کتاب مقایسه عملکرد تحصیلی

کتاب مقایسه عملکرد تحصیلی نوشته ایوب شهبازی و فاطمه مرادعلیان که توسط نشر یافته منتشر شده، اثری پژوهشی در حوزه‌ی آموزش‌وپرورش است. این کتاب به بررسی و تحلیل عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان، به‌ویژه مقایسه میان دانش‌آموزان عادی و تیزهوش، پرداخته و با رویکردی علمی، مفاهیم کلیدی مانند خودکارآمدی، انگیزش، برنامه‌ریزی و تأثیرات هیجانی را در بستر نظام آموزشی ایران واکاوی کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب مقایسه عملکرد تحصیلی

کتاب مقایسه‌ی عملکرد تحصیلی (از تئوری تا عمل) اثری دانشگاهی و پژوهشی است که به بررسی ابعاد مختلف عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان در نظام آموزشی ایران می‌پردازد. این کتاب با ساختاری منظم، ابتدا به کلیات و مفاهیم پایه‌ای مانند تعریف عملکرد تحصیلی، خودکارآمدی و انگیزش می‌پردازد و سپس با مرور ادبیات موضوع و پیشینه‌ی پژوهش، به تحلیل تفاوت‌های میان دانش‌آموزان عادی و تیزهوش وارد می‌شود. 

نویسندگان، ایوب شهبازی و فاطمه مرادعلیان، با بهره‌گیری از نظریه‌های مختلف یادگیری و مدل‌های استعداد درخشانی، تلاش کرده‌اند تا تصویری جامع از عوامل مؤثر بر موفقیت تحصیلی ارائه دهند. ساختار کتاب شامل بخش‌هایی درباره‌ی شیوه‌های آموزش خاص تیزهوشان، نظریه‌های یادگیری، ابعاد روان‌شناختی عملکرد تحصیلی و چالش‌های ارزشیابی در مدارس است. این اثر باتکیه‌بر پژوهش‌های داخلی و خارجی، به دغدغه‌های والدین، معلمان و سیاست‌گذاران آموزشی درباره‌ی تأثیر محیط‌های آموزشی مختلف بر پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان پاسخ می‌دهد و زمینه‌ای برای تصمیم‌گیری آگاهانه‌تر در انتخاب مدارس و برنامه‌های آموزشی فراهم می‌کند.

خلاصه کتاب مقایسه عملکرد تحصیلی

کتاب مقایسه‌ی عملکرد تحصیلی با تمرکز بر مقایسه‌ی عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان عادی و تیزهوش، به بررسی عوامل مؤثر بر موفقیت تحصیلی در مدارس ایران می‌پردازد. نویسندگان ابتدا به اهمیت تعلیم‌وتربیت و نقش آن در توسعه‌ی فردی و اجتماعی اشاره کرده‌اند و سپس تفاوت‌های محیط آموزشی، انتظارات والدین و جامعه و تأثیر این عوامل بر سلامت روان و عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان را تحلیل کرده‌اند. در ادامه، کتاب به تعریف مفاهیم کلیدی مانند عملکرد تحصیلی، خودکارآمدی، انگیزش، برنامه‌ریزی و تأثیرات هیجانی می‌پردازد و نقش هریک را در موفقیت یا افت تحصیلی دانش‌آموزان بررسی می‌کند. 

بخش مهمی از کتاب به معرفی نظریه‌ها و مدل‌های استعداد درخشانی اختصاص یافته است؛ از جمله نظریه‌ی پنج‌ضلعی استرنبرگ، مدل رنزولی و مدل فلدهوسن که هرکدام ابعاد مختلف تیزهوشی و استعداد را توضیح می‌دهند. کتاب همچنین به شیوه‌های آموزش خاص تیزهوشان، مزایا و معایب جداسازی دانش‌آموزان بر اساس استعداد و چالش‌های روانی و اجتماعی این گروه می‌پردازد. در بخش دیگری، رویکردهای ارزشیابی عملکرد تحصیلی و نقش بازخورد، خودکارآمدی و انگیزش در بهبود یا تضعیف عملکرد دانش‌آموزان تحلیل شده است. 

