اشرافی اثری پژوهشی درباره تاریخ، ساختار اجتماعی و نقش سیاسی و نظامی ایلات ممسنی و کهگیلویه در دوره صفوی است. این کتاب با تکیه‌بر منابع دست‌اول تاریخی و پژوهش‌های میدانی، به بررسی جایگاه و تحولات این دو ایل در ساختار حکومتی صفویان می‌پردازد و تلاش کرده است نقاط تاریک و کمترشناخته‌شده تاریخ محلی جنوب غرب ایران را روشن کند. ساختار کتاب شامل چهار فصل است که به موضوعاتی چون جغرافیای تاریخی، ساختار ایلی، نقش سیاسی و نظامی و همچنین خیزش‌ها و تحولات اجتماعی این ایلات می‌پردازد. نشر تخت‌جمشید آن را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب تاریخ ایل خان ممسنی و کهگیلویه در عهد صفوی

کتاب تاریخ ایل خان ممسنی و کهگیلویه در عهد صفوی به قلم ناصر اشرافی، پژوهشی جامع درباره نقش و جایگاه ایلات ممسنی و کهگیلویه در ساختار سیاسی و اجتماعی ایران عصر صفوی است. این کتاب با رویکرد تاریخ محلی، به بررسی تعاملات و تضادهای این ایلات با حکومت مرکزی صفوی و حاکمان افشار می‌پردازد. ساختار کتاب بر پایه چهار فصل استوار است: فصل نخست به کلیات، اهداف و پیشینه تحقیق اختصاص دارد؛ فصل دوم جغرافیای تاریخی و پراکندگی طوایف را بررسی می‌کند؛ فصل سوم ساختار ایلی و سلسله‌مراتب رهبری را تحلیل کرده است؛ و فصل چهارم به نقش سیاسی و نظامی این ایلات در تحولات حکومت صفوی می‌پردازد. اشرافی با استفاده از منابع تاریخی مانند عالم آرای عباسی، جهان آرای عباسی و ریاض الفردوس خانی، تلاش کرده است تصویری دقیق از وضعیت ایلات لر در این دوره ارائه دهد. کتاب به موضوعاتی چون خیزش‌های محلی، مهاجرت‌های اجباری، نقش مذهبی و اجتماعی رهبران ایلی و تأثیر سیاست‌های صفوی بر ساختار ایلی منطقه می‌پردازد. همچنین، به بررسی تعاملات فرهنگی، اقتصادی و نظامی این ایلات با حکومت مرکزی و همسایگان پرداخته است.

خلاصه کتاب تاریخ ایل خان ممسنی و کهگیلویه در عهد صفوی

کتاب تاریخ ایل خان ممسنی و کهگیلویه در عهد صفوی با تمرکز بر نقش لرهای ممسنی و کهگیلویه در ساختار سیاسی و نظامی حکومت صفوی، تصویری چندلایه از مناسبات قدرت، مقاومت و همکاری در جنوب غرب ایران ارائه می‌دهد. نویسنده ابتدا به جغرافیای تاریخی منطقه و پراکندگی طوایف لر می‌پردازد و سپس به تضادهای ساختاری میان ایلات بومی و حاکمان افشار اشاره کرده است. این تضادها، ریشه در تفاوت‌های فرهنگی، زبانی و شیوه‌های اداره محلی داشته و بارها به شورش و مقاومت منجر شده است. در بخش‌های مختلف کتاب، به خیزش‌های مهمی چون قیام قلندرشاه و ملاهدایت‌اله آرندی پرداخته شده و نقش رهبران مذهبی و ایلی در بسیج مردم و مقابله با حاکمان غیر بومی بررسی شده است. همچنین، مشارکت فعال ایلات ممسنی و کهگیلویه در جنگ‌های صفویان با عثمانی، پرتغالی‌ها و افغان‌ها، و همچنین نقش آن‌ها در دفاع از مرزهای جنوبی کشور مورد توجه قرار گرفته است. کتاب نشان می‌دهد که ساختار ایلی این منطقه، با تمرکزگرایی حکومت مرکزی در تضاد بوده و لرها اغلب ترجیح می‌دادند از رهبران محلی خود پیروی کنند تا حاکمان منصوب دولت مرکزی. این موضوع، زمینه‌ساز درگیری‌های متعدد و مهاجرت‌های اجباری شد که در نهایت به تغییرات اساسی در ساختار ایلی و جغرافیای منطقه انجامید. نویسنده با تحلیل منابع تاریخی و شواهد میدانی، تأثیر سیاست‌های صفوی بر ایلات لر و واکنش‌های متقابل آن‌ها را به‌خوبی ترسیم کرده است.

چرا باید کتاب تاریخ ایل خان ممسنی و کهگیلویه در عهد صفوی را بخوانیم؟

این کتاب با رویکردی تحلیلی و مستند، به یکی از دوره‌های کمترشناخته‌شده تاریخ جنوب غرب ایران می‌پردازد و نقش ایلات ممسنی و کهگیلویه را در تحولات سیاسی و نظامی عصر صفوی برجسته می‌کند. مطالعه این اثر، امکان آشنایی با ساختار ایلی، مناسبات قدرت، دلایل شورش‌ها و مهاجرت‌های اجباری و همچنین تأثیر سیاست‌های مرکزی بر جوامع محلی را فراهم می‌آورد. کتاب با استفاده از منابع دست‌اول و تحلیل دقیق، تصویری واقعی و چندوجهی از مناسبات ایلات لر با حکومت صفوی ارائه داده است. همچنین، برای علاقه‌مندان به تاریخ محلی، جامعه‌شناسی ایلات و مطالعات قومی، اطلاعات ارزشمندی درباره فرهنگ، ساختار اجتماعی و نقش رهبران مذهبی و ایلی در تحولات تاریخی منطقه فراهم می‌کند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن این کتاب به پژوهشگران تاریخ ایران، علاقه‌مندان به تاریخ محلی جنوب غرب کشور، دانشجویان رشته‌های تاریخ و مردم‌شناسی، و کسانی که به شناخت ساختارهای ایلی و نقش آن‌ها در تحولات سیاسی و اجتماعی علاقه دارند، پیشنهاد می‌شود. همچنین به افرادی که دغدغه بررسی تعاملات قدرت میان حکومت مرکزی و جوامع محلی را دارند، مطالعه این اثر توصیه می‌شود.