کتاب سنجش کیفیت و ارزیابی درونی در آموزش عالی

کتاب سنجش کیفیت و ارزیابی درونی در آموزش عالی نوشته گلپر مهرابی و ویراستاری علمی امید قاسمی و ویراستاری ادبی جلال کمالی اردکانی اثری پژوهشی و تحلیلی درباره‌ی کیفیت و ارزیابی نظام آموزش عالی است که نشر رشد فرهنگ آن را منتشر کرده است. این کتاب به بررسی مفاهیم، چالش‌ها، الگوها و روش‌های سنجش کیفیت و اعتبارسنجی در آموزش عالی ایران و جهان می‌پردازد و برای دانشجویان، پژوهشگران و مدیران حوزه‌ی آموزش عالی تدوین شده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب سنجش کیفیت و ارزیابی درونی در آموزش عالی

کتاب سنجش کیفیت و ارزیابی درونی در آموزش عالی اثری دانشگاهی است که به تحلیل ساختار، چالش‌ها و راهکارهای ارتقای کیفیت در نظام آموزش عالی می‌پردازد. گلپر مهرابی در این کتاب با رویکردی تحلیلی ابتدا تاریخچه و سیر تحول آموزش عالی در ایران را مرور کرده است و سپس به بررسی انواع نظام‌های آموزشی، اهداف کلان، چالش‌های داخلی و بین‌المللی و مشکلات ساختاری این حوزه می‌پردازد. 

کتاب شامل چهار فصل است که هریک به جنبه‌ای از کیفیت و ارزیابی در آموزش عالی اختصاص یافته‌اند؛ از مفاهیم پایه و ضرورت‌های ارتقای کیفیت تا الگوهای ارزیابی و اعتبارسنجی و در نهایت عوامل و شاخص‌های سنجش کیفیت در گروه‌های آموزشی. گلپر مهرابی با تکیه‌ بر منابع معتبر و تجربه‌های جهانی تلاش می‌کند تصویری جامع از وضعیت آموزش عالی و ضرورت‌های بهبود مستمر کیفیت ارائه دهد. این اثر برای مخاطبانی نوشته شده است که دغدغه‌ی توسعه و تحول در نظام آموزش عالی را دارند و به‌دنبال شناخت دقیق‌تر فرایندهای ارزیابی و تضمین کیفیت هستند.

خلاصه کتاب سنجش کیفیت و ارزیابی درونی در آموزش عالی

کتاب سنجش کیفیت و ارزیابی درونی در آموزش عالی با تمرکز بر نظام آموزش عالی ایران ابتدا به بررسی تاریخچه و سیر تحول آموزش عالی در کشور می‌پردازد و نقش آن را در توسعه‌ی انسانی و اجتماعی برجسته می‌کند. نویسنده با اشاره به سه دوره‌ی باستانی، میانی و معاصر روند شکل‌گیری دانشگاه‌ها و تغییرات ساختاری آن‌ها را شرح داده است و به چالش‌های اساسی این حوزه مانند سیاست‌گذاری، مدیریت، همکاری‌های بین‌المللی، تقاضای اجتماعی، ارتباط دانشگاه با صنعت و کیفیت آموزشی می‌پردازد. کتاب در ادامه به مفهوم کیفیت در آموزش عالی و دشواری‌های تعریف آن می‌پردازد و نشان می‌دهد که کیفیت مفهومی چندبعدی و پویا است که به عوامل مختلفی مانند اهداف نظام آموزشی، نیازهای جامعه و استانداردهای بین‌المللی بستگی دارد. 

نویسنده تأکید کرده است که ارتقای کیفیت آموزش عالی نیازمند ارزیابی مستمر و جامع است و برای این منظور دو رویکرد اصلی ارزیابی درونی و بیرونی را معرفی می‌کند. در بخش‌های بعدی فرایندهای ارزیابی درونی و بیرونی به‌تفصیل شرح داده می‌شوند؛ از تشکیل کمیته‌های ارزیابی و تدوین شاخص‌ها تا گردآوری داده‌ها و تحلیل نتایج. کتاب به نقش شوراها و کمیته‌های تخصصی در این فرایندها اشاره کرده است و اهمیت مشارکت اعضای هیئت علمی و ذی‌نفعان را در بهبود کیفیت آموزش عالی برجسته می‌سازد. انواع الگوهای ارزیابی و اعتبارسنجی از جمله الگوهای هدف‌گرا، مدیریت‌گرا، هدف‌آزاد و مبتنی‌بر خبرگان به‌همراه نمونه‌هایی از نظام‌های تضمین کیفیت در کشورهای مختلف بررسی شده‌اند. در نهایت کتاب با ارائه‌ی عوامل و ملاک‌های ارزیابی گروه‌های آموزشی ابزارها و شاخص‌های سنجش کیفیت را معرفی می‌کند و بر ضرورت پیوند نتایج ارزیابی با برنامه‌ریزی توسعه‌ای تأکید دارد. پیام اصلی کتاب این است که بهبود مستمر کیفیت آموزش عالی نیازمند رویکردی سیستمی، مشارکتی و مبتنی‌بر داده‌های دقیق و تحلیل‌های جامع است.

چرا باید کتاب سنجش کیفیت و ارزیابی درونی در آموزش عالی را بخوانیم؟

این کتاب با تمرکز بر مفاهیم بنیادین کیفیت و ارزیابی در آموزش عالی به مخاطب کمک می‌کند تا با چالش‌ها و ضرورت‌های ارتقای کیفیت در دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزشی آشنا شود. ویژگی شاخص این اثر ارائه‌ی رویکردهای متنوع ارزیابی و اعتبارسنجی، بررسی نمونه‌های جهانی و تحلیل ساختارهای مدیریتی و سیاست‌گذاری در آموزش عالی ایران است. خواندن این کتاب دیدی جامع درباره‌ی فرایندهای سنجش کیفیت و نقش ارزیابی در بهبود مستمر نظام آموزشی به دست می‌دهد و ابزارهای لازم برای تحلیل و ارزیابی وضعیت موجود را فراهم می‌کند. علاوه‌بر این کتاب با ارائه‌ی شاخص‌ها و الگوهای عملی راهنمایی برای مدیران، پژوهشگران و سیاست‌گذاران حوزه‌ی آموزش عالی محسوب می‌شود.

خواندن کتاب سنجش کیفیت و ارزیابی درونی در آموزش عالی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

مطالعه‌ی این کتاب برای مدیران و کارشناسان آموزش عالی، اعضای هیئت علمی، دانشجویان رشته‌های علوم تربیتی و مدیریت آموزشی و پژوهشگران حوزه‌ی سیاست‌گذاری آموزش عالی مفید است. این اثر برای افرادی که دغدغه‌ی ارتقای کیفیت، ارزیابی و تضمین کیفیت در دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزشی را دارند نیز راهگشا خواهد بود.