نویسندگان با استناد به پژوهش‌های مختلف، نشان داده‌اند که تقسیم‌بندی صرف دانش‌آموزان به عادی و تیزهوش نمی‌تواند به‌تنهایی موفقیت تحصیلی را تضمین کند و عوامل غیرشناختی مانند سلامت روان، مهارت‌های اجتماعی و حمایت خانواده نقش مهمی در این زمینه دارند. در نهایت، کتاب با ارائه‌ی پیشنهادهایی برای بهبود نظام آموزشی و توجه به تفاوت‌های فردی، بر ضرورت بازنگری در سیاست‌های آموزشی تأکید کرده است.

چرا باید کتاب مقایسه عملکرد تحصیلی را بخوانیم؟

مطالعه‌ی این کتاب فرصتی برای آشنایی عمیق‌تر با چالش‌ها و واقعیت‌های نظام آموزشی ایران و عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان فراهم می‌کند. کتاب مقایسه‌ی عملکرد تحصیلی از تئوری تا عمل با بررسی علمی تفاوت‌های میان دانش‌آموزان عادی و تیزهوش و تحلیل عوامل مؤثر بر موفقیت تحصیلی، به مخاطب کمک می‌کند تا نگاه دقیق‌تری به نقش محیط آموزشی، انگیزش، خودکارآمدی و حمایت خانواده در پیشرفت تحصیلی داشته باشد. این اثر با جمع‌بندی پژوهش‌های داخلی و خارجی، زمینه‌ای برای تصمیم‌گیری آگاهانه‌تر والدین، معلمان و مدیران آموزشی ایجاد می‌کند و به پرسش‌های رایج درباره‌ی تأثیر مدارس خاص بر آینده‌ی دانش‌آموزان پاسخ می‌دهد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

این کتاب برای دانشجویان و پژوهشگران حوزه‌ی علوم تربیتی، روان‌شناسی و آموزش‌وپرورش، معلمان، مدیران مدارس و والدینی که دغدغه‌ی پیشرفت تحصیلی فرزندان خود را دارند، مناسب است؛ همچنین مطالعه‌ی این اثر به کسانی که به‌دنبال شناخت بهتر تفاوت‌های دانش‌آموزان عادی و تیزهوش و تأثیر محیط آموزشی بر موفقیت تحصیلی هستند، توصیه می‌شود.

بخشی از کتاب مقایسه عملکرد تحصیلی

«در نظام آموزشی ایران دانش‌آموزان عموماً در مدارس عادی مشغول به تحصیل می‌باشند. در این بین بخشی از دانش‌آموزان با شرکت در آزمون‌های ورودی به مدارس استعدادهای درخشان (تیزهوشان) راه پیدا می‌کنند. این مدارس دارای شرایط خاص برای پذیرش دانش‌آموزان خود هستند و این دانش‌آموزان دارای محیط آموزشی متفاوتی نسبت به دانش‌آموزان بدون آزمون ورودی می‌باشند. چنین عواملی احتمالاً می‌تواند موجب تفاوت بین سلامت روانی و عملکرد تحصیلی این دو گروه از دانش‌آموزان باشد. به این صورت که یکی از علل استرس‌زای احتمالی می‌تواند استرس‌های ناشی از برگزاری آزمون‌های ورودی در برخی از مدارس باشد که اضطراب بالایی در دانش‌آموزان ایجاد کند (تات و همکاران، ۱۳۹۰). و به نظر بسیاری از کارشناسان؛ تفکیک دانش‌آموزان در دو طیف عادی و تیزهوش و توجه نداشتن به رشد مطلوب شاخص‌های روانی - اجتماعی آن‌ها از جمله عوامل آسیب‌زای هر نظام آموزشی به حساب می‌آید (گنجی، ۱۳۹۶).»